Viện Virus học Vũ Hán trở thành tâm điểm trong các cuộc điều tra nguồn gốc virus SARS-CoV-2.
(HPĐT)- Cùng với việc thế giới ghi nhận hơn 171 triệu ca nhiễm virus SARS-CoV-2, trong đó có hơn 3,5 triệu ca tử vong, thì câu chuyện về nguồn gốc của loại virus này đang nóng trở lại. Mới đây, Tổng thống Joe Biden ra lệnh cho lực lượng tình báo Mỹ điều tra việc liệu đại dịch COVID-19 có bắt nguồn từ phòng thí nghiệm ở Vũ Hán (Trung Quốc) hay không với ngày càng nhiều luồng thông tin mới. Điều này đang làm “đau đầu” các chuyên gia của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) để đưa ra các bằng chức xác thực hơn.
Thêm nhiều luồng thông tin mới
Ngày 26-5, Tổng thống Biden cho biết, ông yêu cầu các cơ quan tình báo Mỹ trong vòng 3 tháng phải báo cáo với ông về việc đại dịch COVID-19 có nguồn gốc từ động vật hay là sự cố phòng thí nghiệm. Trả lời phỏng vấn trên truyền hình hôm 29-5, cựu Ngoại trưởng Mỹ Mike Pompeo cho biết, ông “chắc chắn” rằng Viện Virus học Vũ Hán (Trung Quốc) tham gia các hoạt động nghiên cứu sinh học quân sự, đồng thời cáo buộc Trung Quốc cản trở điều tra nguồn gốc đại dịch COVID-19. Mới đây, một tài liệu của Bộ Ngoại giao Mỹ rò rỉ cho biết, 3 nhân viên của Viện Virus học Vũ Hán nhập viện vào tháng 11-2019 với các triệu chứng tương tự những người mắc virus SARS-CoV-2 và các bệnh theo mùa khác.
Cùng với những thông tin đó, một số nhà khoa học của Mỹ, Anh và Na Uy đưa ra nhận định, virus SARS-CoV-2 không có “tổ tiên” rõ ràng nào trong tự nhiên. Trong quá trình nghiên cứu vaccine ngừa COVID-19, họ tin rằng virus SARS-CoV-2 có "dấu vân tay" của "can thiệp di truyền".
Nghi ngờ nhưng cần bằng chứng
Không đồng tình với kết quả trên, Mỹ và một số nước phương Tây đang gây áp lực lớn để WHO điều tra thêm. Tuy nhiên, tổ chức này đang phải tham khảo ý kiến các nước thành viên trước khi đưa ra quyết định.
Phòng thí nghiệm thuộc Viện Virus học Vũ Hán thuộc nhóm các phòng thí nghiệm an ninh nhất thế giới, được xếp hạng an toàn sinh học cấp độ 4 (BSL4). Nơi này được thiết kế để bảo đảm hoạt động nghiên cứu được an toàn ngay cả với các vi khuẩn và virus nguy hiểm, có thể gây ra các bệnh nghiêm trọng chưa có cách điều trị hoặc phòng ngừa.
Cho đến nay, không có bằng chứng khoa học nào ủng hộ khả năng tự nhiên hoặc sự cố trong phòng thí nghiệm làm nảy sinh đại dịch COVID-19. Tuy nhiên, có những sự tình cờ về hoàn cảnh khiến nhiều người nghiêng về khả năng thứ hai. Vũ Hán cách hang dơi - nơi có loài dơi cổ - khoảng 1.600 km về phía Bắc, cự ly quá xa với tầm bay của dơi. Các nhà khoa học ở Vũ Hán lại thường xuyên đi đến các hang này để lấy mẫu. Nghiên cứu công bố năm ngoái của bà Alina Chan, nhà sinh học phân tử của Viện Broad ở Massachusetts (Mỹ) cho thấy không giống như virus SARS, virus SARS-CoV-2 không phát triển nhanh khi nó lần đầu được phát hiện ở người, một bằng chứng khác gợi ý rằng virus có nguồn gốc từ phòng thí nghiệm.
Có thể nói, việc tìm ra một hướng đi hợp pháp và được chấp nhận rộng rãi sẽ là thách thức đáng kể với WHO trong thời gian tới. Tầm quan trọng của cuộc điều tra thẳng thắn, toàn diện và do các chuyên gia của WHO dẫn đầu sẽ bảo đảm thế giới được chuẩn bị để làm giảm tác động, cũng như phản ứng hiệu quả trước các đợt bùng phát tiếp theo và ngăn cản các đại dịch trong tương lai. /.
Quang Huy (tổng hợp) - Ảnh: Global Times
