(HPĐT)- Thực hiện Nghị quyết 22 của HĐND thành phố, từ năm 2018 đến nay, nhiều di tích lịch sử, văn hóa được công trợ kinh phí trùng tu, tôn tạo, góp phần bảo vệ và phát huy giá trị di sản văn hóa vật thể.
Miếu Thành hoàng xã Phả Lễ (Thủy Nguyên) được tu bổ khang trang từ nguồn công trợ theo Nghị quyết 22 của HĐND thành phố.
Nhiều di tíchđược tu bổ, bảo vệ
Ngay trung tâm xã Phả Lễ, huyện Thủy Nguyên, miếu Thành hoàng Phả Lễ khang trang, nghiêng bóng bên đường làng. Ông Đinh Văn Chít, Trưởng làng văn hóa xã Phả Lễ, Trưởng Ban Quản lý miếu Phả Lễ phấn khởi cho biết: “Miếu vừa được trùng tu vào cuối năm 2020, với các hạng mục Nhà hậu cung, Tiền bái. Năm 2021, nhân dân địa phương tiếp tục thực hiện tu bổ các công trình phụ trợ gồm sân, cổng và nhà chờ”. Theo ông Chít, nơi đây thờ 3 vị tướng có công góp phần làm nên chiến thắng Bạch Đằng năm 1288 và phát triển làng xã. Công trình mang đậm dấu ấn kiến trúc cổ kính và được công nhận di tích lịch sử cấp thành phố từ năm 2005. Tuy nhiên, qua hơn 200 năm tồn tại và nhiều lần tu sửa, năm 2019, miếu bị xuống cấp nghiêm trọng, ngói vỡ và dột, nhiều cây hoành, rui, mè bị mục, tường hỏng…. Đúng thời điểm đó, được thành phố hỗ trợ 300 triệu đồng theo Nghị quyết 22 của HĐND thành phố về công trợ kinh phí trùng tu, tôn tạo di tích lịch sử-văn hóa xếp hạng cấp thành phố giai đoạn 2018-2025, tạo động lực để nhân dân địa phương tích cực đóng góp tiền của tôn tạo, giữ gìn và phát huy giá trị lịch sử, văn hóa của miếu Phả Lễ.
Miếu Phả Lễ là một trong gần 20 di tích lịch sử, văn hóa cấp thành phố được công trợ để trùng tu, nâng cấp trong năm 2020. Trong đó có 3 di tích cấp thành phố, gồm đền Ngọc Động, ở xã Tiên Thanh; đình-chùa Đông Côn, ở xã Tiên Minh và chùa Minh Thị, ở xã Toàn Thắng của huyện Tiên Lãng. Theo lãnh đạo Phòng Văn hóa - Thông tin huyện Tiên Lãng, nhờ Nghị quyết 22 mà các di tích và cảnh quan di tích được kịp thời nâng cấp để bảo tồn, góp phần phát huy giá trị văn hóa lịch sử, gắn kết cộng đồng, giáo dục truyền thống văn hóa tới người dân các địa phương. Năm 2021, miếu An Thạch, ở xã Kiến Thiết và chùa Cẩm La, ở xã Tự Cường (cùng huyện Tiên Lãng) tiếp tục được tu bổ, tôn tạo từ nguồn công trợ theo Nghị quyết 22 của HĐND thành phố.
