Thêm yêu quê hương qua giờ học

Trong chuyên đề giáo dục địa phương (GDĐP) "An Dương, nét đẹp truyền thống", cô giáo Phạm Thị Tuyết Nhung, giáo viên Trường THCS Bắc Sơn và học sinh các Trường THCS: Hồng Thái, Bắc Sơn và Đại Bản (cùng huyện An Dương) thực hiện tiết dạy minh họa tìm hiểu làng nghề truyền thống. Tiết học thuộc chủ đề số 7, "Nghề truyền thống ở Hải Phòng" trong tài liệu GDĐP thành phố Hải Phòng lớp 6. Chủ đề này có 3 mục tiêu: Học sinh kể tên các nghề truyền thống ở Hải Phòng; lập và thực hiện được kế hoạch hoạt động; có ý thức giữ gìn, phát triển nghề truyền thống.

Học sinh được chia thành 3 nhóm để thực hiện dự án tìm hiểu nghề trồng rau gia vị ở xã Đại Bản, nghề làm bánh lòng ở xã Bắc Sơn và nghề mây tre đan, nghề trồng hoa cây cảnh ở xã Hồng Thái. Được tham quan, trải nghiệm thực tế tại những hộ dân đang duy trì nghề truyền thống, các em có cơ hội quan sát trực tiếp xem người dân ươm trồng, đan mây tre, làm bánh với những đặc trưng khác biệt so với các địa phương khác. Sau khi thu thập thông tin, các nhóm hoàn thiện báo cáo dưới dạng bài thuyết trình, video phóng sự… Trong tiết học minh họa tại chuyên đề, đại diện 3 nhóm báo cáo hành trình trải nghiệm, thực nghiệm sản phẩm. Đồng thời, giáo viên cũng lồng ghép nội dung hướng nghiệp trong tiết học khi yêu cầu học sinh dựa trên những trải nghiệm thực tế để đưa ra ý tưởng khởi nghiệp, phát triển nghề truyền thống của địa phương.

Thêm hiểu truyền thống lịch sử, văn hóa địa phương qua môn học GDĐP, em Trần Minh Đạt, học sinh lớp 6, Trường THCS Bắc Sơn bày tỏ: "Môn học GDĐP giúp chúng em ý thức rõ hơn trách nhiệm học tập, rèn luyện trở thành con ngoan, trò giỏi, củng cố kiến thức lịch sử, xã hội phục vụ trong học tập. Qua mỗi hoạt động, chúng em bồi đắp thêm tình yêu quê hương, vận dụng những kiến thức đã học để góp phần gìn giữ, phát huy những giá trị truyền thống của địa phương".

Còn tại Trường THCS Lập Lễ (huyện Thủy Nguyên), học sinh hào hứng với nghệ thuật hát đúm Thủy Nguyên trong tài liệu GDĐP. Hát đúm gắn bó với sự hình thành và phát triển của vùng đất và con người Thủy Nguyên. Cái nôi của hát đúm là các xã Phục Lễ, Lập Lễ, Phả Lễ (huyện Thủy Nguyên). Năm 2018, nghệ thuật hát đúm được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch công nhận "Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia". Bên cạnh đó, việc đưa hát đúm vào giảng dạy sẽ góp phần gìn giữ nét đẹp truyền thống của người dân Hải Phòng. Mở đầu tiết học, các em được ôn lại kiến thức về nghệ thuật hát đúm Thủy Nguyên. Tiếp đó, phần phân tích trích đoạn gồm các nội dung: Tìm nhịp, chia câu hát cho đoạn trích, tìm câu đệm mở và câu đệm kết, tìm các ký hiệu âm nhạc được sử dụng trong đoạn trích. Quá trình học hát, học sinh còn được học cách hát kết hợp với vận động cơ thể theo nhịp, hát kết hợp nhạc cụ... Tiết học tạo không khí học tập nhẹ nhàng, thoải mái, học sinh được "chơi mà học, học mà chơi".

GDĐP là môn học bắt buộc trong chương trình giáo dục phổ thông 2018, thực hiện xuyên suốt từ lớp 1 đến lớp 12. Nội dung môn học liên quan đến lịch sử, địa lý, truyền thống văn hóa, ngành nghề của địa phương, qua đó, giúp học sinh trong các nhà trường thêm hiểu biết về giá trị truyền thống văn hóa, lịch sử địa phương.

Thầy giáo Đào Văn Thảo, Hiệu trưởng Trường THCS Lập Lễ cho biết: Môn học GDĐP được phân bổ thời gian 35 tiết học/năm nhằm trang bị đối với học sinh những hiểu biết cơ bản về văn hóa, lịch sử, địa lý, kinh tế, xã hội, môi trường… của địa phương; có hiểu biết nhất định về quê hương nơi mình sinh ra và lớn lên, nhất là các làng nghề. Từ đó, góp phần bồi dưỡng tình yêu quê hương, tinh thần trách nhiệm với cộng đồng nơi em sinh sống, kỹ năng giải quyết những vấn đề thực tiễn tại gia đình, dòng họ, địa phương. Tài liệu GDĐP Hải Phòng được xây dựng theo hướng tích hợp, chú trọng tính thực tiễn và vận dụng, do đó, đòi hỏi giáo viên phải vận dụng linh hoạt các phương pháp và hình thức dạy học tích cực, tổ chức các hoạt động học tập để tăng cường trải nghiệm thực tiễn cho học sinh./.