Sức sống mới miền di sản Hải Phòng

Chuẩn bị không gian trải nghiệm di sản

Hướng tới Ngày Văn hóa Việt Nam, Bảo tàng Hải Phòng sẽ tổ chức chuyên đề trưng bày “Hành trình Di sản Việt”, dự kiến khai mạc ngày 18/11 và phục vụ khách tham quan trong một tháng tại Nhà trưng bày Bảo tàng Hải Phòng.

Chuyên đề giới thiệu khoảng 300 hiện vật, được chia thành hai phần, tái hiện dòng chảy văn hóa Việt Nam từ thời kỳ Phùng Nguyên, Đông Sơn đến các giai đoạn Lê trung hưng, Tây Sơn và triều Nguyễn. Các hiện vật được lựa chọn phong phú, gồm công cụ bằng đá, đồ đồng, đồ gốm qua các triều đại, cùng các hiện vật như ấn, kiếm, đồ thêu, pháp lam, đồ gỗ chạm khảm, sơn son thếp vàng và đồ sứ ký kiểu.

Hiện nay, Bảo tàng đang triển khai xây dựng nội dung, thiết kế mỹ thuật, kỹ thuật trưng bày, chuẩn bị không gian và tiếp nhận hiện vật. Theo bà Nguyễn Thị Hồng Hà, Phó Giám đốc Bảo tàng Hải Phòng, chuyên đề không chỉ giới thiệu các giá trị lịch sử, văn hóa, nghệ thuật mà còn tôn vinh trí tuệ, tài năng sáng tạo và bản sắc Việt Nam qua các thời kỳ.

Bảo tàng cũng tăng cường kết nối với Hội Cổ vật xứ Đông Hải Phòng và các nhà sưu tập, vận động chia sẻ những bộ sưu tập có giá trị để giới thiệu rộng rãi đến công chúng. Qua đó, tạo điều kiện để người dân, đặc biệt là học sinh, sinh viên, tìm hiểu di sản, bồi đắp tình yêu quê hương và ý thức gìn giữ các giá trị văn hóa truyền thống.

Cùng với hoạt động trưng bày, công tác tuyên truyền, cổ động trực quan cũng đang được chuẩn bị để triển khai đồng bộ tại cơ sở. Theo ông Lê Văn Lương, Phó Giám đốc Trung tâm Văn hóa và Thể thao (Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hải Phòng), hiện trung tâm đang chờ hướng dẫn của Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch về hệ thống khẩu hiệu tuyên truyền. Đây sẽ là căn cứ để hướng dẫn các xã, phường, đặc khu và các cơ quan, đơn vị tổ chức thực hiện.

Trung tâm đã sẵn sàng hướng dẫn các địa phương triển khai công tác tuyên truyền, góp phần tạo không khí hưởng ứng rộng khắp, thống nhất.

Cùng với đó, các nghệ sĩ, diễn viên Nhà hát Nghệ thuật đương đại Hải Phòng và Nhà hát Sân khấu truyền thống Hải Phòng tích cực tập luyện các tiết mục, chương trình nghệ thuật phục vụ công chúng và du khách, hướng tới tạo không khí ngày hội, để người dân vừa được thụ hưởng, vừa trực tiếp tham gia vào đời sống văn hóa cộng đồng.

Lan tỏa vẻ đẹp miền di sản

Sau hợp nhất, Hải Phòng là địa phương có hệ thống di sản văn hóa phong phú, với 3.981 di tích, trong đó có 2 di sản thế giới, 9 di tích quốc gia đặc biệt, 257 di tích quốc gia và 722 di tích cấp thành phố. Thành phố còn có 1.289 lễ hội, 2 di sản văn hóa phi vật thể được UNESCO ghi danh, 24 di sản văn hóa phi vật thể quốc gia, 33 bảo vật quốc gia cùng đội ngũ Nghệ nhân Nhân dân, Nghệ nhân Ưu tú. Đây là nguồn lực văn hóa đa dạng, trải rộng từ không gian văn hóa biển, di tích lịch sử, tín ngưỡng đến lễ hội, làng nghề và nghệ thuật truyền thống.

Phát huy những giá trị di sản này, UBND thành phố xây dựng kế hoạch tổ chức chuỗi sự kiện hưởng ứng Ngày Văn hóa Việt Nam năm 2026, diễn ra từ ngày 18 đến 24/11, gắn với Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc (18/11) và Ngày Di sản văn hóa Việt Nam (23/11).

Điểm nhấn của chuỗi sự kiện là chương trình “Một không gian - nhiều trải nghiệm”, dự kiến tổ chức trong hai ngày 21 và 22/11 tại sân Nhà trưng bày triển lãm mỹ thuật thành phố. Tại đây, hình ảnh, tư liệu, hiện vật về lịch sử, văn hóa Hải Phòng cùng các di sản văn hóa vật thể, phi vật thể, lễ hội, phong tục và nghề thủ công truyền thống sẽ được giới thiệu đến công chúng.

Người dân và du khách còn có cơ hội giao lưu với các nghệ nhân, nghệ sĩ; trực tiếp trải nghiệm nghề thủ công, trò chơi dân gian, trang phục và nhạc cụ truyền thống.

Trong lĩnh vực điện ảnh, Diễn đàn “Hải Phòng - Cửa ngõ điện ảnh” dự kiến diễn ra từ ngày 21 đến 23/11, với nhiều hoạt động như diễn đàn, gala, triển lãm “Việt Nam trên màn ảnh”, kết nối doanh nghiệp, khảo sát bối cảnh làm phim và chiếu phim.

Ngày 24/11, chương trình nghệ thuật “Sắc màu văn hóa Việt Nam” sẽ được tổ chức tại Quảng trường Trung tâm Văn hóa Xứ Đông. Bên cạnh đó, nhiều hoạt động tại thư viện, chiếu phim, biểu diễn nghệ thuật cộng đồng và giáo dục di sản cũng được triển khai, tạo thêm cơ hội để các nhóm công chúng tiếp cận, trải nghiệm và tìm hiểu văn hóa.

Thành phố yêu cầu các xã, phường, đặc khu chủ động lựa chọn hoạt động phù hợp với đặc điểm lịch sử, văn hóa và thế mạnh của địa phương. Mỗi địa bàn tổ chức ít nhất một hoạt động về văn hóa, nghệ thuật, di sản hoặc sinh hoạt cộng đồng và một hoạt động thể thao. Qua đó, các hoạt động hưởng ứng Ngày Văn hóa Việt Nam không chỉ tập trung ở khu vực trung tâm mà còn lan tỏa đến từng khu dân cư, gắn với nhu cầu và sự tham gia trực tiếp của người dân.

Từ các không gian trưng bày, hoạt động điện ảnh, nghệ thuật đến sinh hoạt văn hóa tại cơ sở, chuỗi sự kiện trong tháng 11 là dịp để Hải Phòng giới thiệu những giá trị di sản, bản sắc văn hóa địa phương, đồng thời khơi dậy niềm tự hào trong cộng đồng. Khi người dân trực tiếp tham gia sáng tạo, bảo tồn và thụ hưởng các giá trị văn hóa, di sản sẽ tiếp tục gắn bó với đời sống hiện đại và trở thành nguồn lực phục vụ sự phát triển của thành phố.