Từ các vụ đòi nợ trái quy định của công ty tài chính: Xử lý nghiêm để tránh “nhờn” luật

Lực lượng chức năng tuyên truyền pháp luật, trong đó có quy định về vay tiêu dùng và trả nợ đến người dân tại đảo Cát Bà (huyện Cát Hải). 

Bỗng dưng… bị đòi nợ

Đầu tháng 7-2021, anh Phan Trần N., giám đốc một doanh nghiệp tại quận Ngô Quyền mất ăn, mất ngủ khi bỗng dưng bị nhóm người lạ mặt vu khống anh thiếu nợ 200 triệu đồng. Nhóm đối tượng này ngày đêm gọi điện thoại di động, sử dụng nhiều tài khoản ảo, ghép hình, đăng tin gia đình anh lừa đảo, nợ nần lên khắp các trang mạng xã hội. Quá bức xúc, anh gửi đơn trình báo tới Công an thành phố và các đơn vị liên quan. Sau đó anh được biết, vào tháng 8- 2019, một nhân viên trong công ty anh vay 50 triệu đồng của công ty tài chính có trụ sở tại phường Bến Nghé (quận 1, TP. Hồ Chí Minh). Do nhân viên này không trả nợ đúng hạn, nên công ty tài chính liên tục đòi nợ người này, đòi cả những người quen biết hoặc có quan hệ, trong đó có anh N.

Cũng gặp tình cảnh trớ trêu tương tự, cuối tháng 4 vừa qua, cuộc sống của gia đình chị Ngô Thị N. ở thôn Vinh Quang, xã Tân Liên (huyện Vĩnh Bảo) bỗng bị xáo trộn. Một số đối tượng lạ mặt thường xuyên gọi điện thoại đi động dọa nạt, xúc phạm để đòi tiền vợ chồng chị. Các đối tượng này còn cắt ghép hình ảnh của vợ chồng chị vào các hình ảnh không có thật rồi đăng trên mạng xã hội Facebook rêu rao chị chây ỳ, không trả nợ. Chị N. cho biết: Sau khi bị các đối tượng lạ mặt khủng bố, chị làm đơn trình báo đến cơ quan công an. Theo kết quả điều tra, năm 2019, bạn của chị N. là Phạm Thị Ng. vay 40 triệu đồng của một công ty tài chính có trụ sở tại phường Bến Nghé, quận 1, thành phố Hồ Chí Minh, cam kết trả nợ gốc và lãi theo tháng. Việc vay được thực hiện tại văn phòng giao dịch của công ty trên đường Lê Hồng Phong (quận Ngô Quyền). Quá trình làm hợp đồng vay, chị Ng. cung cấp một số thông tin về số điện thoại của người thân. Đến đầu năm 2021, do chị Ng. không trả nợ đúng hạn, nên các đối tượng lạ mặt gọi điện đòi nợ chị Ng. và một số người quen của chị Ng., trong đó có vợ chồng chị N.

Những vụ việc trên cho thấy, dù không liên quan, nhưng một số người lại trở thành đối tượng bị đòi nợ từ các hợp đồng vay tiêu dùng của cá nhân khác với các công ty tài chính. Việc đòi nợ sai đối tượng, bất chấp quy định pháp luật của các công ty tài chính và những người liên quan theo cách trên gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến cuộc sống, tâm lý của nhiều người.

Cần tố giác đến cơ quan chức năng

Theo lãnh đạo Công an quận Ngô Quyền: Hành vi đòi nợ của các doanh nghiệp nêu trên đều vi phạm pháp luật. Bởi vậy, khi người dân bị các đối tượng lạ mặt uy hiếp, đe dọa bằng các hình thức khác nhau để đòi nợ, cần làm đơn tố giác ngay tới cơ quan công an để được giải quyết, xử lý kịp thời, tránh hậu quả xấu. Đồng thời, người dân lưu giữ các tài liệu, chứng cứ, quay clip để làm bằng chứng cung cấp cho cơ quan công an. Bên cạnh đó, người dân cần thận trọng, tìm hiểu kỹ về hợp đồng vay tiền, lãi suất cũng như hình thức trả nợ khi vay tín chấp tại các công ty tài chính hiện nay; khi vay, cần trả nợ gốc và lãi đúng hạn, tránh “lãi mẹ đẻ lãi con”, vượt quá khả năng thanh toán, gây phát sinh các rắc rối pháp lý sau này.

Luật sư Nguyễn Thị Thùy, Văn phòng luật sư Lam Sơn (Đoàn Luật sư thành phố) bày tỏ quan điểm: Theo Điều 102 Nghị định 15/2020/NĐ- CP của Chính phủ, việc cung cấp, trao đổi, truyền đưa hoặc lưu trữ, sử dụng thông tin số nhằm đe dọa, quấy rối, xuyên tạc, vu khống, xúc phạm uy tín của tổ chức, danh dự, nhân phẩm, uy tín của người khác sẽ bị phạt tiền từ 10 triệu đến 20 triệu đồng. Người thực hiện hành vi đòi nợ sai quy định có thể bị truy cứu về các tội theo Bộ luật Hình sự, như tội làm nhục người khác, tội cố ý gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe người khác, tội cưỡng đoạt tài sản…

Thực tế cho thấy, sở dĩ dịch vụ thu hồi nợ có nhiều biến tướng có nguyên nhân xuất phát có một số người vay tiền các doanh nghiệp tài chính, nhưng chây ỳ, không trả nợ gốc và lãi. Bên cạnh đó, việc một số công ty cho vay tài chính hiện nay dùng nhiều chiêu “lách luật”, duy trì mức lãi “cắt cổ” khi cho vay tín chấp, khiến người vay khó trả nợ gốc và lãi đúng hạn, dẫn đến việc đòi nợ trái pháp luật nêu trên. Bởi vậy, bên cạnh việc đẩy mạnh tuyên truyền pháp luật đến người dân, rất cần sự vào cuộc mạnh mẽ của các cơ quan công an, xử lý nghiêm việc cho vay, đòi nợ không đúng quy định, tránh tình trạng “nhờn” luật, gây mất an ninh trật tự tại địa phương./.

Khoản 7, Điều 1, Thông tư số 18/2019/TT-NHNN của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam quy định: Biện pháp đôn đốc, thu hồi nợ phải phù hợp với đặc thù của khách hàng, quy định của pháp luật, không bao gồm biện pháp đe dọa đối với khách hàng. Số lần nhắc nợ tối đa 5 lần/ngày. Hình thức nhắc nợ, thời gian nhắc nợ do các bên thỏa thuận nhưng phải trong khoảng thời gian từ 7 giờ đến 21 giờ; không nhắc nợ, đòi nợ, gửi thông tin về việc thu hồi nợ của khách hàng đối với tổ chức, cá nhân không có nghĩa vụ trả nợ cho công ty tài chính.