(HPĐT)- Ngày 15-5-2025, Chính phủ ban hành Nghị định số 106/2025/NĐ-CP, quy định xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực phòng cháy, chữa cháy (PCCC) và cứu nạn, cứu hộ (CNCH). Để hiểu rõ hơn về những điểm mới và tác động của nghị định này, phóng viên Trung tâm Báo chí và Truyền thông thành phố có cuộc trao đổi với luật sư TRẦN NGỌC VINH, nguyên Ủy viên Ủy ban Pháp luật của Quốc hội các khóa 12 và 13.
- Đề nghị ông đánh giá như thế nào về những điểm mới đáng chú ý trong Nghị định 106/2025/NĐ-CP so với các quy định trước đây?
- Nghị định 106/ 2025/NĐ-CP có nhiều điểm mới quan trọng nhằm tăng cường hiệu lực, hiệu quả trong công tác PCCC và CNCH. Một trong những điểm đáng chú ý là việc mở rộng đối tượng áp dụng, bao gồm cả các đơn vị phụ thuộc hợp tác xã, tổ chức được thành lập theo Luật Thương mại, cơ quan nhà nước, ban quản trị nhà chung cư có tư cách pháp nhân và các tổ chức được giao trực tiếp quản lý cơ sở theo quy định tại Luật PCCC và CNCH. Nghị định cũng bổ sung thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính cho Cục trưởng Cục Cảnh sát phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ (Bộ Công an) và Trưởng phòng Cảnh sát phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ (Công an cấp tỉnh). Điểm mới khác của Nghị định là nâng mức phạt tiền các hành vi tại Nghị định để phù hợp với công tác PCCC và CNCH trong tình hình mới. Bên cạnh đó, Nghị định bổ sung quy định về hình thức xử phạt bổ sung “Đình chỉ hoạt động có thời hạn” đối với các hành vi có nguy cơ trực tiếp gây ra cháy, nổ (khoản 6 Điều 18, khoản 11 Điều 20, khoản 8 Điều 21, khoản 6 Điều 23, khoản 6 Điều 24, khoản 8 Điều 25). Nghị định bãi bỏ thẩm quyền xử phạt vi phạm hành chính của UBND cấp huyện và Trưởng Công an huyện để phù hợp với mô hình tổ chức mới. Nghị định 106 sẽ có hiệu lực thi hành từ ngày 1-7-2025.
- Mức xử phạt hiện nay được nâng lên để phù hợp với tình hình thực tế hiện nay. Luật sư có thể phân tích rõ thêm về những quy định này?
- Nghị định nâng mức phạt tiền đối với nhiều hành vi vi phạm. Có một số hành vi phạt tiền tối đa theo quy định của Luật Xử lý vi phạm hành chính, trong đó tập trung nâng mức xử phạt cao đối với một số hành vi có tính chất nghiêm trọng và có nguy cơ trực tiếp gây ra cháy nổ, không bảo đảm điều kiện để phát hiện và tổ chức chữa cháy, cứu nạn, cứu hộ khi xảy ra cháy, nổ dẫn đến cháy lan, cháy lớn gây thiệt hại nghiêm trọng về người và tài sản. Ví dụ, hành vi không trang bị, lắp đặt hệ thống báo cháy, chữa cháy, hoặc không trang bị phương tiện chữa cháy, cứu nạn, cứu hộ cơ giới có thể bị phạt từ 40 triệu đến 50 triệu đồng. Đối với hành vi không ban hành hoặc không niêm yết nội quy, biển báo, biển cấm, biển chỉ dẫn về phòng cháy, chữa cháy, cứu nạn, cứu hộ, mức phạt từ 6 triệu đến 8 triệu đồng. Việc không thành lập Đội PCCC và CNCH cơ sở có thể bị phạt đến 20 triệu đồng. Việc nâng mức phạt tiền là bảo đảm tính pháp lý, phù hợp với tính chất, mức độ vi phạm nhưng chưa đến mức truy cứu trách nhiệm hình sự.
- Theo ông, những điều chỉnh này sẽ tác động như thế nào đến nhận thức và hành động của các tổ chức, cá nhân trong công tác PCCC?
- Việc tăng mức xử phạt sẽ tạo ra áp lực buộc các tổ chức, cá nhân phải nghiêm túc thực hiện các quy định về PCCC; đồng thời nhằm tăng tính răn đe, phòng ngừa vi phạm và quan trọng hơn là nâng cao ý thức, trách nhiệm của các tổ chức, cá nhân, người đứng đầu cơ sở trong công tác PCCC và CNCH, góp phần bảo đảm an ninh trật tự nói chung, giảm số vụ vi phạm quy định về PCCC và CNCH, qua đó giảm số vụ cháy và thiệt hại do cháy gây ra. Tuy nhiên, để đạt được hiệu quả thực sự, để những quy định của Nghị định thực sự phát huy hiệu quả trong thực tiễn cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan chức năng trong việc tuyên truyền, hướng dẫn và kiểm tra, giám sát việc thực hiện các quy định của Nghị định.
- Trân trọng cảm ơn ông!
