Bên cạnh cơ hội trải nghiệm thực tế, tích lũy kỹ năng sống và có thêm thu nhập, việc cho con em đi làm thêm trong dịp hè cần được các gia đình cân nhắc kỹ để hạn chế những rủi ro xảy ra.
Ngay sau khi nghỉ hè, em N.M.N., ở thôn Mỹ Ngọc (xã Cẩm Giàng), học sinh lớp 10 Trường Tiểu học, THCS và THPT Hưng Phát (xã Cẩm Giang), cùng một số bạn trong xóm ký hợp đồng thời vụ với một công ty điện tử tại xã Cẩm Giàng.
Mỗi sáng, N.M.N. cùng nhiều công nhân đến nhà máy làm việc. Để nhận mức thu nhập khoảng 400.000 đồng/ngày, em và các bạn thường tăng ca đến 22 giờ mới về nhà.
Công việc chủ yếu là lắp ráp các bộ phận đơn giản của thiết bị điện, không đòi hỏi đào tạo chuyên sâu và được nghỉ chủ nhật hằng tuần. Tuy nhiên, tính chất công việc lặp đi lặp lại khiến một số bạn nghỉ giữa chừng. N.M.N. cho biết dù khá mệt nhưng vẫn cố gắng làm thêm một thời gian để có khoảng 5 triệu đồng. "Em sẽ gửi ông bà giữ một phần, phần còn lại mua một đôi giày thể thao. Đây là số tiền lớn đầu tiên em tự kiếm được nên rất vui và tự hào", N.M.N. chia sẻ.
Ít tuổi hơn, em P.A.T., vừa học xong lớp 9 tại một trường THCS ở phường Lê Thanh Nghị, cũng có một tháng làm thêm tại một nhà hàng trên đường Thanh Bình.
P.A.T. cho biết thời gian đầu nghỉ hè chưa học thêm nên muốn đi làm để có thêm trải nghiệm. Dù ở nhà có đầy đủ điều kiện giải trí, em vẫn xin vào làm tại nhà hàng. Với ngoại hình lớn hơn tuổi, P.A.T. được nhận vào làm mà không phải xác minh thêm. Công việc chủ yếu là dọn dẹp bàn ăn sau khi khách dùng bữa, thu nhập tối đa khoảng 200.000 đồng/ngày và được hỗ trợ bữa trưa.
Sau một tháng, P.A.T. quyết định nghỉ việc, một phần vì bắt đầu học thêm, phần khác do môi trường làm việc không phù hợp khi thường xuyên nghe khách nói tục, nói bậy.
"Có lần chủ nhà hàng yêu cầu em chở một khách say rượu bằng xe đạp điện. Trên đường đi, người này liên tục dọa nạt, chửi bới. Khi biết chuyện, gia đình yêu cầu em nghỉ việc ngay. Tuy vậy, bố mẹ vẫn ủng hộ em đi làm thêm nếu công việc và môi trường phù hợp hơn", P.A.T. kể.
Theo anh N.V.N., phụ huynh của em N.M.N., việc học sinh làm thêm trong dịp hè đã trở nên phổ biến hơn những năm gần đây. Ngay cả nhiều gia đình có điều kiện cũng khuyến khích con làm các công việc như phụ quán ăn, quán cà phê, xưởng thủ công hoặc cửa hàng tạp hóa để hiểu giá trị của lao động và đồng tiền.
"Trước khi cho con đi làm, tôi tìm hiểu kỹ quy định về độ tuổi và công việc được phép thực hiện. Gia đình cần biết rõ con làm gì, môi trường làm việc ra sao, có phù hợp với sức khỏe và tâm lý lứa tuổi hay không. Đồng thời cũng nên quản lý khoản thu nhập để hướng dẫn con sử dụng hợp lý", anh N.V.N. chia sẻ.
Theo luật sư Dương Đức Trọng, Trưởng Văn phòng luật sư TH Bảo Tín, Đoàn Luật sư thành phố Hải Phòng, làm thêm trong dịp hè giúp trẻ rèn luyện kỹ năng giao tiếp, biết quý trọng giá trị lao động và đồng tiền. Đây là trải nghiệm tích cực, nhất là khi nhiều em dành phần lớn thời gian nghỉ hè cho trò chơi điện tử hoặc các hoạt động thiếu bổ ích.
Tuy nhiên, pháp luật quy định rõ về độ tuổi và loại công việc trẻ em được phép làm. Người từ đủ 13 tuổi đến chưa đủ 15 tuổi chỉ được làm các công việc nhẹ theo danh mục do cơ quan quản lý lao động ban hành, như một số công đoạn nghề truyền thống, thủ công mỹ nghệ, đan lát, làm đồ gia dụng, gói nem, gói kẹo, gói bánh...
Người sử dụng lao động cần tuân thủ đầy đủ các quy định của pháp luật, đồng thời bảo đảm môi trường làm việc an toàn, phù hợp với sức khỏe và tâm lý của trẻ.
Theo luật sư Dương Đức Trọng, các gia đình cần cân bằng giữa việc học, nghỉ ngơi và làm thêm. Cha mẹ nên ưu tiên lựa chọn công việc gần nhà, có môi trường an toàn, thuận tiện cho việc theo dõi, giám sát để hạn chế những rủi ro có thể xảy ra với trẻ trong thời gian nghỉ hè.
TIẾN HUY
.jpg "Dấu hiệu sử dụng lao động trẻ em")
