Nhiều vi phạm trong vận chuyển, buôn bán thuốc lá

Đoàn kiểm tra tại đại lý thuốc lá G7 (thị trấn Núi Đèo, huyện Thủy Nguyên).
Đại úy Bùi Sỹ Nguyên, cán bộ Phòng Cảnh sát phòng, chống tội phạm về môi trường (Công an thành phố) cho biết, trong lần tuần tra ở khu vực chân cầu Lạc Long, cán bộ, chiến sĩ của đơn vị phát hiện 2 xe ô tô chở thuốc lá lậu từ Quảng Ninh về Hải Phòng. Lái xe Trần Anh Tuấn (sinh năm 1985, cư trú ở phường Cao Thắng, thành phố Hạ Long) điều khiển ô tô biển kiểm soát 14B-0009, vận chuyển 117 thùng thuốc lá nhãn hiệu 555, tương đương 38.000 bao thuốc lá. Xe thứ hai do lái xe cư trú ở phường Cẩm Thành, thành phố Cẩm Phả điều khiển, chở 45 thùng thuốc lá 555, tương đương 22.500 bao. Toàn bộ hồ sơ và tang vật được Phòng Cảnh sát phòng, chống tội phạm về môi trường bàn giao cho Phòng Cảnh sát kinh tế để kiểm tra, xử lý hình sự theo điều 191 Bộ luật Hình sự.
Bên cạnh vi phạm trong vận chuyển thuốc lá lậu, nhiều cơ sở kinh doanh, buôn bán thuốc lá ngang nhiên vi phạm các quy định trong Luật phòng, chống tác hại của thuốc lá. Cụ thể, trong hai đợt thanh tra, kiểm tra vào tháng 5 và tháng 6-2019 của Đoàn kiểm tra liên ngành thành phố cho thấy: các cơ sở kinh doanh, buôn bán thuốc lá trưng bày quá mức số lượng cho phép hoặc trưng bày chưa đúng quy định. Như tại đại lý bán thuốc lá Sơn Lâm, số 3A phố Dư Hàng, phường Dư Hàng (quận Lê Chân) hoặc cửa hàng G7 ở 61B đường Bạch Đằng, thị trấn Núi Đèo (huyện Thủy Nguyên) không thực hiện đúng việc treo biển “Cấm bán thuốc lá cho người dưới 18 tuổi”, mà chỉ ghi “không bán thuốc lá cho trẻ vị thành viên”. Một số đại lý khác có bán thuốc lá nhưng không giải trình rõ nguồn gốc, xuất xứ, không in biển cảnh báo.
Ngoài kiểm tra các đơn vị kinh doanh, buôn bán thuốc lá, đoàn cũng kiểm tra một số cơ sở kinh doanh dịch vụ (nhà hàng, khách sạn) và phát hiện các vi phạm, như: không treo gắn biển cấm hút thuốc tại các khu vực trong nhà theo quy định của Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá; chưa nhắc nhở khách hàng hút thuốc đúng nơi quy định hoặc bố trí phòng hút thuốc lá riêng... Tiến sĩ, bác sĩ Nguyễn Quang Chính, Giám đốc Trung tâm Truyền thông Giáo dục sức khỏe thành phố, Trưởng đoàn kiểm tra liên ngành thông tin: đoàn kiểm tra nhắc nhở viết giải trình và yêu cầu sửa chữa lỗi vi phạm với 6 cơ sở; mời 2 cơ sở tại huyện Tiên Lãng là quán karaoke Trống Đồng và nhà hàng Phúc Thịnh nhiều lần vi phạm lỗi không treo gắn biển cấm hút thuốc theo quy định về Thanh tra Sở Y tế làm việc; xử phạt 3 triệu đồng đối với một nhà hàng vì không treo gắn biển cấm hút thuốc.
Tăng cường trách nhiệm của các quận, huyện
Theo số liệu thống kê của Đoàn kiểm tra liên ngành phòng, chống tác hại của thuốc lá thành phố, trong năm 2018 và 6 tháng đầu năm 2019, so với hai thành phố lớn là Hà Nội và thành phố Hồ Chí Minh, Hải Phòng là địa phương triển khai tốt Dự án tăng cường công tác thanh, kiểm tra thực hiện Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá. Bên cạnh tổ chức kiểm tra định kỳ theo kế hoạch, Đoàn cũng tổ chức nhiều buổi kiểm tra đột xuất tại các cơ sở.
Tuy nhiên, thực tế cho thấy, nhiều địa phương, đơn vị còn thờ ơ, coi nhẹ quy định cấm hút thuốc lá trong khuôn viên trụ sở cơ quan, đơn vị. Một số địa phương- nhất là cấp xã, đơn vị chưa thành lập Ban Chỉ đạo, không tổ chức thanh tra, kiểm tra, tổ chức ký cam kết, treo gắn biển và chưa có báo cáo thường xuyên. Một số đơn vị triển khai hình thức, tuyên truyền hướng dẫn là chính, hầu như chưa có hoạt động kiểm tra và xử lý vi phạm. Trong khi đó, Đoàn kiểm tra liên ngành thành phố không thể tổ chức đi thanh, kiểm tra thường xuyên. “Mỗi năm, Đoàn kiểm tra liên ngành thành phố chỉ có thể kiểm tra khoảng 60 cơ sở, đơn vị. Muốn triển khai tốt dự án, chỉ có thể trông chờ vào Ban chỉ đạo, đoàn kiểm tra liên ngành các địa phương nhằm tăng cường tuyên truyền nhắc nhở, gắn với xử lý vi phạm trong buôn bán, vận chuyển, hút thuốc sai quy định”, bác sĩ Nguyễn Quang Chính nêu.
Cùng quan điểm này, Phó chánh Thanh tra Sở Y tế Phạm Thị Trà mong muốn các quận, huyện triển khai mỗi năm ít nhất 1 đến 2 lần việc thực hiện Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá và có báo cáo cụ thể gửi về đơn vị Thường trực Ban Chỉ đạo cấp thành phố. Đưa ra chỉ tiêu thực hiện quy định phòng, chống tác hại của thuốc lá vào tiêu chí đánh giá thi đua cuối năm của một số cơ quan. Công tác kiểm tra được đưa vào nghị quyết, chỉ tiêu công tác năm. Đồng thời, tăng cường kiểm tra trách nhiệm của người đứng đầu cơ quan, tổ chức, người đứng đầu các địa điểm cấm hút thuốc lá; có giải pháp hạn chế tác động có hại của thuốc lá, khói thuốc lá đối với sức khỏe con người./.
Việt Hoàng - Ảnh: Trung Kiên