Triển khai thí điểm cấp phát thuốc Methadone nhiều ngày cho người bệnh: Tăng số người được điều trị

Nhân viên y tế cơ sở điều trị Methadone Lê Chân giám sát người bệnh đến uống thuốc đúng giờ.

Người bệnh mong đợi đề án được triển khai

Từ năm 2008 đến nay, đều đặn mỗi sáng, anh Đ.M.C, nhóm tự lực Hải Đăng có mặt ở cơ sở điều trị Methadone quận Ngô Quyền để uống thuốc với mức đồng chi trả 10 nghìn đồng/người/ngày. Anh cho biết: “Nhờ thành phố, ngành Y tế và các đơn vị liên quan, nhiều năm nay, người nghiện ma túy như tôi được cấp phát thuốc điều trị thay thế, giúp từ bỏ được cám dỗ của “nàng tiên nâu”, quay trở lại cuộc sống bình thường. Tuy nhiên, việc hằng ngày phải đến cơ sở điều trị uống Methadone khiến nhiều người cảm thấy bất tiện, nhất là khi đi du lịch với gia đình, thăm người thân ở ngoài Hải Phòng. Hay trường hợp đi làm, đi học thường xuyên bị muộn giờ do phải đợi đến lượt uống thuốc. Vì thế từ lâu, chúng tôi mong được cấp phát thuốc nhiều ngày để tiện cho công việc, sinh hoạt”. Anh T.V.H, Trưởng nhóm Hoa Sen (huyện Thủy Nguyên) cho biết: “Thông tin triển khai đề án thí điểm cấp phát thuốc Methadone nhiều ngày cho người nghiện đáp ứng mong chờ của chúng tôi. Từ năm 2008 đến nay, mỗi ngày, cơ sở điều trị Methadone Thủy Sơn đón tiếp gần 200 người đến uống Methadone. Khi chờ đến giờ uống thuốc, “chuyện ra, chuyện vào” dễ sinh chuyện, thậm chí ở gần địa điểm này từng xảy ra 2 vụ ẩu đả gây thương vong. Vì thế, việc mang thuốc về nhà giúp giảm nguy cơ mất an ninh trật tự.

Theo Giám đốc Sở Y tế Trần Anh Cường, chương trình điều trị thay thế nghiện các chất dạng thuốc phiện bằng thuốc Methadone tại Hải Phòng được triển khai từ năm 2008 đến nay. Hiện, có 3.930 người nghiện điều trị tại 18 cơ sở điều trị Methadone trên địa bàn các quận, huyện, đạt 85,4% chỉ tiêu Chính phủ giao năm 2014. Chương trình phát huy hiệu quả cao trong phòng, chống lây nhiễm HIV; cải thiện sức khỏe, tâm lý người nghiện, góp phần ổn định trật tự xã hội, được chính quyền và nhân dân đồng tình ủng hộ. Tuy nhiên, sau một thời gian triển khai chương trình điều trị Methadone cũng có một số khó khăn, hạn chế như: người bệnh phải đến cơ sở điều trị uống hằng ngày; điều trị lâu năm, có người bệnh thường xuyên phải đi xa, không có thu nhập ổn định... ít nhiều ảnh hưởng đến việc tham gia cũng như tuân thủ quy định điều trị. Do đó, số người bệnh bỏ điều trị có xu hướng gia tăng. Vì thế, Đề án thí điểm cấp phát thuốc Methadone nhiều ngày nhằm tăng số người bệnh tham gia chương trình, góp phần thực hiện hiệu quả cao, bảo đảm tính bền vững của chương trình điều trị Methadone.

Yêu cầu cam kết thực hiện nghiêm nguyên tắc cấp thuốc

Phó cục trưởng Cục Phòng, chống HIV/AIDS (Bộ Y tế) Hoàng Đình Cảnh cho biết, tham khảo tại các nước trên thế giới và trong khu vực cho thấy nhiều nước đã và đang triển khai cấp phát thuốc Methadone cho người bệnh mang về, áp dụng theo khung hướng dẫn chung của UNODC (Văn phòng Liên hợp quốc về chống ma túy và tội phạm) và Tổ chức Y tế thế giới (WHO). Tuy nhiên, tùy thuộc vào đặc thù của từng quốc gia mà mỗi nước có những quy định cụ thể, riêng biệt. Trong 2 năm 2021-2022, Cục Phòng, chống HIV/AIDS phối hợp Sở Y tế 3 tỉnh, thành phố gồm Hải Phòng, Lai Châu và Điện Biên triển khai thí điểm đề án cùng với sự cam kết, ủng hộ mạnh mẽ của chính quyền các cấp trên địa bàn. Về nguyên tắc, việc cấp phát thuốc Methadone nhiều ngày cho người bệnh được thực hiện theo các quy định hiện hành về quản lý chất gây nghiện, hướng thần của Bộ Y tế và tuân thủ các nguyên tắc chung trong chuyên môn; người bệnh phải có đơn tự nguyện xin được cấp thuốc; cam kết sử dụng đúng mục đích; hoàn toàn chịu trách nhiệm trước pháp luật nếu sử dụng sai mục đích hoặc để xảy ra bất cứ ảnh hưởng xấu nào; bảo đảm an toàn, không để ảnh hưởng tới sức khỏe của bản thân và người khác. Ngoài lựa chọn người đủ tiêu chuẩn, cơ sở điều trị sẽ giám sát chặt chẽ, đánh giá sự tuân thủ của người sử dụng, làm cơ sở cho việc tăng, giảm số liều hoặc chấm dứt cho người bệnh mang thuốc về nhà.

Tại Hải Phòng, dự kiến kế hoạch triển khai chương trình thí điểm năm 2021 của Trung tâm Phòng, chống HIV/AIDS thành phố sẽ có 440 người bệnh thuộc các cơ sở điều trị Methadone tại 5 địa phương: Lê Chân, Hồng Bàng, Ngô Quyền, Kiến An, Thủy Nguyên đủ tiêu chuẩn mang thuốc về nhà. Trong đó, quý 1 sẽ tiến hành công tác tuyển chọn giám sát viên, tư vấn cho người bệnh chuẩn bị các điều kiện cần thiết cho cấp, phát thuốc, truyền thông tư vấn và cung cấp thông tin cho người bệnh; quý 2 tổ chức cấp phát thuốc theo kế hoạch. Số liều thuốc Methdone được mang về phụ thuộc vào mức độ tuân thủ của người bệnh sau theo dõi, đánh giá, trước mắt người bệnh mang về tối đa mỗi lần trong giai đoạn thí điểm không quá 6 liều/lần mang về (không tính 1 liều uống tại cơ sở y tế khi đến lĩnh thuốc)./.