(HPĐT)- Sự kiện lịch sử ngày 30-4-1975 là một trong những mốc son chói lọi trong lịch sử đấu tranh dựng nước và giữ nước của dân tộc, đồng thời đánh dấu bước ngoặt trọng đại trong sự phát triển của thành phố Hồ Chí Minh. Qua 48 năm từ sau ngày đất nước hòa bình, thống nhất, Đảng bộ, chính quyền và nhân dân thành phố Hồ Chí Minh tiếp nối mạch nguồn truyền thống cách mạng, phát huy mạnh mẽ tinh thần đoàn kết, năng động, sáng tạo, vượt qua nhiều thử thách, chung tay xây dựng và phát triển thành phố đạt được những thành tựu to lớn, góp phần quan trọng trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc.

Thành phố Hồ Chí Minh ngày càng phát triển năng động. Ảnh: Giang Sơn Đông
Đặc biệt, từ năm 1982 đến nay (trước khi Nghị quyết số 31 của Bộ Chính trị được ban hành), Bộ Chính trị đã ban hành 3 nghị quyết rất quan trọng đối với thành phố Hồ Chí Minh. Đó là Nghị quyết số 01- NQ/TW của Bộ Chính trị về công tác của thành phố Hồ Chí Minh; Nghị quyết 20-NQ/TW về phương hướng, nhiệm vụ phát triển thành phố Hồ Chí Minh đến năm 2010 và Nghị quyết số 16-NQ/TW về phương hướng, nhiệm vụ phát triển thành phố Hồ Chí Minh đến năm 2020.
Trước bối cảnh quốc tế và tình hình trong nước có nhiều thuận lợi, cơ hội và khó khăn đan xen, thành phố Hồ Chí Minh tiếp tục phát huy và giữ vững những thành quả ở các giai đoạn trước và có số thu ngân sách chuyển về Trung ương cao nhất cả nước. Với lợi thế là đô thị đặc biệt, lớn nhất cả nước về dân số, và quy mô kinh tế, là đầu tàu, động lực kinh tế, có sức lan tỏa trong Vùng kinh tế trọng điểm phía Nam, quy mô kinh tế của thành phố Hồ Chí Minh tăng gấp 2,7 lần, GRDP bình quân đầu người tăng gấp đôi, đạt hơn 6.200 USD/người, đóng góp hằng năm 27% tổng thu ngân sách cả nước. Năm 2022, GRDP của thành phố Hồ Chí Minh theo giá hiện hành đạt 1.479.227 tỷ đồng, gấp 2,9 lần so với năm 2010, tương đương 63 tỷ USD. Dịch vụ là khu vực có quy mô lớn nhất, giá trị tăng thêm khu vực dịch vụ năm 2022 gấp 3,2 lần so với năm 2010. Tính từ năm 2012 đến 2022, thành phố Hồ Chí Minh là địa phương dẫn đầu cả nước về số đơn đăng ký sáng chế, kiểu dáng công nghiệp và nhãn hiệu ước đạt 143.553 (37% số đơn của cả nước); có 371 tổ chức khoa học và công nghệ; hơn 1,6 triệu lượt doanh nghiệp và khách hàng đã được tiếp cận thông tin công nghệ. Thị trường lao động việc làm phát triển về quy mô và chất lượng, năng suất lao động bình quân giai đoạn 2016 - 2020 đạt 264 triệu đồng/người/năm; các chính sách xã hội và an sinh xã hội được chú trọng triển khai, có sự tham gia tích cực từ các nguồn lực trong xã hội.
Một trong những mục tiêu Nghị quyết Đại hội Đảng bộ thành phố Hồ Chí Minh nhiệm kỳ 2020- 2025 đặt ra là xây dựng “Không gian Văn hóa Hồ Chí Minh”, nhằm lan tỏa tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh, làm cho nét đẹp văn hóa Hồ Chí Minh thấm sâu, trở thành nguồn sức mạnh đặc thù của con người thành phố. Điều này sẽ có ý nghĩa lớn lao, góp phần xây dựng, bồi đắp, phát huy những phẩm chất tốt đẹp, đặc trưng con người thành phố Hồ Chí Minh trong thời kỳ mới, cùng nhau kiến tạo thành công “Không gian Văn hóa Hồ Chí Minh” - không gian văn hóa của một đô thị lớn vào loại đặc biệt của Việt Nam.