Tạo “xúc tác” xã hội hóa từ nhân dân
Hiện, trong số 511 di tích được xếp hạng tại Hải Phòng, có tới 393 di tích cấp thành phố. Các di tích giá trị được tích lũy, hình thành từ hàng trăm năm lịch sử, là tài sản quý giá mà các thế hệ trước để lại. Công tác tu bổ, tôn tạo di tích cấp thành phố được các cấp, ngành, chính quyền địa phương và nhân dân tích cực chung tay thực hiện, góp phần bảo vệ và phát huy giá trị các di tích lịch sử, di tích trên địa bàn thành phố, tạo địa điểm sinh hoạt văn hóa, tín ngưỡng của nhân dân, nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước trong lĩnh vực văn hóa. Chính sách này đang tạo sự lan tỏa và nhận được hưởng ứng của người dân thành phố. Theo báo cáo của Sở Văn hóa và Thể thao, năm 2020, nguồn xã hội hóa vào công tác trùng tu, tôn tạo di tích cấp thành phố đạt gần 84 tỷ đồng. Công tác tu bổ, nâng cấp miếu Phả Lễ là ví dụ. Ngoài kinh phí 300 triệu đồng công trợ của thành phố, người dân địa phương đóng góp 4,4 tỷ đồng. Dự kiến, khi hoàn thành tu bổ miếu Phả Lễ, kinh phí lên đến hơn 11 tỷ đồng, trong đó kinh phí xã hội hóa là chủ yếu.
Trưởng Phòng Văn hóa và Thông tin huyện Tiên Lãng Phạm Văn Hải đánh giá, việc công trợ kinh phí tu bổ, tôn tạo các di tích được xếp hạng thành phố là cách làm rất đúng và trúng. Nguồn kinh phí này giúp các địa phương kịp thời tu bổ các di tích xuống cấp. Mặt khác, chính sách còn là chất xúc tác, động lực để các địa phương đẩy mạnh công tác xã hội hóa, huy động nhân dân chung tay cùng nhà nước tu bổ, tôn tạo di sản, để phục vụ tốt hơn nhu cầu tín ngưỡng của nhân dân. Hiện nay, mới có khoảng gần 50% di tích được xếp hạng trên địa bàn huyện được tu bổ, tôn tạo, số còn lại đang bị phong hóa và ảnh hưởng rất lớn tới công tác bảo tồn. Dự kiến, huyện Tiên Lãng có 12 di tích cấp thành phố được hỗ trợ tu bổ, đến nay 3 di tích hoàn thành. Rất mong, các di tích còn lại sớm được công trợ để góp phần bảo tồn, phát huy các giá trị lịch sử, văn hóa.
Phó trưởng phòng phụ trách Phòng Văn hóa di sản (Sở Văn hóa và Thể thao) Đỗ Đình Tuân cho biết, thời gian tới, Sở Văn hóa và Thể thao tiếp tục tăng cường phổ biến, tuyên truyền các quy định về di sản, văn hóa sâu rộng, nâng cao nhận thức của các cấp, các ngành và nhân dân thành phố đối với công tác bảo tồn, phát huy giá trị di sản. Đồng thời, tăng cường thanh tra, kiểm tra, giám sát công tác quản lý, tu bổ, tôn tạo di tích, yêu cầu các địa phương thực hiện các quy định thẩm quyền, trình tự, thủ tục lập, phê duyệt, quy hoạch, dự án bảo quản, tu bổ di tích lịch sử, văn hóa. Đây là những cơ sở pháp lý quan trọng để các địa phương triển khai thực hiện hiệu quả việc tu bổ di tích. Qua đó, góp phần phát huy xã hội hóa trong công tác bảo vệ, phát huy giá trị di sản văn hóa vật thể của thành phố, góp phần phong phú đời sống tinh thần và tâm linh của nhân dân đất Cảng.
Bài và ảnh: Mạnh QuangNghị quyết 22 ngày 8-12-2017 của HĐND thành phố về công trợ kinh phí trùng tu, tôn tạo di tích lịch sử, văn hóa xếp hạng thành phố giai đoạn 2018-2025 đề ra chủ trương, giải pháp, bảo vệ, phát huy giá trị di sản. Theo đó, đến cuối 2020, thành phố quyết định phê duyệt báo cáo kinh tế kỹ thuật và bố trí kinh phí tu bổ, tôn tạo đối với 70/140 di tích. Mỗi di tích được công trợ 300 triệu đồng, chính quyền địa phương huy động xã hội hóa thêm từ 30 đến 60% kinh phí. Lộ trình mỗi năm có khoảng 20 di tích được công trợ để tu bổ, sửa chữa./.
