“Tiếp sức” doanh nghiệp trong nước

Theo số liệu của Sở Công Thương, nửa đầu năm 2024, sản xuất công nghiệp trên địa bàn thành phố khởi sắc và đạt được kết quả tích cực, quý sau cao hơn quý trước (quý 1 tăng 13,31%, quý 2 tăng 17,12%). Trong đó ngành chế biến chế tạo tiếp tục là động lực chính thúc đẩy tăng trưởng chung của toàn ngành với mức tăng 15,59%, đóng góp 14,5 điểm phần trăm vào mức tăng chung; ngành sản xuất và phân phối điện tăng 9,28%, là mức tăng tích cực sau các năm 2021-2023 tăng trưởng âm, đóng góp 0,67 điểm phần trăm trong mức tăng chung toàn ngành.

Tuy nhiên, thực tế cho thấy, mặc dù quy mô sản xuất công nghiệp của thành phố tăng trưởng khá cao, nhưng chủ yếu vẫn từ đóng góp của các doanh nghiệp FDI. Một số sản phẩm công nghiệp của Hải Phòng tăng cao so với cùng kỳ như máy tính xách tay sản xuất đạt 307,9 nghìn cái, tăng 181,97%; thiết bị ngoại vi của máy vi tính sản xuất đạt 18,2 triệu cái, tăng 117,35%..., đều thuộc các doanh nghiệp FDI.

Trong khi đó, các ngành công nghiệp truyền thống có sự tham gia của nhiều doanh nghiệp trong nước như sản xuất giày dép, chế biến thực phẩm, đóng tàu, sản xuất thép... tăng trưởng thấp hoặc suy giảm; công nghiệp hỗ trợ vẫn chậm phát triển, mức độ liên kết và hợp tác kinh doanh giữa các doanh nghiệp trong cùng ngành và giữa các ngành còn hạn chế; liên kết giữa các doanh nghiệp FDI với doanh nghiệp trong nước còn chậm, chưa thúc đẩy phát triển chuyển giao công nghệ hay hình thành các chuỗi cung ứng vật tư… Thành phố hiện cũng chưa có chính sách đủ mạnh để tập trung phát triển các ngành công nghiệp chủ lực, công nghiệp hỗ trợ và công nghiệp công nghệ cao. Bên cạnh đó, việc đầu tư phát triển hạ tầng khu công nghiệp, cụm công nghiệp còn chậm, chưa có khu công nghiệp công nghệ cao.

Trước tình hình này, trong nửa cuối năm 2024, ngành Công Thương tập trung vào một số nhiệm vụ, giải pháp chính nhằm duy trì tăng trưởng sản xuất công nghiệp như tham mưu UBND thành phố thành lập các cụm công nghiệp mới: Phụ trợ Tràng Duệ, Lê Thiện-Đại Bản. Đồng thời báo cáo UBND thành phố về hướng dẫn các chủ đầu tư lập báo cáo thành lập các cụm công nghiệp được thành phố cho phép nghiên cứu khảo sát như Cụm công nghiệp Cao Nhân-Kiền Bái, Cụm công nghiệp An Thọ-Chiến Thắng, Cụm công nghiệp Quang Hưng, Cụm công nghiệp Đoàn Xá… Theo lãnh đạo Sở Công Thương, ngành sẽ tập trung nắm bắt tình hình sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp, tháo gỡ vướng mắc để sớm đưa các công trình, dự án lớn vào hoạt động nhằm gia tăng năng lực sản xuất mới; triển khai đánh giá thực trạng và đề xuất các nhiệm vụ khôi phục, phát triển ngành đóng tàu thành phố; tiếp tục triển khai khảo sát doanh nghiệp công nghiệp hỗ trợ theo kế hoạch…

Về lâu dài, thành phố cần có cơ chế, định hướng để tăng cường liên kết, hợp tác giữa các doanh nghiệp trong nước với doanh nghiệp FDI trong quá trình đầu tư, sản xuất, kinh doanh, từng bước tham gia sâu vào mạng sản xuất và chuỗi giá trị toàn cầu. Đồng thời, đẩy mạnh phát triển công nghiệp hỗ trợ phục vụ các ngành công nghiệp chủ lực, thế mạnh của thành phố, đáp ứng nguyên liệu đầu vào, tăng tỷ trọng nội địa trong sản xuất công nghiệp. Bên cạnh đó thu hút các ngành, sản phẩm công nghiệp có lợi thế so sánh, có kết nối với các địa phương trong khu vực… Theo hướng này, Thành ủy đã có chỉ đạo về việc khẩn trương xây dựng, cụ thể hóa các cơ chế, chính sách hỗ trợ các doanh nghiệp nội địa, nhất là các doanh nghiệp nhỏ và vừa của thành phố, hướng tới xây dựng các doanh nghiệp có khả năng hợp tác với doanh nghiệp FDI trong các ngành, lĩnh vực chế biến, chế tạo với công nghệ cao, công nghệ xanh như điện - điện tử, chip - chất bán dẫn, logistics… để tạo điều kiện cho cộng đồng doanh nghiệp nội địa phát triển, nhằm cân bằng cán cân nguồn thu từ doanh nghiệp trong và ngoài nước, tạo sức phát triển nội tại cho thành phố.

Đây sẽ là những giải pháp căn cơ lâu dài, từng bước cân bằng tỷ trọng đóng góp vào sản xuất công nghiệp của thành phố giữa các doanh nghiệp FDI và doanh nghiệp nội địa.