Năm 2021, trong bối cảnh cực kỳ khó khăn, khốc liệt của đại dịch COVID-19, thành phố Hồ Chí Minh gồng mình chiến đấu để vượt qua thử thách lịch sử này. Trong những thời khắc ấy, thành phố Hồ Chí Minh đã nhận được rất nhiều từ sự quan tâm, lãnh đạo, chỉ đạo kịp thời, quyết liệt của Đảng, Nhà nước và MTTQ Việt Nam; chi viện tối đa của các ban, bộ, ngành Trung ương; sự hỗ trợ chí tình, chí nghĩa của các tỉnh, thành phố và đồng bào cả nước sự giúp đỡ hết sức tận tình của cộng đồng doanh nghiệp, của tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước đã chung tay, chung sức, đồng lòng cùng Đảng bộ, chính quyền và nhân dân thành phố với tinh thần cả nước vì thành phố Hồ Chí Minh, giúp thành phố vượt qua đại dịch. Ngay khi dịch bệnh cơ bản được kiểm soát, thành phố Hồ Chí Minh khẩn trương triển khai các kế hoạch bình thường mới, vừa kiểm soát dịch bệnh, vừa khắc phục hậu quả và phục hồi phát triển kinh tế-xã hội, ổn định đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân. Năm 2022, thành phố đạt được những kết quả quan trọng trên nhiều lĩnh vực, góp phần cùng cả nước hoàn thành các mục tiêu, nhiệm vụ kinh tế xã hội đề ra. Tuy nhiên, bước vào đầu năm 2023, dù đã có dự báo trước, trong diễn biến quá phức tạp, khó lường của kinh tế thế giới tác động trực tiếp và sâu sắc đến sự phục hồi và phát triển kinh tế xã hội của nước ta nói chung, thành phố Hồ Chí Minh nói riêng, làm cho một số nhiệm vụ trọng tâm và chỉ tiêu chủ yếu của kinh tế-xã hội quý 1 đạt thấp, nhất là tăng trưởng kinh tế rất thấp, đầu tư xây dựng hạ tầng và tiến độ triển khai giải ngân các dự án đầu tư công chậm.
Vì thế, để thành phố Hồ Chí Minh giữ vững vai trò một trung tâm văn hóa, giáo dục và đào tạo, khoa học công nghệ, đầu mối giao thông quan trọng của cả nước, địa phương có vai trò quan trọng về chính trị và đối ngoại trong sự phát triển của cả nước; đồng thời để xây dựng thành phố Hồ Chí Minh văn minh, hiện đại với vai trò đô thị đặc biệt đi đầu trong sự nghiệp công nghiệp hóa, hiện đại hóa, đóng góp ngày càng lớn với khu vực và cả nước, ngay sau khi tổng kết 10 năm thực hiện Nghị quyết số 16-NQ/TW của Bộ Chính trị về phương hướng, nhiệm vụ phát triển thành phố Hồ Chí Minh đến năm 2020, ngày 30-12-2022, Bộ Chính trị tiếp tục ban hành Nghị quyết số 31-NQ/TW về phương hướng, nhiệm vụ phát triển thành phố Hồ Chí Minh đến năm 2030, tầm nhìn 2045. Một trong những quan điểm nêu trong Nghị quyết 31-NQ/TW là xây dựng và phát triển thành phố Hồ Chí Minh văn minh, hiện đại là nhiệm vụ chính trị quan trọng của toàn Đảng, toàn dân, toàn quân, của cả hệ thống chính trị, nhất là Đảng bộ, chính quyền và nhân dân thành phố Hồ Chí Minh với phương châm “Thành phố Hồ Chí Minh vì cả nước, cả nước vì thành phố Hồ Chí Minh”.
