Công trình vi phạm hành lang bảo vệ kênh Chanh Dương của hộ dân ở xã Thắng Thủy hiện chưa được khắc phục.
(HPĐT)- Nhờ sự cố gắng, nỗ lực của các cơ quan chức năng, chính quyền các cấp huyện Vĩnh Bảo, khoảng hơn 2 năm trở lại đây, nguồn nước kênh Chanh Dương bớt ô nhiễm, dần xanh trong trở lại. Tuy nhiên, tình trạng lấn chiếm trái phép hành lang bảo vệ kênh để xây dựng nhà ở, hàng quán, khu vực chăn nuôi… vẫn chưa được xử lý dứt điểm gây nhiều khó khăn cho đơn vị quản lý vận hành, cung cấp nước phục vụ sản xuất nông nghiệp, nước thô cho các nhà máy nước, ảnh hưởng tới công tác phòng, chống thiên tai trên địa bàn.
Vi phạm tràn lan
Xuôi dòng kênh Chanh Dương một ngày đầu tháng 10-2020 từ điểm bắt đầu ở khu vực cống thủy lợi Chanh Chử nằm trên địa phận thôn Chanh Chử, xã Thắng Thủy đến điểm cuối nằm trên địa phận xã Trấn Dương (cùng huyện Vĩnh Bảo), quan sát thấy tình trạng lấn chiếm trái phép hành lang bảo vệ kênh tràn lan. Nhiều nơi người dân xây nhà, dựng hàng quán, làm chuồng nuôi gia cầm, gia súc sát 2 bên bờ kênh. Đại diện lãnh đạo Công ty TNHH MTV khai thác công trình thủy lợi Vĩnh Bảo (đơn vị được giao quản lý, vận hành kênh Chanh Dương) cho biết, hầu hết các công trình này vi phạm hành lang an toàn kênh Chanh Dương.
Chủ tịch UBND xã Thắng Thủy Nguyễn Văn Cường cho biết, năm 2000, khi tiến hành nạo vét khơi thông dòng chảy kênh Chanh Dương đoạn qua địa bàn xã, cơ quan chức năng đổ bùn đất khu vực bờ kênh phía cánh đồng cách mép nước 10-15m. Sau đó, chính quyền địa phương ký hợp đồng cho các hộ thuê đất trồng cây ăn quả tại khu vực này với thời hạn 5 năm (khi hết hợp đồng, các hộ được gia hạn tiếp đến nay), trong đó, có các hộ: ông Trần Quốc Vượng, Nguyễn Đức Thành, Nguyễn Trọng Mến. Từ năm 2002, ông Trần Quốc Vượng xây nhà cấp 4 và chuồng nuôi gia cầm trên đất thuê. Năm 2014, trên diện tích đất thuê khoảng 3.000 m2, anh Nguyễn Đức Thành cho xây dựng nhà hàng. Năm 2018, trên diện tích đất thuê khoảng 400 m2, anh Nguyễn Trọng Cường (con trai ông Mến) cho xây dựng nhà hàng. Công trình của các hộ kể trên đều lấn chiếm trái phép hành lang bảo vệ kênh Chanh Dương. Hiện chính quyền xã đang vận động, tuyên truyền người dân tự giác tháo dỡ.
Không chỉ có xã Thắng Thủy, tại xã Trung Lập, thị trấn Vĩnh Bảo, xã Trấn Dương…, cũng diễn ra tình trạng lấn chiếm hành lang bảo vệ kênh Chanh Dương. Theo Chủ tịch UBND thị trấn Vĩnh Bảo Nguyễn Văn Sơn, khoảng 2 năm trở lại đây, do sự quyết liệt của chính quyền thị trấn, các cơ quan chức năng huyện, ít xảy ra hơn tình trạng vi phạm hành lang bảo vệ kênh Chanh Dương trên địa bàn. Đối với 2 công trình hàng quán vi phạm hành lang bảo vệ kênh Chanh Dương, hiện chính quyền địa phương đang vận động, tuyên truyền người dân tự giác tháo dỡ.
