Việc Tổng thống Mỹ Donald Trump triệu hồi hàng loạt đại sứ đang khiến Washington không có đại diện cấp cao tại hơn một nửa số quốc gia châu Phi cận Sahara.
Kể từ khi nhậm chức, Tổng thống Trump đã theo đuổi chính sách ngoại giao tại châu Phi theo hướng "lấy kinh doanh làm trung tâm", chuyển trọng tâm từ viện trợ sang thương mại. Nhà Trắng ưu tiên các thỏa thuận song phương, thúc đẩy hợp tác về đất hiếm và tìm cách làm trung gian cho các thỏa thuận hòa bình, thay vì duy trì các chương trình viện trợ truyền thống.
Ông Trump nhiều lần khẳng định Mỹ là đối tác tốt hơn Trung Quốc đối với các quốc gia châu Phi, đồng thời cam kết tăng cường quan hệ hữu nghị với khu vực này, trong bối cảnh ảnh hưởng kinh tế và thương mại của Bắc Kinh tại châu Phi ngày càng gia tăng.
Tuy nhiên, tình trạng thiếu nhân sự tại các cơ quan ngoại giao Mỹ ở châu Phi vốn đã kéo dài nhiều năm. Theo đó, việc Tổng thống Trump mới đây triệu hồi 13 trưởng phái đoàn tại các quốc gia châu Phi đã nâng tổng số vị trí ngoại giao cấp cao còn trống trong khu vực lên khoảng 30. Các cựu nhà ngoại giao và chuyên gia cảnh báo tình trạng này có thể gây ảnh hưởng đáng kể đến hiệu quả hoạt động ngoại giao của Mỹ.
Hiện Bộ Ngoại giao Mỹ chưa cho biết liệu có kế hoạch bổ nhiệm người thay thế các đại sứ bị triệu hồi hay thời điểm cụ thể cho các động thái này.
Dù chính quyền tiền nhiệm của Tổng thống Joe Biden từng nhiều lần cam kết tăng cường hiện diện tại châu Phi, ảnh hưởng của Mỹ tại lục địa này vẫn suy giảm trong những năm gần đây. Washington đã mất một căn cứ quân sự ở khu vực Sahel và đạt được rất ít tiến triển trong việc cạnh tranh với Trung Quốc trong lĩnh vực thương mại và tiếp cận các khoáng sản chiến lược.
Trong nhiệm kỳ hiện tại, chính quyền Trump tập trung đáng kể vào vai trò trung gian hòa giải nhằm chấm dứt xung đột tại miền Đông Cộng hòa Dân chủ Congo. Tuy nhiên, chỉ vài ngày sau khi Tổng thống Trump cùng lãnh đạo Congo và Rwanda tái khẳng định một thỏa thuận hòa bình, phiến quân M23 do Rwanda hậu thuẫn đã ghi nhận bước tiến quân sự lớn nhất trong nhiều tháng.
Ngoài các phái bộ ở nước ngoài, Cục châu Phi thuộc Bộ Ngoại giao Mỹ cũng sắp trải qua thay đổi nhân sự khi ông Jonathan Pratt, quan chức cấp cao phụ trách khu vực này, dự kiến nghỉ hưu vào đầu năm tới. Một phát ngôn viên Bộ Ngoại giao cho biết Phó trợ lý Ngoại trưởng Nick Checker sẽ tạm thời đảm nhiệm vai trò này, trong khi Tổng thống Trump vẫn chưa đề cử ứng viên cho vị trí Trợ lý Ngoại trưởng phụ trách châu Phi - chức vụ cần được Thượng viện phê chuẩn.
