(HPĐT)- Xác định thúc đẩy nghiên cứu khoa học (NCKH) là tiền đề quan trọng để định hướng khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo trong sinh viên, các trường đại học trên địa bàn thành phố quan tâm, tạo điều kiện thuận lợi hỗ trợ sinh viên từ việc lên ý tưởng cũng như hiện thực hóa các ý tưởng, đề tài nghiên cứu.

Khuyến khích sinh viên nghiên cứu khoa học
Năm học 2023-2024, Trường đại học Hàng hải Việt Nam ghi nhận 139/152 đề tài NCKH của sinh viên, đạt nghiệm thu chiếm tỷ lệ 91,44%. Với tổng số 24 công bố khoa học, 8 sản phẩm vật lý, nhiều sản phẩm phần mềm, mô hình, thuật toán, quy trình pha trộn. Trong đó, có 4 đề tài đoạt Giải thưởng khoa học và công nghệ dành cho sinh viên cấp Bộ Giáo dục - Đào tạo và 1 giải nhất Giải thưởng sinh viên nghiên cứu khoa học - Euréka. Có 1 đề tài có sản phẩm công nghệ được chấp nhận đơn đăng ký kiểu dáng công nghiệp. Phần lớn các sản phẩm công nghệ được các nhóm nghiên cứu tiến hành thực nghiệm tại các cơ sở sản xuất kinh doanh hoặc doanh nghiệp và nhận được nhận xét tích cực, đáp ứng nhu cầu của đơn vị ứng dụng.
Tại Trường đại học Hải Phòng, phong trào NCKH trong sinh viên ngày càng tăng cả về số lượng và chất lượng. Thạc sĩ Nguyễn Thị Thu Thủy, Khoa Quản trị Kinh doanh (Trường đại học Hải Phòng) cho biết: "Trung bình mỗi năm học, toàn trường có khoảng hơn 200 đề tài NCKH của sinh viên được đăng ký. Sau khi chọn lọc, lựa chọn khoảng 180 đề tài ở cấp khoa và qua nhiều vòng sẽ chọn được khoảng 40 đề tài cấp trường và tiếp tục lựa chọn đề tài xuất sắc để dự thi cấp Bộ, Giải thưởng sinh viên NCKH - Euréka và sinh viên startup"…
Mặc dù công tác NCKH trong sinh viên có những tiến bộ, đổi mới đáng kể nhưng bên cạnh đó sinh viên còn gặp rất nhiều khó khăn khi triển khai các đề tài nghiên cứu. Cụ thể là việc tiếp cận khung lý thuyết chuẩn để áp dụng, kỹ năng xử lý, phân tích dữ liệu mang tính kỹ thuật, khả năng làm việc nhóm còn nhiều hạn chế. Không những thế, để chứng minh sản phẩm, công trình nghiên cứu là đúng, thiết thực phải xây dựng được mô hình mô tả hoặc đối tượng điều khiển, như vậy tốn nguồn kinh phí lớn. Ngoài ra còn là nhu cầu của thị trường, đặt hàng của doanh nghiệp… Những khó khăn trên đang là rào cản khiến các đề tài NCKH được phát triển, ứng dụng trong thực tế còn hạn chế, gây lãng phí kết quả nghiên cứu và hạn chế sức sáng tạo, đam mê nghiên cứu của sinh viên - PGS, TS. Vương Đức Phúc, Phó Khoa Điện - Điện tử (Trường đại học Hàng hải Việt Nam) nhấn mạnh.
Tăng cường hỗ trợ sinh viên
Trong khuôn khổ Ngày hội Khởi nghiệp đổi mới sáng tạo quốc gia (Techfest 2024), với sự hỗ trợ của Sở Khoa học và Công nghệ, 2 trung tâm nghiên cứu và khởi nghiệp sáng tạo được khai trương tại Trường đại học Hải Phòng và Trường đại học Quản lý và Công nghệ Hải Phòng. Theo Tiến sĩ Đỗ Minh Thụy, Giám đốc Trung tâm nghiên cứu và đổi mới sáng tạo (Trường đại học Hải Phòng): Hướng đến mục tiêu là mắt xích của hệ sinh thái khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo của thành phố, trung tâm sẽ làm cầu nối để các chuyên gia, diễn giả đến chia sẻ, truyền đạt kinh nghiệm để sinh viên có dịp học hỏi, giải quyết các vấn đề đang vướng mắc trong quá trình khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo. Đồng thời, trung tâm đang tích cực kết nối với các tổ chức, hiệp hội, doanh nghiệp, nhà đầu tư có thể đến, tìm hiểu, hỗ trợ về vốn, thiết bị, máy móc… cho các ý tưởng khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo của sinh viên. Bên cạnh đó, trung tâm sẽ tổ chức các cuộc hội thảo, các khóa đào tạo về khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo cho sinh viên. Thạc sĩ Trần Hữu Trung, Giám đốc Trung tâm nghiên cứu và đổi mới sáng tạo (Trường đại học Quản lý và Công nghệ Hải Phòng) cho biết: Trung tâm đóng vai trò quan trọng trong việc xây dựng hệ sinh thái khởi nghiệp toàn diện từ ươm tạo ý tưởng, quỹ hỗ trợ tài chính, không gian làm việc sáng tạo cũng như chương trình đào tạo thực hành chuyên sâu. Sự tập trung các nguồn lực hỗ trợ không chỉ giúp tối ưu hóa việc phát triển ý tưởng mà còn trang bị cho sinh viên những kỹ năng, kinh nghiệm quý báu để hiện thực hóa các dự án, góp phần xây dựng hệ sinh thái khởi nghiệp đồng bộ và hiệu quả ngay từ trong nhà trường.
Việc thành lập Trung tâm Nghiên cứu và khởi nghiệp sáng tạo tại các trường đại học là sự khởi đầu mới, đặt nền móng cho những hoạt động nghiên cứu và khởi nghiệp sáng tạo trong nhà trường và thành phố. Đây là cái nôi tạo ra các nghiên cứu đột phá, tạo ra các thế hệ sinh viên không chỉ giỏi chuyên môn, nghiệp vụ, có khả năng sáng tạo, tư duy khởi nghiệp và sẵn sàng dám thử thách bản thân, khai phá những ý tưởng mới. Đồng thời, tạo ra sự liên kết giữa các nhà nghiên cứu, các doanh nghiệp và các tổ chức hỗ trợ khởi nghiệp, tạo nên một hệ sinh thái đổi mới toàn diện. Để các trung tâm hoạt động hiệu quả, Sở Khoa học và Công nghệ phối hợp chặt chẽ các trường làm tốt công tác tư vấn, hướng dẫn các trung tâm trong việc đẩy mạnh các hoạt động tăng cường nghiên cứu ứng dụng, hỗ trợ khởi nghiệp đổi mới sáng tạo, liên kết với các vườn ươm trong và ngoài thành phố để ươm tạo các dự án khởi nghiệp trên địa bàn thành phố - Phó chủ tịch UBND thành phố Hoàng Minh Cường nhấn mạnh.