(HPĐT)- Nghị quyết 45 của Bộ Chính trị xác định mục tiêu phát triển Hải Phòng đi đầu trong sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa của cả nước, sớm trở thành thành phố công nghiệp - cảng biển hiện đại với những ngành mũi nhọn như kinh tế biển, cơ khí chế tạo, chế biến, điện tử, dịch vụ logistics, khoa học và công nghệ biển...
Bên cạnh đó, theo Quyết định số 1516/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Quy hoạch thành phố Hải Phòng thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 xác định phương hướng phát triển các ngành chủ lực có vai trò dẫn dắt tăng trưởng kinh tế của thành phố gồm sản phẩm điện tử và công nghệ thông tin, dịch vụ cảng biển và logistics, thương mại. Ngoài ra, phương hướng phát triển ngành công nghiệp của Hải Phòng xác định ưu tiên phát triển một số ngành công nghiệp mới như chip bán dẫn, robot, công nghiệp môi trường, công nghiệp năng lượng tái tạo, vật liệu mới…
Tuy nhiên, thực tế hiện nước ta chưa có cơ chế, chính sách riêng nhằm phát triển lĩnh vực vi mạch bán dẫn, trí tuệ nhân tạo (AI). Đây là một rào cản đối với sự phát triển ngành vi mạch bán dẫn và AI tại thành phố. Chính vì vậy, Hải Phòng mạnh dạn đề xuất được thí điểm cơ chế, chính sách hỗ trợ phát triển lĩnh vực vi mạch bán dẫn, AI. Đề xuất này được đưa vào dự thảo Nghị quyết thay thế Nghị quyết 35 của Quốc hội về thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển thành phố Hải Phòng, dự kiến Quốc hội thông qua vào ngày 27-6 tới.
Theo đề xuất, HĐND thành phố được quyết định các chương trình, dự án và hỗ trợ chi phí đào tạo, bồi dưỡng cho đối tượng học chuyên ngành vi mạch bán dẫn, AI; quy định tiêu chí, tiêu chuẩn tuyển dụng và chính sách hỗ trợ về chế độ đãi ngộ về thu nhập, chi phí lưu trú đối với các chuyên gia, nhà khoa học làm việc trong lĩnh vực vi mạch bán dẫn, AI trên địa bàn thành phố. Ngoài ra, HĐND thành phố quyết định đầu tư toàn bộ hoặc góp vốn với nhà đầu tư, doanh nghiệp và tổ chức để xây dựng các phòng thí nghiệm, trung tâm nghiên cứu, đào tạo, phát triển về vi mạch bán dẫn, AI.
Đề xuất này có cơ sở pháp lý và thực tiễn, do thành phố Đà Nẵng đã được Quốc hội phê chuẩn về thí điểm triển khai cơ chế, chính sách tương tự. Qua đánh giá, khi Hải Phòng được thí điểm cơ chế, chính sách này sẽ giúp giảm nguồn chi từ ngân sách nhà nước khi đầu tư, hỗ trợ cho lĩnh vực vi mạch bán dẫn, AI. Đồng thời giúp thu hút đầu tư từ các tập đoàn công nghệ lớn, góp phần đưa Hải Phòng trở thành trung tâm công nghiệp bán dẫn và AI của Việt Nam. Thông qua cơ chế đầu tư, góp vốn sẽ hình thành hạ tầng các phòng thí nghiệm, trung tâm nghiên cứu, đào tạo, phát triển về vi mạch bán dẫn, AI. Việc đầu tư mở rộng hạ tầng thông tin có thể giúp tăng 20 - 30% số doanh nghiệp khởi nghiệp và công nghệ cao, tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động nghiên cứu - phát triển. Với chính sách hỗ trợ đào tạo và thu hút nhân tài, Hải Phòng có thể cung cấp thêm 10.000 - 20.000 kỹ sư, chuyên gia công nghệ cao trong lĩnh vực vi mạch và AI, đáp ứng nhu cầu nhân lực trong nước và khu vực. Việc thúc đẩy nghiên cứu và ứng dụng công nghệ tiên tiến cũng có thể giúp tăng 30 - 50% số lượng sáng chế, giải pháp công nghệ được đăng ký từ các cơ sở nghiên cứu và doanh nghiệp tại Hải Phòng.
Hiệu quả đạt được từ chính sách này sẽ thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, giúp các ngành công nghệ cao đóng góp từ 10-15% GRDP của thành phố trong giai đoạn 2030 - 2040, góp phần chuyển dịch cơ cấu kinh tế theo hướng hiện đại, đưa Hải Phòng sớm đạt mục tiêu phát triển theo Nghị quyết 45.