"Trên nóng, nhưng dưới vẫn lạnh"

- Thưa ông, khó khăn lớn nhất trong việc bảo đảm an toàn thực phẩm hiện nay là gì?

- Công tác bảo đảm vệ sinh an toàn thực phẩm (ATTP) trên địa bàn thành phố đang gặp nhiều khó khăn. Do tập quán sản xuất, chế biến nông lâm thủy sản chủ yếu có quy mô nhỏ lẻ, manh mún, giá trị thu nhập thấp nên ý thức một số chủ cơ sở và người lao động còn hạn chế, nhất là việc quản lý ATTP tại các chợ dân sinh rất khó kiểm soát. Trong khi, các cơ quan chức năng rất “rối” trong việc xử lý vi phạm. Đơn cử, lực lượng chức năng rất khó xác định mẫu thịt lợn sử dụng chất cấm Salbutamol bằng mắt thường, mà phải được mang đi kiểm nghiệm tại Chi cục hoặc gửi lên Trung tâm Kiểm nghiệm quốc gia. Thời gian chờ đợi kéo dài từ 7 đến 14 ngày, thậm chí lâu hơn. Đến khi có kết quả để xử phạt thì cơ sở vi phạm có đủ thời gian tẩu tán tang vật, muốn xử phạt cũng khó.

Ông Đoàn Văn Chung, Chi cục trưởng Chi cục Quản lý chất lượng nông lâm sản và thuỷ sản thành phố.

Hoặc theo quy định, các đoàn liên ngành chỉ thanh, kiểm tra 1 lần/năm, nhiều cơ sở khi đoàn kiểm tra đến thì tuân thủ đầy đủ theo quy định, đoàn vừa đi khỏi “đâu lại vào đấy”. Nếu phát hiện cơ sở vi phạm, phải chờ từ 6 tháng đến 1 năm sau mới được tái kiểm tra. Đến lúc đó, không biết bao nhiêu thực phẩm “bẩn” đã đến tay người tiêu dùng. Hơn nữa, chế tài xử phạt chưa đủ sức răn đe, chủ yếu là tuyên truyền và nhắc nhở, Chi cục không đủ thẩm quyền buộc cơ sở tạm dừng hoặc đình chỉ hoạt động, khiến ngày càng nhiều cơ sở “nhờn” vi phạm. Lực lượng cán bộ làm công tác quản lý chất lượng, ATTP thiếu từ thành phố đến quận, huyện, nhất là ở tuyến xã, phường chưa có cán bộ chuyên trách hoặc kiêm nhiệm, chưa qua đào tạo.

Đáng lo ngại, công tác bảo đảm vệ sinh ATTP mới chỉ “nóng” ở cấp thành phố, còn một số nơi vẫn thờ ơ. Lãnh đạo thành phố rất quyết tâm, rất “nóng” trong chỉ đạo nhằm quyết liệt ngăn chặn thực phẩm “bẩn”, việc quản lý ATTP ở một số địa phương lại “nguội lạnh”, chưa được quan tâm đúng mức, chưa thực hiện đúng phân cấp của thành phố và quy định của các ngành liên quan. Trên nóng, dưới lạnh thì quyết tâm cao đến mấy, nỗ lực bao nhiêu cũng gần như bằng không. Điều đó dẫn đến hiệu quả phối hợp giữa các ngành với tổ chức chính trị-xã hội, đoàn thể chưa cao.

- Vậy, Chi cục đề ra những kế hoạch, giải pháp nào để công tác quản lý nhà nước về vệ sinh ATTP đạt kết quả cao hơn, thiết thực hơn?

- Từ nay đến cuối năm, nhất là thời điểm cận Tết dương lịch và Tết Nguyên đán, Chi cục tăng cường thanh, kiểm tra, lấy mẫu xác suất việc sử dụng chất cấm thức ăn chăn nuôi; kiểm tra tồn dư thuốc bảo vệ thực vật trong rau và hoa quả; kiểm tra chất cấm hàn the thịt chế biến sẵn; kiểm tra chất cấm Salbutamol thịt, thủy sản. Đồng thời, Chi cục phối hợp Chi cục ATVSTP thành phố, Chi cục Thú y thành phố thực hiện tái kiểm tra các cơ sở xếp loại C và các cơ sở bị tạm dừng hoạt động trong các đợt kiểm tra trước. Nếu các cơ sở này tiếp tục vi phạm về ATTP, Chi cục tham mưu Sở NN&PTNT đề xuất thành phố đóng cửa vĩnh viễn. Chi cục cũng siết chặt hơn việc cấp giấy chứng nhận cơ sở đủ điều kiện vệ sinh ATTP. Đồng thời, giám sát tại các cơ sở được cấp Giấy chứng nhận trước đó, kết quả có 8 cơ sở vi phạm, bị tước giấy chứng nhận. Trong đợt kiểm tra cuối năm, Chi cục tái giám sát xem xét việc cấp lại hoặc tước giấy chứng nhận vĩnh viễn các cơ sở này.

Đại diện các doanh nghiệp ký kết biên bản hợp tác tại Hội nghị liên kết sản xuất-tiêu thụ nông sản an toàn vào cuối tháng 9 vừa qua.

Tuy nhiên, thanh, kiểm tra, giám sát chỉ là giải pháp tình thế. Hiện, Chi cục đang đẩy mạnh xây dựng chuỗi thực phẩm an toàn thông qua hoạt động liên kết sản xuất-tiêu thụ nông sản an toàn giữa các doanh nghiệp trên địa bàn thành phố, đẩy mạnh xúc tiến thương mại trong lĩnh vực nông nghiệp giữa Hải Phòng với các địa phương bạn. Coi đây là một trong những giải pháp trọng tâm nhằm bảo đảm ATTP từ “trang trại đến bàn ăn”.

Từ đầu năm đến nay, Chi cục tổ chức 5 hội nghị liên kết 25 doanh nghiệp, siêu thị, cửa hàng giúp nông dân các vùng sản xuất tập trung bao tiêu 7 tấn nông sản hàng hóa gồm các loại rau củ quả và thịt lợn cho nhóm GAHP trên các xã sản xuất nông nghiệp. Đồng thời, Chi cục hỗ trợ các doanh nghiệp, cơ sở sản xuất nông sản về thủ tục cấp Giấy chứng nhận ATTP, thủ tục đăng ký thương hiệu sản phẩm, xây dựng bộ tiêu chí đánh giá cơ sở đủ điều kiện ATTP, đề nghị hỗ trợ kinh phí in nhãn dán, logo, tem truy xuất nguồn gốc, tờ rơi quảng bá sản phẩm…

Thành phố cần tiếp tục tăng nguồn kinh phí thường xuyên hỗ trợ tổ chức các hoạt động xây dựng chuỗi thực phẩm an toàn, hoạt động xúc tiến thương mại, công tác thanh, kiểm tra; tập huấn cán bộ chuyên trách địa phương. Có như vậy, mới kiểm soát chặt chẽ, lâu dài và giải quyết cơ bản tình trạng thực phẩm “bẩn”.

- Trân trọng cảm ơn đồng chí!

Thanh Hà