* Tổng thống Mỹ muốn giảm leo thang khủng hoảng
Tổng thống Mỹ Donald Trump phát biểu ngày 8-1.
Trong bài phát biểu thể hiện mong muốn giảm leo thang khủng hoảng với I-ran, Tổng thống Trăm nói: "Thực tế là chúng ta có lực lượng quân đội và thiết bị tuyệt vời tuy nhiên điều đó không có nghĩa là chúng ta phải sử dụng nó. Chúng tôi không muốn sử dụng điều đó. Sức mạnh của Mỹ, gồm cả quân sự và kinh tế, là khả năng răn đe mạnh nhất". Tổng thống Trăm không nêu ra bất cứ lời đe dọa nào về hành động quân sự chống I-ran mà chỉ tuyên bố sẽ trừng phạt bổ sung Tê-hê-ran. Ông khẳng định: "Mỹ sẽ áp đặt ngay lập tức các biện pháp trừng phạt kinh tế bổ sung đối với chế độ I-ran. Các biện pháp trừng phạt mạnh mẽ này sẽ tồn tại cho đến khi I-ran thay đổi hành vi của mình".
Cũng trong bài phát biểu, Tổng thống Trăm kêu gọi các đồng minh khác từ bỏ thỏa thuận 2015 và hợp tác để cùng nhau đạt được một thỏa thuận mới với I-ran, giúp thế giới an toàn và hòa bình hơn. Bên cạnh đó, Tổng thống Trăm còn nêu rõ, ông sẽ đề nghị NATO tăng cường can dự vào khu vực Trung Đông.
Bài phát biểu của Tổng thống Trăm là hoạt động thông lệ của các tổng thống Mỹ được đưa ra vào những thời điểm khủng hoảng chính sách ngoại giao.
Cùng ngày, I-ran tuyên bố nước này tôn trọng sự toàn vẹn lãnh thổ của I-rắc sau khi Tê-hê-ran bắn tên lửa vào các căn cứ của Bát-đa có binh sĩ Mỹ và liên quân quốc tế đồn trú.
Trong một bức thư gửi Hội đồng Bảo an Liên hợp quốc (HĐBA LHQ) và Tổng Thư ký LHQ An-tô-ni-u Gu-te-rết, Đại sứ I-ran tại cơ chế đa phương này, ông Ma-ghít Tác Ra-van-chi khẳng định nước CH Hồi giáo I-ran hoàn toàn tôn trọng “độc lập, chủ quyền, thống nhất và sự toàn vẹn lãnh thổ của CH I-rắc… Chiến dịch này diễn ra chính xác và nhằm vào các mục tiêu quân sự, do đó không gây thiệt hại cho người dân cũng như tài sản của người dân tại khu vực.”
Trong diễn biến liên quan, tối 8-1 (giờ địa phương), có 2 quả tên lửa Katyusha rơi trúng “vùng Xanh” của thủ đô Bát-đa –khu vực gồm các tòa nhà chính phủ và các cơ quan ngoại giao nước ngoài. Tuy nhiên, không gây thương vong.
Trao đổi với báo giới ngày 8-1, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng Mỹ Mắc E-xpơ chỉ rõ theo quan điểm của ông, việc Mỹ tiến hành các cuộc không kích nhóm vũ trang Kataeb Hezbollah (một nhóm vũ trang I-rắc được I-ran hậu thuẫn) và sau đó là vụ không kích tại sân bay quốc tế Bát-đa dẫn đến cái chết của tướng Ca-xem Xô-lây-ma-ni, cho thấy Mỹ đã khôi phục một cấp độ răn đe "đối với họ" (ám chỉ I-ran và Kataeb Hezbollah). Ông cho rằng thời gian sẽ đưa ra câu trả lời.
Liên quan đến vụ I-ran tấn công tên lửa hai căn cứ quân sự tại I-rắc có lính Mỹ và liên quân quốc tế đồn trú, Bộ trưởng E-xpơ cho biết Tê-hê-ran phóng 16 tên lửa tầm ngắn từ 3 địa điểm, chứ không phải 22 quả như phía I-ran tuyên bố. 11 tên lửa rơi trúng căn cứ Ain Al Assad và ít nhất 1 tên lửa trúng căn cứ gần Ê-bin, gây hư hại lều bạt, đường, bãi đỗ xe và 1 trực thăng.
Liên quan đến vụ 2 quả rocket tối 8-1 rơi xuống “vùng Xanh” Bộ trưởng E-xpơ không đánh giá nghiêm trọng vụ việc này, coi đây là hành động phản kháng đơn thuần của các nhóm vũ trang, có thể do I-ran chỉ đạo nhằm suy yếu sự hiện diện của Mỹ.
* Các nước trên thế giới tiếp tục kêu gọi giảm leo thang căng thẳng tại Trung Đông hiện nay liên quan đến tình trạng đối đầu giữa Mỹ và I-ran, đồng thời hối thúc tìm kiếm giải pháp thông qua đối thoại.
