Tác hại của thuốc lá điện tử
Thuốc lá điện tử không an toàn như quảng cáo.
Theo tài liệu của Tổ chức Y tế thế giới và Liên minh phòng, chống tác hại thuốc lá Đông Nam Á, thành phần dung dịch trong thuốc lá điện tử gồm có: nicotine, propylene glycol, glycerin/Glycerol gốc thực vật và một số kim loại như chì, bạc, cadmium, chromium, thủy ngân, nickel… Trong đó, ngoài tính gây nghiện, nicotine còn gây tác động tiêu cực đến sự phát triển thai nhi trong quá trình mang thai và các bệnh tim mạch. Mặc dù nicotine không phải là chất gây ung thư, nhưng tác động như “chất tạo khối u” và liên quan đến hình thành bệnh ung thư cũng như ảnh hưởng đến thần kinh. Tiếp xúc với nicotine, trẻ vị thành niên và thai nhi có thể bị ảnh hưởng lâu dài đến phát triển não bộ, tiềm năng dẫn đến rối loạn học tập và rối loạn tâm thần kinh. Propylene glycol có thể tạo thành propylene oxide, chất gây ung thư khi được đun nóng...
Số liệu thống kê từ Mỹ, EU, Canada, Nam Triều Tiên cho thấy có hơn 2.600 ca ngộ độc do sử dụng thuốc lá điện tử. Kết quả nghiên cứu tại Mỹ năm 2018 cho thấy sử dụng thuốc lá điện tử hằng ngày có liên quan tới việc tăng tỷ lệ mắc bệnh nhồi máu cơ tim tương tự như hút thuốc lá truyền thống.
Thuốc lá điện tử cũng ảnh hưởng đến người không sử dụng
Sử dụng thuốc lá điện tử ngày càng tăng trên toàn thế giới làm gia tăng tương ứng các vụ ngộ độc nicotine do tiếp xúc hoặc uống nhầm dung dịch dùng cho thuốc lá điện tử. Các quan sát tại Mỹ cho thấy, trẻ em có nguy cơ phơi nhiễm cao với thuốc lá điện tử và dung dịch nicotine. Trong đó, bao gồm cả những ảnh hưởng từ tương đối nhẹ như kích ứng mắt, da, buồn nôn, nôn đến bệnh nặng đe dọa tính mạng và một số trường hợp tử vong.
Ngoài ra, sử dụng thuốc lá điện tử gây nên cháy, nổ do thuốc lá điện tử quá nóng, dễ bắt lửa và phát nổ. Hiện, có 200 trường hợp phát nổ được ghi nhận tại Anh và Mỹ, một số trường hợp dẫn đến thương tích đe dọa tính mạng, gây thương tật và thiệt hại lớn về tài sản
Đề xuất cấm thuốc lá điện tử
Theo Tổ chức Y tế thế giới, chưa có bằng chứng quốc tế về công dụng cai nghiện thuốc lá thông thường của thuốc lá điện tử. Với phần lớn người hút thuốc, việc sử dụng thuốc lá điện tử chỉ làm giảm việc hút thuốc chứ không khiến họ bỏ thuốc hẳn. Điều này dẫn tới việc người hút sử dụng đồng thời cả thuốc lá thường và thuốc lá điện tử.
Trong nhiều cuộc thăm dò dư luận được tiến hành tại Việt Nam, nhiều người trẻ cho biết vì nghĩ thuốc lá điện tử không độc hại như thuốc lá thông thường, nên họ hút thử và sau đó nghiện luôn, không dừng hút được. Một số bạn trẻ còn nhận xét: “So với thuốc lá thông thường, thuốc lá điện tử có nhiều vị hơn và nếu không hút sẽ thấy thiếu thiếu, khó chịu”.
Trước những hiểu nhầm về thuốc lá điện tử, ngày 15-11-2019, tại hội thảo chia sẻ kinh nghiệm về quản lý các sản phẩm thuốc lá thế hệ mới do Quỹ phòng, chống tác hại thuốc lá (Bộ Y tế) tổ chức, ông Nguyễn Huy Quang, Vụ trưởng Vụ Pháp chế (Bộ Y tế) cho biết, Bộ đang xem xét đề xuất Chính phủ cấm hoàn toàn việc sử dụng thuốc lá điện tử. Tại Hải Phòng, chưa có nghiên cứu chính thức nào về thuốc lá điện tử. Tuy nhiên, qua hoạt động triển khai việc thực hiện Luật Phòng, chống tác hại của thuốc lá, các đơn vị làm công tác truyền thông y tế cảnh báo mối nguy hại từ việc sử dụng thuốc lá điện tử trong giới trẻ hiện nay, tránh sự ngộ nhận sai lầm về những công dụng của thuốc lá điện tử do các nhà sản xuất quảng cáo./.
Tính đến tháng 10-2019, trên thế giới có 42 quốc gia cấm thuốc lá điện tử; 56 quốc gia cho phép bán thuốc lá điện tử nhưng có các quy định, hạn chế về việc bán; 30 quốc gia quy định hàm lượng nicotine (hay các hàm lượng chất khác) trong thuốc lá điện tử.
Đức Lợi
(Trung tâm Truyền thông giáo dục sức khỏe Hải Phòng)
