Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng: 'Cỗ xe kinh tế' sẽ tăng tốc mạnh mẽ

Theo thông tin từ Cổng thông tin điện tử Quốc hội và Văn phòng Đoàn đại biểu Quốc hội và HĐND thành phố Hải Phòng, sáng 10/4, tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ nhất Quốc hội khoá XVI, Đoàn đại biểu Quốc hội thành phố Hải Phòng thảo luận ở tổ về kết quả và kế hoạch phát triển kinh tế - xã hội.

Phát biểu thảo luận tại tổ, Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng nhấn mạnh, mục tiêu xuyên suốt của nhiệm kỳ là phấn đấu tăng trưởng 2 con số. Kết luận số 18 của Ban Chấp hành Trung ương Đảng đã xác định rõ các nhóm nhiệm vụ, giải pháp để thực hiện mục tiêu này. Quốc hội cũng đang thảo luận để ban hành nghị quyết làm cơ sở cho Chính phủ tổ chức thực hiện.

Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng khẳng định, điều quan trọng nhất là phải thống nhất từ nhận thức, tư duy đến hành động. Đây là yêu cầu đặc biệt quan trọng, thách thức rất lớn, nhưng nếu có sự đồng hành của Quốc hội, Chính phủ, các bộ, ngành, địa phương, cộng đồng doanh nghiệp và người dân, Thủ tướng tin tưởng sẽ đạt được mục tiêu.

Nhấn mạnh thể chế vẫn là vấn đề then chốt nhất, Thủ tướng ví "Thể chế có thể hình dung như một con đường tạo hành lang thông thoáng cho cỗ xe kinh tế Việt Nam phát triển. Thể chế đồng bộ, hiện đại giống như đường được nâng cấp chất lượng cao, nền kinh tế hoàn toàn có thể tăng tốc mạnh mẽ hơn".

Ngay trong năm 2026, nhiều nhiệm vụ thể chế phải được xử lý dứt điểm. Trong đó, tổng rà soát hệ thống pháp luật Việt Nam; xây dựng chiến lược hoàn thiện hệ thống pháp luật trong kỷ nguyên mới; tháo gỡ các vướng mắc trong vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp, để bộ máy hoạt động hiệu quả, thông suốt.

Thủ tướng lưu ý thêm, địa phương muốn phát triển kinh tế - xã hội phải có quy hoạch, nên việc lập, điều chỉnh, phê duyệt các quy hoạch cũng phải hoàn thành trong quý II/2026, để hệ thống quy hoạch đồng bộ, thống nhất, đáp ứng yêu cầu tăng trưởng hai con số.

Chính phủ sẽ nghiên cứu, báo cáo Quốc hội việc sửa đổi, bổ sung nghị quyết về xử lý những dự án đất đai tồn đọng, quyết tâm hoàn thành phương án xử lý dứt điểm trong quý II năm nay.

Về trách nhiệm của địa phương, Thủ tướng yêu cầu đích thân Bí thư Tỉnh ủy, Thành ủy, Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Thành ủy phải chỉ đạo việc triển khai, tháo gỡ vướng mắc cho các dự án trên địa bàn. Chính quyền các xã, phường, đặc khu cần phát huy vai trò kiến tạo mạnh mẽ.

Về cơ chế đặc thù, không phải quy định pháp luật nào cũng phù hợp khi áp dụng với tất cả các địa phương, do đó sẽ đánh giá lại cơ chế chính sách đặc thù, những nội dung đúng đã được thực tiễn chứng minh thì sẽ áp dụng thống nhất, tránh việc quy định không đồng bộ.

Cùng với đó, cần cắt giảm điều kiện kinh doanh, nâng cao năng lực thực thi. Thủ tướng cho biết, đã giao các đồng chí Phó Thủ tướng trực tiếp làm việc với Bộ Tư pháp và các bộ, ngành, khẩn trương trình phương án với quan điểm là kiên quyết cắt giảm thủ tục, điều kiện kinh doanh. Đến ngày 15/4 phải có phương án.

Về đột phá hạ tầng, Thủ tướng cho biết, các dự án trọng điểm chiến lược về giao thông đường bộ, hàng không, cảng biển, năng lượng sẽ tiếp tục được đẩy mạnh. Tới đây, Quy hoạch điện VIII sẽ phải điều chỉnh, bổ sung trước bối cảnh thay đổi từ tình hình quốc tế và khu vực.

Thủ tướng khẳng định, việc phát triển các nhà máy điện và điện nền, áp dụng khoa học - công nghệ mới phải thực hiện cùng với việc xây dựng nguồn dự trữ quốc gia với xăng dầu và các mặt hàng thiết yếu, để bảo đảm các yêu cầu tiêu chuẩn về môi trường, bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia, phát triển hài hòa giữa năng lượng nền và năng lượng tái tạo.

Về đột phá nguồn nhân lực, Thủ tướng Lê Minh Hưng cho biết, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã được giao xây dựng Chương trình đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao để đáp ứng yêu cầu đổi mới sáng tạo, phát triển khoa học - công nghệ, cần phải phối hợp với các viện, trường đào tạo nhân lực, ứng dụng khoa học - công nghệ, chuyển đổi số và đổi mới sáng tạo.

Cùng với thực hiện các đột phá chiến lược, việc phân bổ nguồn lực cũng là yêu cầu lớn. Theo Thủ tướng, tổng vốn đầu tư bình quân toàn xã hội giai đoạn tới là 40% GDP - tương đương 38,5 triệu tỷ đồng, trong khi nhiệm kỳ trước, tổng đầu tư toàn xã hội chỉ khoảng 33%. Dự kiến nhiệm kỳ này, tổng vốn đầu tư công trên 8 triệu tỷ đồng, trong khi nhiệm kỳ trước chỉ có 2,87 triệu tỷ đồng. Huy động vốn ngân sách nhà nước nhiệm kỳ này cũng phải đạt 6,5 triệu tỷ đồng, tăng 2,7 lần so với nhiệm kỳ trước. Những con số này là áp lực rất lớn.

Lưu ý khoảng 80% vốn đầu tư công huy động từ các nguồn lực khác, Thủ tướng nhấn mạnh “bắt buộc phải có giải pháp cụ thể để huy động được những nguồn lực đó và đưa vào sản xuất, kinh doanh”, thông qua việc tạo hành lang pháp lý minh bạch, rõ ràng, khuyến khích người dân và doanh nghiệp đầu tư.

Muốn phát triển trên cơ sở nền tảng vững chắc thì tăng trưởng phải đi đôi với ổn định kinh tế vĩ mô và kiểm soát các cân đối lớn của nền kinh tế. Thủ tướng nêu rõ: "Chúng ta không chấp nhận tăng trưởng nóng, tăng trưởng cao bằng mọi giá để đổi lấy bất ổn vĩ mô. Chúng ta có thể thúc đẩy các hình thức đầu tư để đạt tăng trưởng ngắn hạn, nhưng đổi lại là những vấn đề bất ổn trong trung và dài hạn. Khi ấy, cái giá phải trả đối với nền kinh tế là rất lớn”.

Thủ tướng Lê Minh Hưng cho biết, đang chỉ đạo sát sao Bộ Tài chính, Ngân hàng Nhà nước, Bộ Công Thương phối hợp điều hành các thị trường trọng yếu như xăng dầu, tiền tệ, tỷ giá… nhằm giảm thiểu tối đa tác động bất lợi từ bên ngoài vào thị trường trong nước.