Nghị quyết đặt ra mục tiêu đến năm 2030, thành phố Hồ Chí Minh trở thành thành phố văn minh, hiện đại, nghĩa tình, năng động sáng tạo, có nguồn nhân lực chất lượng cao; là thành phố dịch vụ - công nghiệp hiện đại, đầu tàu về kinh tế số, xã hội số, trung tâm kinh tế, tài chính, thương mại, văn hóa, giáo dục, khoa học – công nghệ của cả nước, hội nhập quốc tế sâu rộng, có vị thế nổi trội trong khu vực Đông Nam Á. Tăng trưởng bình quân đạt khoảng 8-8,5%/năm; GRDP bình quân đầu người khoảng 14.500 USD; kinh tế số đóng góp 40% vào GRDP. Tầm nhìn đến năm 2045, thành phố Hồ Chí Minh phát triển ngang tầm các đô thị lớn trên thế giới, trở thành trung tâm kinh tế, tài chính, dịch vụ của châu Á; là điểm đến hấp dẫn toàn cầu; kinh tế, văn hóa phát triển đặc sắc, người dân có chất lượng cuộc sống cao; là hạt nhân của vùng thành phố Hồ Chí Minh và vùng Đông Nam bộ, cực tăng trưởng của cả nước; nơi thu hút các định chế tài chính và tập đoàn kinh tế quốc tế.
Để đạt các mục tiêu trên, Nghị quyết 31- NQ/TW xác định: “Tập trung ưu tiên hoàn thiện thể chế, chính sách, điều kiện thuận lợi để tạo bước chuyển có tính đột phá trong huy động sức mạnh tổng hợp, khai thác hiệu quả các tiềm năng, lợi thế, vị trí chiến lược, thúc đẩy thành phố Hồ Chí Minh phát triển nhanh, bền vững. Thành phố phải tiếp tục giữ vững vai trò là trung tâm lớn về kinh tế, văn hoá, giáo dục - đào tạo, khoa học - công nghệ, có vị trí chính trị quan trọng của cả nước, có sức lan tỏa, thúc đẩy phát triển vùng Đông Nam bộ và vùng kinh tế trọng điểm phía Nam; sớm trở thành trung tâm kinh tế, tài chính, dịch vụ, văn hóa, giáo dục - đào tạo, khoa học - công nghệ và đổi mới sáng tạo của khu vực Đông Nam Á và châu Á, có năng lực cạnh tranh toàn cầu…”. Trên cơ sở đó, thành phố Hồ Chí Minh tiếp tục đề xuất các cơ chế, chính sách đột phá là tiền đề quan trọng để thành phố Hồ Chí Minh tiếp tục thể hiện vai trò là một cực tăng trường, cửa ngõ kết nối giao thương của cả miền Nam, thành phố thông minh, năng động, sáng tạo và đóng góp chung vào sự phát triển của đất nước. Ngày 20-4 vừa qua, Chính phủ ban hành dự thảo nghị quyết trình Quốc hội về thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc thù phát triển thành phố Hồ Chí Minh nhằm thay thế cho Nghị quyết 54/2017/QH14.
48 năm qua, cùng với cả nước, Đảng bộ và nhân dân thành phố Hồ Chí Minh tiếp tục đồng lòng, chung sức thực hiện kỳ vọng của Chủ tịch Hồ Chí Minh, của Đảng ta cùng các thế hệ đi trước, vượt bao khó khăn, thách thức, phát huy truyền thống cách mạng kiên cường, đoàn kết, năng động, sáng tạo, giữ vững niềm tin cách mạng, đạt được những thành tựu to lớn, có ý nghĩa lịch sử trong công cuộc đổi mới. Trong thời gian tới, thành phố Hồ Chí Minh tiếp tục tăng cường xây dựng Đảng bộ và hệ thống chính trị trong sạch, vững mạnh, xứng đáng với niềm tin của nhân dân; phát huy truyền thống đoàn kết, năng động, sáng tạo, nghĩa tình, phát huy hiệu quả mọi nguồn lực và tận dụng thời cơ cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư; nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, giữ vững ổn định chính trị - xã hội, bảo đảm quốc phòng - an ninh; không ngừng đổi mới, sáng tạo, nâng cao năng suất lao động, năng lực cạnh tranh; xây dựng thành phố thông minh, phát triển nhanh, bền vững, giữ vững vai trò đầu tàu kinh tế của cả nước; đẩy mạnh phát triển văn hóa, nâng cao phúc lợi xã hội, xây dựng gia đình hạnh phúc và trở thành một trung tâm kinh tế, văn hóa, giáo dục - đào tạo và khoa học - công nghệ có sức lan tỏa cao của cả nước và khu vực Đông Nam Á./.
Minh Hoàng