Thắng lợi mang tầm vóc, ý nghĩa thời đại

(HPĐT)- Chiến thắng lịch sử Điện Biên Phủ năm 1954 dẫn đến thắng lợi hoàn toàn cuộc kháng chiến trường kỳ của nhân dân ta chống thực dân Pháp xâm lược, trở thành tiếng kèn xung trận, là niềm tự hào của các dân tộc thuộc địa trong cuộc chiến tranh giải phóng…

Lịch sử thế giới từng diễn ra nhiều trận đánh nổi tiếng, có quy mô sử dụng lực lượng lớn hơn trận Điện Biên Phủ rất nhiều, nhưng về tầm vóc và ý nghĩa, trận Điện Biên Phủ thực sự làm thay đổi một thời đại trong lịch sử nhân loại. Trước Điện Biên Phủ, trong suốt 500 năm chưa từng có nước nào đánh thắng được chiến tranh xâm lược của một đế quốc lớn. Trước Điện Biên Phủ cũng chưa có một nước thuộc địa nào dùng phương pháp hòa bình mà buộc một nước thực dân, đế quốc trao trả độc lập. Điện Biên Phủ là thắng lợi đầu tiên của các dân tộc thuộc địa. Lần đầu tiên và duy nhất ở các nước thuộc địa, toàn bộ đội quân xâm lược nhà nghề gồm hơn 16.200 người, được trang bị hiện đại, được tiếp tế đầy đủ bị tiêu diệt, bị bắt sống và phải đầu hàng.

Chiến thắng Điện Biên Phủ là một đòn đột phá, thúc đẩy sự tan rã của chủ nghĩa thực dân, mở đầu cho một thời đại mới, thời đại đứng lên giành lấy độc lập của các dân tộc thuộc địa. Chỉ trong vòng 20 năm sau Điện Biên Phủ, phong trào giải phóng dân tộc trên thế giới đã làm sụp đổ hệ thống thuộc địa của chủ nghĩa thực dân lập ra trong 500 năm với hơn 100 nước giành được độc lập ở những mức độ khác nhau.

Chiến thắng Điện Biên Phủ còn có ý nghĩa to lớn khác với các trận đánh nổi tiếng trong lịch sử quân sự thế giới. Lần đầu tiên, một dân tộc nhỏ với nền kinh tế nông nghiệp lạc hậu có thể tạo ra sức mạnh quân sự đánh bại cuộc chiến tranh xâm lược của đế quốc lớn có quân đội xâm lược nhà nghề, trang bị vũ khí kỹ thuật hiện đại hơn hẳn.

Chiến thắng Điện Biên Phủ còn là sự kiện chính trị lớn, nổi bật của thời đại. Qua 9 năm kháng chiến gian khổ, Việt Nam là nước đầu tiên kiến lập được mối quan hệ kiểu mới giữa các quốc gia nhất là với Liên Xô (cũ) và Trung Quốc; với phong trào giải phóng dân tộc; mối quan hệ giữa cuộc đấu tranh của nhân dân các nước thuộc địa và phụ thuộc với cuộc đấu tranh của nhân dân chính quốc; mối quan hệ giữa các nước thuộc địa với nhau trong cuộc đấu tranh chống kẻ thù chung vì mục tiêu: Độc lập dân tộc, hòa bình và tiến bộ xã hội. Chính vì thế, chiến thắng Điện Biên Phủ cũng là chiến thắng của các dân tộc bị áp bức và của các lực lượng hòa bình, tiến bộ trên toàn thế giới. Cũng cần nói rõ thêm, từ đầu năm 1950, sự nghiệp kháng chiến chính nghĩa của nhân dân Việt Nam bắt đầu nhận được sự ủng hộ, giúp đỡ của Liên Xô, Trung Quốc và các nước anh em. Tính đến tháng 7-1954, “tổng số vật chất (vũ khí, đạn, trang bị thông tin, thuốc men, dụng cụ y tế, quân trang, ô tô vận tải ...) mà Việt Nam nhận được qua thanh toán với Liên Xô, Trung Quốc là 21.517 tấn các loại, trị giá 136 triệu đồng nhân dân tệ, tương đương 34 triệu rúp - đôla”. “Một miếng khi đói bằng một gói khi no”, viện trợ của Liên Xô, Trung Quốc và các nước anh em có ý nghĩa hết sức quan trọng, đã giúp quân, dân Việt Nam giải quyết được nhiều khó khăn nhất là về vũ khí đạn dược và phương tiện vận tải để mở các chiến dịch ngày càng lớn, nhất là trong chiến dịch Điện Biên Phủ. Các thế hệ người Việt Nam đời đời ghi nhớ, mãi mãi biết ơn sự ủng hộ, giúp đỡ vô cùng quý báu đó. Tuy nhiên, số viện trợ đó chỉ chiếm khoảng 22% tổng số vũ khí đạn dược mà quân, dân Việt Nam đã sử dụng từ năm 1950 đến năm 1954 và chỉ bằng 1% viện trợ của Mỹ cho Pháp theo ước tính của học giả Mỹ Michael Maclear.

Không phải ngẫu nhiên, các tướng lĩnh, sử gia, ký giả nước ngoài đều đánh giá rất cao chiến thắng Điện Biên Phủ của dân tộc Việt Nam. Trong bài viết nhân kỷ niệm 30 năm trận Điện Biên Phủ, Đơ-rin Mítđơn-tơn, ký giả người Mỹ cho rằng “Đây là một trong 16 trận tạo ra bước ngoặt trong chiến tranh hiện đại của thế kỷ 20, có tác dụng làm thay đổi chiều hướng lịch sử chiến tranh” (New York thời báo ngày 7-5- 1984). Trên Tạp chí Le Nouvel Observateur ngày 8-4-1984, hai nhà sử học Pháp G.Bu-đaren và F.Ca-vi-ô-li cho rằng: “Điện Biên Phủ là một trong những trận giao chiến đã làm thay đổi số phận thế giới”. Còn Giuyn Roa - ký giả kiêm sử gia, nguyên là Đại tá quân viễn chinh sau là Bộ trưởng Bộ quốc phòng Pháp khẳng định: “Trên thế giới, trận Waterloo cũng ít có tiếng vang hơn. Điện Biên Phủ thất thủ đang gây ra một sự kinh hoàng ghê gớm. Đó là một trong những thất bại lớn của phương Tây, báo hiệu sự tan rã của các thuộc địa và sự cáo chung của một nền cộng hòa. Tiếng sấm của sự kiện Điện Biên Phủ vẫn đang âm vang”.