Sớm triển khai cắm mốc giới, xử lý nghiêm vi phạm
Theo Chủ tịch Công ty TNHH MTV khai thác công trình thủy lợi Vĩnh Bảo Lê Minh Tân, kênh Chanh Dương là công trình thủy lợi quan trọng bậc nhất của huyện Vĩnh Bảo. Kênh được đào hơn 100 năm trước với chiều dài hơn 24,5 km, chảy qua địa phận 16 xã, thị trấn (trong tổng số 30 xã, thị trấn của huyện Vĩnh Bảo), cung cấp nước tưới tiêu cho gần 10.000 ha đất sản xuất nông nghiệp, 2 nhà máy nước Vĩnh Bảo 1 và 2 có công suất hơn 10.000 m3/ngày đêm cùng nhiều nhà máy nước mi-ni ở các xã: Liên Am, Trấn Dương, Cao Minh, Thắng Thủy… Tình trạng lấn chiếm hành lang kênh gây trở ngại lớn đến việc phát dọn, nạo vét, điều tiết dòng chảy. Từ năm 2018 đến nay, phía công ty phối hợp chính quyền các xã, thị trấn lập biên bản hàng chục trường hợp người dân vi phạm hành lang an toàn kênh và yêu cầu các hộ dân tháo dỡ công trình vi phạm, nhưng nhiều hộ chưa chấp hành. Trong đó, đối với trường hợp anh Nguyễn Trọng Cường xây nhà hàng sát bờ kênh năm 2018, công ty lập biên bản, báo cáo huyện Vĩnh Bảo và thành phố, tuy nhiên đến nay vụ việc vẫn chưa được xử lý, giải quyết.
Theo ông Lê Minh Tân, việc xử lý các trường hợp vi phạm kể trên gặp nhiều vướng mắc, như: công ty chỉ được lập biên bản hiện trạng, yêu cầu tháo dỡ công trình sai phạm mà không có quyền xử phạt vi phạm hành chính. Bên cạnh đó, kênh Chanh Dương chưa được cắm mốc giới hành lang an toàn, bởi thế, việc phân định không rõ ràng nên không chỉ xảy ra tình trạng lấn chiếm trái phép, mà còn có nhiều trường hợp được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất trong hành lang an toàn.
Theo lãnh đạo UBND huyện Vĩnh Bảo, tình trạng vi phạm hành lang an toàn kênh Chanh Dương thời gian qua ngoài một số nguyên nhân khách quan như: chưa được cắm mốc giới hành lang an toàn, vi phạm xảy ra trước khi Luật Thủy lợi năm 2017 có hiệu lực (từ 1-1-2018)…, còn bắt nguồn từ sự buông lỏng quản lý, thiếu quyết liệt của chính quyền các xã, thị trấn. Trước thực trạng này, thời gian tới, huyện Vĩnh Bảo yêu cầu các xã, thị trấn kênh Chanh Dương chảy qua phối hợp chặt chẽ Công ty TNHH MTV khai thác công trình thủy lợi Vĩnh Bảo, Phòng Tài nguyên - Môi trường, Phòng Nông nghiệp - Phát triển nông thôn huyện, các cơ quan chức năng rà soát, tổng hợp, báo cáo hiện trạng cũng như đề xuất hướng giải quyết cụ thể. Kiên quyết xử lý nghiêm những trường hợp vi phạm mới phát sinh. Tiếp tục vận động các hộ dân tự giác tháo dỡ công trình vi phạm. Đồng thời đề nghị cơ quan chức năng liên quan sớm triển khai việc cắm mốc giới hành lang an toàn cho kênh Chanh Dương nói riêng, các kênh và công trình thủy lợi trên địa bàn.
Bài và ảnh: Công Tráng
