(HPĐT)- Sau 3 năm thực hiện Đề án “Phát triển văn hóa đọc trong cộng đồng đến năm 2020, định hướng đến năm 2030”, Thư viện Khoa học tổng hợp thành phố - đơn vị chủ chốt thực hiện đề án - tích cực đổi mới hoạt động, góp phần phát triển văn hóa đọc, tạo môi trường để người dân học tập suốt đời.
Bạn đọc tham gia Ngày sách Việt Nam tại Thư viện Khoa học tổng hợp thành phố trong tháng 4-2021.
Nâng cấp và đổi mới hoạt động để hút bạn đọc
Từ năm 2017 đến năm 2020, để thực hiện hiệu quả cao Đề án phát triển văn hóa đọc trong cộng đồng, Thư viện Khoa học tổng hợp thành phố (Thư viện thành phố) nỗ lực đầu tư trang thiết bị hiện đại, nâng cấp cơ sở vật chất, quan tâm, cải tạo không gian đọc dành cho bạn đọc. Mới đây, đầu tháng 8-2021, đơn vị này hoàn thành nâng cấp, mở rộng thoáng mát, hiện đại, gọn gàng phòng đọc tại tầng 2, tạo thành quy mô hệ thống phòng đọc sách báo trải dài từ tầng 1 đến tầng 3. Trước đó, từ năm 2018, thư viện thành phố triển khai mô hình phòng đọc điện tử, với hơn 20 máy tính truy cập mạng internet; phát triển thư viện số để phục vụ bạn đọc từ xa. Năm 2019, thư viện thực hiện đơn giản hóa thủ tục làm thẻ, chỉ với một thẻ, bạn đọc có thể sử dụng phòng đọc đa phương tiện, đồng thời mượn, đọc sách báo tại nhiều kho sách. Nhất là, với việc áp dụng miễn phí thẻ bạn đọc nhằm khuyến khích phong trào đọc sách, báo trong nhân dân, nên số bạn đọc tăng lên hằng năm tới vài trăm người, tích lũy đến nay lên 23.117 thẻ bạn đọc.
Giám đốc Thư viện Khoa học tổng hợp thành phố Vũ Văn Tuấn cho biết, ngoài nâng cấp phát triển thư viện khang trang, hiện đại, thân thiện, đơn vị thường xuyên bổ sung phong phú nguồn tài liệu tra cứu, phuc vụ nhu cầu bạn đọc. Tính từ năm 2017 đến nay, đơn vị bổ sung 37.489 cuốn sách, 158 loại báo, tạp chí; tổ chức và tăng cường các chuyến xe lưu động đưa hơn 4 nghìn cuốn sách tới 3.500 học sinh của 14 trường học trên địa bàn thành phố và thường xuyên luân chuyển sách báo, hỗ trợ nghiệp vụ dối với các thư viện trường học, phòng đọc ở các quận, huyện, trại giam… Chưa kể, mỗi năm, Thư viện thành phố tổ chức gần 15 sự kiện về trưng bày, cuộc thi đại sứ văn hóa đọc, giao lưu, tọa đàm về sách…, thu hút hàng nghìn bạn đọc tham gia. Các sự kiện ngày càng có chất lượng cao, đi vào chiều sâu. Đơn cử như chuỗi sự kiện vào dịp Ngày sách Việt Nam cuối tháng 4- 2021, hàng trăm bạn đọc, nhất là bạn đọc trẻ cảm thấy hào hứng, cuốn hút khi tham gia ngày hội sách và được hòa mình vào không gian thơ, tọa đàm, nói chuyện về các tác phẩm...
Mở rộng kết nối thư viện số đến cơ sở
Kế hoạch tiếp tục thực hiện Đề án phát triển văn hóa đọc trong cộng đồng giai đoạn 2021 - 2025, định hướng đến năm 2030 trên địa bàn thành phố Hải Phòng xác định mục tiêu đẩy mạnh chuyển đổi số, phát triển thư viện số, thực hiện liên thông ở mọi loại hình thư viện, bảo đảm cung ứng dịch vụ cho người sử dụng thư viện mọi nơi, mọi lúc. Các chỉ tiêu phát triển văn hóa đọc được duy trì và củng cố theo hướng tăng dần, phấn đấu đạt từ 2 đến 3 bản sách/người dân trong hệ thống thư viện công cộng, trung bình mỗi người dân đọc 8 cuốn sách/năm. Theo đó, Thư viện thành phố sẽ trở thành thư viện hiện đại, trung tâm thông tin, văn hóa, giáo dục của cộng đồng, nơi giao lưu giữa tác giả, tác phẩm và người đọc, phục vụ tốt nhu cầu học tập suốt đời của nhân dân.
Thực hiện mục tiêu trên, thành phố chỉ đạo ngành Văn hóa phối hợp các ngành liên quan họp bàn, lập phương án chi tiết để triển khai Đề án số hóa thư viện. Trước đó, năm 2018, thư viện thành phố được đầu tư dự án “Mua sắm trang thiết bị phục vụ hoạt động chuyên môn của thư viện” bước 2 với kinh phí 1 tỷ đồng. Kết quả, 100% số máy tính kết nối internet, phủ sóng wifi toàn thư viện và 100% hoạt động quản lý bạn đọc, xử lý kỹ thuật tài liệu, phục vụ bạn đọc… được ứng dụng công nghệ thông tin. Trong giai đoạn 2017 -2020, thư viện thành phố thực hiện số hóa 24 nghìn trang tài liệu, góp phần từng bước phát triển thư viện số trong bảo quản sách, báo và phục vụ bạn đọc.
Tuy nhiên, lãnh đạo Thư viện Khoa học tổng hợp thành phố cho rằng, hiện nay, hệ thống lưu trữ tài liệu của thư viện vẫn mang tính thủ công, nhiều tài liệu bị hư nát. Bên cạnh đó, mặc dù nỗ lực đưa sách, báo về các thư viện cơ sở, nhưng chưa có kết nối số giữa thư viện thành phố với thư viện quận, huyện. Do đó, bạn đọc ít có cơ hội tra cứu và đọc các tài liệu từ thư viện thành phố. Nhiều bạn đọc ở vùng sâu, vùng xa phải mất thời gian, công sức đến tận thư viện thành phố để tìm các tài liệu, cuốn sách cần tra cứu. Do vậy, rất mong Đề án số hóa thư viện nhanh chóng được triển khai để đồng bộ hóa công tác lưu trữ và kết nối liên thông, phục vụ bạn đọc ngay từ các thư viện quận, huyện. Ngoài ra, thời gian qua, hầu như các nơi chưa quan tâm, vẫn thư viện thành phố chủ yếu thực hiện đề án, nên hiệu quả chưa cao. Việc này đòi hỏi sự vào cuộc và đồng hành cùng đơn vị thực hiện của các cấp, ngành, nhất là ngành Giáo dục theo chương trình phối hợp công tác nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước về thư viện và đẩy mạnh hoạt động giáo dục, học tập suốt đời trong các thư viện đã ký kết. Cùng với đó, thư viện thành phố sẽ đẩy mạnh đổi mới, sáng tạo và tổ chức các hoạt động trưng bày, giới thiệu tác giả, tác phẩm phù hợp lứa tuổi bạn đọc để phong trào đọc sách đi vào chiều sâu./.
Bài và ảnh: MẠNH QUANG
