(HPĐT)- Dịp Thanh minh năm nay, nhiều gia đình đi thăm viếng phần mộ ông bà tổ tiên, lên chùa cầu bình an cho gia đạo... Dù thể hiện tinh thần đạo hiếu bằng những cách làm khác nhau, song nét đẹp văn hóa, ý nghĩa của Thanh minh vẫn nguyên giá trị trong đời sống văn hóa của người dân thành phố Cảng.
.jpg)
Dịp Tiết thanh minh 2022, người dân thăm viếng mộ tại Nghĩa trang nhân dân phường Hòa Nghĩa (quận Dương Kinh).
Nhiều cách bày tỏ lòng thành
Từ cuối tháng 2, đầu tháng 3 âm lịch, tại các nghĩa trang ở nội, ngoại thành không còn cảnh vắng lặng như năm ngoái. Tranh thủ khi dịch bệnh tạm lắng, đông đảo người dân đến nghĩa trang ở chùa Đồng Thiện (quận Lê Chân), Sơn Thủy vĩnh hằng (huyện Thủy Nguyên) và các nghĩa trang nhân dân ở các xã, phường, thị trấn để chăm sóc phần mộ, dâng hương tưởng nhớ tổ tiên hoặc người đã khuất, thể hiện đạo lý “uống nước nhớ nguồn”. Với những người con xa xứ đang định cư ở nước ngoài, Thanh minh là dịp khá đặc biệt. Vừa dọn dẹp, tu sửa phần mộ tổ tiên ở nghĩa trang nhân dân ở phường Hòa Nghĩa (quận Dương Kinh), chị Sara Nguyễn (phường Cát Bi, quận Hải An) vừa bày tỏ, gia đình chị sống ở Canada hơn 6 năm nay. Những năm trước, do dịch bệnh diễn biến phức tạp, gia đình chị không có điều kiện về nước. Thanh minh năm nay, tranh thủ thời điểm dịch bệnh tạm lắng, chị về nước và đến phần mộ của ông bà, tổ tiên thành kính thắp hương nhớ về nguồn cội, công ơn dưỡng dục, sinh thành. Thanh minh năm nay với chị Sarah Nguyễn là dịp đáng nhớ, không những được sống trong bầu không khí linh thiêng, thành kính mà còn là dịp chị hồi tưởng ký ức tuổi thơ, những phút giây sum họp gia đình.
Với không ít người dân Hải Phòng có phần mộ ông, bà, tổ tiên ở các tỉnh, thành phố có những cách riêng để bày tỏ sự tưởng nhớ đến người đã khuất. Anh Phạm Thành Tuấn, ở thôn Nam Tử, xã Kiến Thiết (huyện Tiên Lãng) cho biết: Những năm trước, anh thuê ô tô 16 chỗ ngồi để cùng các thành viên gia đình thăm, viếng phần mộ ông bà, tổ tiên ở tỉnh Thái Bình. Tuy nhiên, năm nay, do điều kiện không cho phép nên gia đình anh chỉ thắp hương tại nhà và lên chùa để cầu siêu cho người đã khuất.
Theo Phó chủ tịch Hội Văn nghệ dân gian Hải Phòng Nguyễn Đình Chỉnh, Thanh minh là một trong 24 tiết khí theo lịch của một số nước châu Á như: Trung Quốc, Việt Nam, Nhật Bản... Tiết Thanh minh là thời điểm trời hết mưa phùn, tình trạng nồm ẩm chấm dứt và thời tiết trở nên trong sáng, dễ chịu hơn. Bên cạnh Tết Nguyên đán, Tết Nguyên Tiêu, tiết Thanh minh là dịp để thế hệ sau tưởng nhớ công ơn của thế hệ đi trước gắn với nghi lễ tảo mộ (thăm mộ), để sửa sang, chính trang các phần mộ của gia tộc thêm khang trang, sạch sẽ hơn.
Chú trọng việc làm thực tiễn, ý nghĩa
Tại các nghĩa trang Vườn Quyến (quận Ngô Quyền), Ninh Hải (quận Dương Kinh), Phi Liệt (huyện Thủy Nguyên)..., chính quyền địa phương, các tổ chức đoàn thể chính trị- xã hội tổ chức các đợt ra quân hỗ trợ các ban quản lý dọn vệ sinh môi trường, chỉnh trang khuôn viên, sửa sang mộ phần, bảo đảm sạch, đẹp. Nhiều người dân đến thăm mộ người thân không còn lỉnh kỉnh sắm sửa vàng mã, mâm cao cỗ đầy, mời thầy cúng bái rình rang. Theo ông Nguyễn Văn Toàn, Trưởng Ban quản lý nghĩa trang nhân dân thôn Văn Cú (xã An Đồng, huyện An Dương), hiện ban quản lý quản lý, trông nom, chăm sóc khoảng 2 nghìn phần mộ. Tại nghĩa trang không có tình trạng mời thầy cúng bái rình rang, người dân sắm sửa lễ vật cũng đơn giản hơn, lòng thành hơn. Đối với nhân dân đến thăm, viếng mộ người thân tại đây, Ban quản lý nghĩa trang nhân dân thôn Văn Cú đều nhắc nhở giữ an ninh trật tự, bảo đảm môi trường, hỗ trợ trông coi tài sản, tư trang hành lý cá nhân không thu phí và tích cực tuyên truyền trên loa phát thanh để nhắc nhở người dân không tổ chức các hoạt động mê tín dị đoan, trục lợi tâm linh trong khuôn viên nghĩa trang.
Theo thống kê của Ban Tôn giáo (Sở Nội vụ), quý 1- 2022, chức sắc, chức việc tín đồ Phật giáo, Công giáo, Tin lành, Cao Đài... tích cực tham gia các hoạt động từ thiện, nhân đạo với tổng số tiền quyên góp hơn 4 tỷ đồng, trong đó đồng bào Phật giáo ủng hộ 2,96 tỷ đồng. Dù Thanh minh là tín ngưỡng dân gian, song đạo lý “Uống nước nhớ nguồn” ăn sâu vào tâm thức, đời sống của đông đảo người dân. Theo hòa thượng Thích Quảng Tùng, Trưởng Ban Trị sự Giáo hội Phật giáo Việt Nam thành phố, dịp này, Giáo hội cũng khuyến khích người dân nêu cao tinh thần đạo hiếu bằng cách thành tâm hướng thiện và hạn chế việc đốt vàng mã tràn lan. Một số cơ sở thờ tự Phật giáo có khu vực nghĩa trang cần bảo đảm vệ sinh môi trường, phòng, chống cháy nổ. Hành thiện, phóng sinh cũng là việc làm tích đức để ghi nhớ công ơn của cha ông, tổ tiên, giữ gìn nét đẹp văn hóa truyền thống của dân tộc dịp Thanh minh./.
Bài và ảnh: MAI LÊ