(HPĐT)- Việc thể thao Việt Nam không giành nổi tấm huy chương nào tại Olympic Tokyo 2020 khiến các nhà quản lý quyết tâm thay đổi định hướng đầu tư, nhất là xác định lại các nhóm môn trọng điểm, các môn nhóm 1. Đây là bài toán không dễ giải.
Nguyễn Hoàng Phi Vũ và Đỗ Thị Anh Nguyệt (Bắn cung – không thuộc trọng điểm nhóm 1) thi đấu tốt tại Olympic Tokyo 2020.
Bập bõm về thành tích
Bước đột phá lớn của thể thao Việt Nam đó là đầu tư trọng điểm, ở đó có 10 môn thể thao nhóm 1. Việc xác định các môn trọng điểm này được thực hiện từ năm 2010. Khi đó, ngành Thể thao tham mưu Chính phủ phê duyệt Chiến lược phát triển thể thao Việt Nam giai đoạn 2010 đến năm 2020, định hướng đến năm 2030. Trong đó, lần đầu xác định 10 môn, nhóm môn trọng điểm nhóm 1 gồm: điền kinh, bơi, cử tạ, taekwondo, cầu lông, bóng bàn, vật nữ, quyền Anh nữ, bắn súng và karatedo. Ngoài hai môn cơ bản là điền kinh và bơi lội, các môn còn lại đều được xem như mũi nhọn của thể thao Việt Nam trong việc giành vé đến Olympic, tranh chấp huy chương Olympic, ASIAD. Cơ sở để xác định những môn trên trong nhóm môn trọng điểm căn cứ vào thành tích và tố chất của vận động viên (VĐV) những môn này trong các giai đoạn trước đó và dự báo sự phát triển của những môn này tại các đấu trường quốc tế trong tương lai.
Thời gian qua, nhóm môn thể thao trên phần nào chứng tỏ vai trò chủ lực của thể thao Việt Nam, nhất là bắn súng, điền kinh, bơi. Rõ nhất là bắn súng với tấm huy chương vàng (HCV) lịch sử tại Olympic Rio 2016 của xạ thủ Hoàng Xuân Vinh. Còn điền kinh, bơi cũng đặt những dấu mốc lịch sử của mình tại sân chơi ASIAD, trong đó rõ nhất là việc Quách Thị Lan hay Bùi Thị Thu Thảo (môn điền kinh) đều giành HCV tại ASIAD 2018. Ở môn bơi có Nguyễn Huy Hoàng giành huy chương ASIAD 2018.
Tuy nhiên, những môn trọng điểm nhóm 1 không phải bao giờ cũng chứng tỏ được vai trò của mình. Như ở ASIAD 2014, thể thao Việt Nam chỉ giành được 1 HCV nhờ 1 môn ở nhóm 2 là wushu. Tấm HCV của võ sĩ Dương Thúy Vi (Wushu) giúp thể thao Việt Nam tránh khỏi kỳ Đại hội trắng tay bẽ bàng, trong bối cảnh các môn trọng điểm nhóm 1 đều không thể hoàn thành mục tiêu. Hay ngay như ở Olympic Tokyo 2020 vừa qua, khi sự kỳ vọng giành huy chương đặt vào môn cử tạ, dù là mong manh, thì cuối cùng các lực sĩ Việt Nam cũng không thể đáp ứng. Còn môn bóng bàn là môn trọng điểm nhóm 1 từ năm 2010 đến nay cũng chưa bao giờ chứng tỏ khả năng có thể giành huy chương tại ASIAD. Giành tấm HCV tại sân chơi SEA Games vẫn là mục tiêu thiết thực nhất với môn này. Mà để có thể giành 1 HCV tại SEA Games thì quá nhiều môn thể thao ở nhóm 2 có thể làm được. Trong khi đó, một số môn thể thao thuộc nhóm 2 cho thấy khả năng đáp ứng nhiệm vụ của môn nhóm 1, trong đó có bắn cung, thể dục dụng cụ…
Cũng không ngẫu nhiên khi trong cuộc làm việc mới đây, lãnh đạo Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch yêu cầu Tổng cục Thể dục thể thao phải định hướng phát triển các môn thể thao trọng điểm để những môn này thực sự là "mũi nhọn", tránh cảnh bập bõm về thành tích.
Tầm nhìn mới đối với nhóm môn trọng điểm
Khi nhìn nhận về các cuộc so đọ của VĐV Việt Nam ở các đấu trường thế giới, Vụ trưởng Vụ Thể thao thành tích cao 2 (Tổng cục Thể dục thể thao) Ngô Ích Quân nhận định rằng, tầm vóc, sức mạnh luôn là thua thiệt của VĐV Việt Nam ở những môn thể thao đòi hỏi những yếu tố này. Với những môn thể thao ở nhóm 1 như các môn võ hay thậm chí cả điền kinh, bơi thực sự khó có thể tranh chấp huy chương ở Olympic.
Vì vậy, như Phó tổng cục trưởng phụ trách Tổng cục Thể dục thể thao Trần Đức Phấn cho biết, Tổng cục TDTT tổ chức hội nghị với sự tham gia của lãnh đạo thể thao các tỉnh, thành phố, ngành trong thời gian tới để thảo luận về định hướng các môn thể thao cho các đại hội thể thao quốc tế quan trọng, từ đó làm cơ sở để phát triển thể thao thành tích cao trong dự thảo Chiến lược phát triển thể thao Việt Nam đến năm 2030 tầm nhìn đến năm 2050.
Trong khi đó, cựu huấn luyện viên trưởng đội tuyển vật quốc gia, Đới Đăng Hỷ nhận định, việc xác định lại các môn thể thao trọng điểm nhóm 1 của thể thao Việt Nam sẽ phải căn cứ thể trạng, tầm vóc của các VĐV Việt Nam. Về số môn trọng điểm nhóm 1, có thể không nhất thiết phải 10 môn, mà có thể chỉ là 4-5 môn thực sự có khả năng tranh chấp HCV ASIAD, huy chương Olympic. Đương nhiên, đã là trọng điểm nhóm 1 thì phải được nhận sự đầu tư tương xứng, để rõ vai trò. Và cũng phải sau khi xác định được nhóm môn, nội dung trọng điểm thì mới có thể xác định được rõ nhóm VĐV trọng điểm cần được đầu tư.
Tổng cục Thể dục thể thao cũng khẳng định chắc chắn sẽ có thay đổi về số môn trong nhóm môn trọng điểm số 1. Tuy vậy, số môn trọng điểm còn bao nhiêu và mức đầu tư cho các môn này như thế nào vẫn còn cần lời giải./.
MINH NHẬT
