Lâu nay khi đề cập tới quan hệ lao động tại doanh nghiệp, vấn đề được chú ý là tình trạng công nhân, lao động bị o ép, vi phạm quyền lợi. Thực tế, không ít doanh nghiệp lại gặp khó vì người lao động thiếu tác phong công nghiệp, ý thức kỷ luật kém…
 |
| Công nhân Công ty Haeng Sung Electronic (KCN Tràng Duệ) trong ca làm việc. |
Ý thức kỷ luật chưa cao
Phần lớn công nhân trong các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài ở các khu công nghiệp Đồ Sơn, Momura, Đình Vũ, VSIP… là học sinh mới ra trường hoặc xuất phát từ môi trường sản xuất nông nghiệp nên thiếu tác phong công nghiệp. Theo Phó phòng hành chính nhân sự Công ty TNHH Regina Miracle Internatinal Việt Nam (Khu công nghiệp VSIP) Phạm Thị Minh Hải: “Không ít công nhân đi làm muộn giờ. Trong lúc làm việc còn nói chuyện riêng, thậm chí hút thuốc lá, uống rượu, gây gổ đánh nhau ngay tại xưởng. Có những ngành nghề sản xuất theo dây chuyền, đòi hỏi ý thức kỷ luật cao, nhưng có tình trạng một số lao động tùy tiện nghỉ việc, khiến doanh nghiệp gặp không ít khó khăn. Để đáp ứng yêu cầu sản xuất, doanh nghiệp phải “chạy đôn chạy đáo” tuyển mới lao động, làm cho doanh nghiệp vừa thiếu hụt lao động, vừa lãng phí một khoản tiền không nhỏ trong khâu đào tạo”.
Chủ tịch công đoàn một công ty chuyên sản xuất linh phụ kiện điện tử, điện lạnh ở khu công nghiệp Nomura tâm tư: ý thức kỷ luật, giữ gìn vệ sinh chung của công nhân rất hạn chế, nhắc nhở nhiều lần cũng không sửa đổi khiến giám đốc công ty là người Nhật rất phiền lòng. Đơn cử, như để bảo đảm vệ sinh, công ty sử dụng cốc giấy, dùng một lần, dùng xong bỏ vào thùng rác để ngay bên cạnh. Song có không ít công nhân uống xong vứt cốc vung vãi dưới sàn, trong nhà vệ sinh tại các xưởng sản xuất …! “Công nhân hành xử như vậy làm khó cho chính mình và cho cả công đoàn. Bởi, có lần công đoàn và phòng nhân sự đề xuất tăng tiền nghỉ mát cho công nhân nhưng giám đốc không chấp nhận vì tiền đó còn để thuê người dọn vệ sinh do công nhân xả ra!”.
Mở vòi nước hết cỡ để rửa tay rồi đứng chải tóc mặc cho nước chảy; rửa tay, rửa mặt bằng nước uống; quên tắt điện, quạt, điều hòa trước khi rời xưởng… những thói quen đó của một số người lao động khiến lãnh đạo doanh nghiệp phiền lòng. Sở dĩ công nhân có hành vi như vậy bởi tâm lý “cha chung không ai khóc” mà không tính nếu tiết kiệm thì công ty có lãi, thu nhập của họ cũng sẽ được cải thiện.
Không chỉ lãng phí, một số công nhân có thói quen xấu ăn cắp vặt. Họ lấy trộm những thứ lặt vặt như giấy vệ sinh, băng keo, báo chí, thậm chí mang theo chai hứng nước đem về nhà dùng. Theo đại diện Công đoàn Công ty Điện tử Dong Yang (khu công nghiệp Tràng Duệ), nhiều lúc thấy xấu hổ vì ý thức của người lao động tại công ty. Đơn cử, việc một số công nhân vào phòng trộm đồ ăn của giám đốc rồi vứt bừa giấy bánh, kẹo lên bàn làm việc của ông khiến chúng tôi rất xấu hổ. Mặt khác, vẫn có tình trạng công nhân trộm linh kiện và những vật dụng lặt vặt của công ty.
Nâng cao vai trò tuyên truyền của công đoàn
Theo chị Phạm Thị Minh Hải, Phó phòng hành chính nhân sự Công ty TNHH Regina Miracle Internatinal Việt Nam do việc tuyển ồ ạt lao động mà không có sự chọn lọc, phỏng vấn, sát hạch kỹ nên dễ lọt những lao động thiếu tác phong công nghiệp, ý thức kỷ luật kém. Để giải quyết vấn đề công nhân “hư”, chủ doanh nghiệp, tổ chức công đoàn nghiêm khắc trong việc đào tạo, rèn luyện ý thức kỷ luật, tác phong công nghiệp cho người lao động trước khi nhận họ vào làm việc chính thức. Đối với những lao động không chấp hành nội quy, quy định khi làm việc, sau khi nhắc nhở, phê bình mà không chuyển biến, chủ sử dụng lao động trừ vào lương, thưởng, phạt trừ thi đua…để công nhân, lao động vào nền nếp.
Thời gian qua, Liên đoàn Lao động thành phố tăng cường tuyên truyền, giáo dục nâng cao ý thức chấp hành pháp luật trong công nhân, lao động. Liên đoàn Lao động thành phố tổ chức nhiều hội thảo về Bộ luật Lao động, Luật Công đoàn, Luật Bảo hiểm xã hội, chương trình mục tiêu quốc gia về phòng chống tội phạm, chính sách lao động nữ,…thu hút gần 50 nghìn công nhân, lao động tham gia. Các hoạt động trên góp phần nâng cao nhận thức cho công nhân, lao động về ý thức chấp hành pháp luật, phòng chống tệ nạn xã hội và xây dựng mối quan hệ lao động hài hòa trong doanh nghiệp.
Tác phong lao động, ý thức kỷ luật kém và những hành xử tùy tiện gây cản trở cho sự phát triển của doanh nghiệp và làm khó chính người lao động. Vì vậy, cùng với nhiều biện pháp thiết thực đang triển khai của tổ chức công đoàn, quan trọng là bản thân công nhân, lao động phải tự nâng cao trình độ mọi mặt, rèn luyện sức khỏe, năng lực làm việc,tuân thủ kỷ luật, nội quy lao động.
Bài và ảnh: Thanh Giang
