Từ ngày 1-7-2020: Nhiều chính sách mới đối với viên chức, công chức

Sẽ có nhiều thay đổi về chính sách đối với công chức, viên chức từ ngày 1-7-2020.

Trong ảnh: Cán bộ, công chức tại bộ phận một cửa quận Ngô Quyền.         

Một trong những nội dung đáng chú ý của Luật sửa đổi lần này là việc bổ sung thêm  hình thức xử lý kỷ luật đối với cán bộ, công chức. Đặc biệt nhấn mạnh việc sau khi nghỉ việc, nghỉ hưu, cán bộ, công chức vẫn có thể bị xử lý bằng hình thức “xóa tư cách chức vụ đã đảm nhiệm”. Theo đó, tại khoản 7 Điều 1 Luật này nêu rõ, sau khi nghỉ việc hoặc nghỉ hưu mới phát hiện có hành vi vi phạm trong thời gian công tác thì tùy vào tính chất, mức độ sẽ phải chịu một trong các hình thức xử lý kỷ luật là: Khiển trách, cảnh cáo, xóa tư cách chức vụ đã đảm nhiệm. Đặc biệt, việc xử lý kỷ luật này gắn với hệ quả pháp lý tương ứng của hành vi vi phạm. Ngoài ra, Luật sửa đổi cũng nói rõ, cán bộ, công chức nghỉ việc, nghỉ hưu có hành vi vi phạm trong thời gian công tác trước ngày 1-7-2020 cũng được thực hiện theo quy định của luật này. Như vậy, có thể thấy, quan niệm “hạ cánh an toàn” kể từ ngày 1-7-2020 sẽ hoàn toàn bị loại bỏ.

4 trường hợp công chức không áp dụng thời hiệu xử lý kỷ luật

Thời hiệu xử lý kỷ luật là khi hết thời hạn đó cán bộ, công chức có hành vi vi phạm không bị xử lý kỷ luật. Theo quy định hiện hành, thời hiệu áp dụng xử lý kỷ luật đối với công chức là 24 tháng. Tuy nhiên, thực tiễn áp dụng cho thấy, thời gian 24 tháng là quá ít khi hành vi vi phạm để bị kỷ luật của công chức nhiều khi rất khó phát hiện, xử lý và đang cào bằng giữa các hình thức xử lý vi phạm. Do đó, để phù hợp với thực tế, luật sửa đổi kéo dài thời hiệu 2 năm nếu bị kỷ luật khiển trách; 5 năm với các hành vi không thuộc trường hợp bị khiển trách. Đặc biệt, luật sửa đổi còn bổ sung 4 hành vi không áp dụng thời hiệu xử lý như: Cán bộ, công chức là đảng viên vi phạm đến mức bị kỷ luật khai trừ; vi phạm về công tác bảo vệ chính trị nội bộ; xâm hại lợi ích quốc gia trong lĩnh vực quốc phòng, an ninh, đối ngoại; sử dụng văn bằng, chứng chỉ, giấy chứng nhận, xác nhận giả hoặc không hợp pháp. Có thể thấy, những hành vi này vô cùng nghiêm trọng do đó việc không áp dụng thời hiệu xử lý là quy định hoàn toàn phù hợp.

Bổ sung quy định về xử lý cán bộ, công chức tham nhũng

Để thống nhất về việc xử lý người có hành vi tham nhũng nêu tại Luật Phòng, chống tham nhũng, luật sửa đổi lần này bổ sung thêm quy định về việc xử lý cán bộ, công chức có hành vi tham nhũng. Theo đó, cán bộ, công chức sẽ bị buộc thôi việc trong 2 trường hợp: Bị kết án phạt tù mà không được hưởng án treo; Bị kết án về tội phạm tham nhũng. Ngoài ra, luật bổ sung thêm quy định về hình thức hạ bậc lương với công chức. Theo đó, việc hạ bậc lương chỉ áp dụng với công chức không giữ chức vụ lãnh đạo, quản lý. Như vậy, có thể thấy, việc bổ sung các quy định nêu trên là sự thống nhất các quy định của pháp luật, đồng thời nâng cao hiệu quả công tác phòng, chống tham nhũng.

Bỏ chế độ “biên chế suốt đời” với viên chức

Một trong những quy định mới của Luật Viên chức là các sửa đổi về hợp đồng làm việc. Theo đó, viên chức vẫn thực hiện 2 loại hợp đồng là không xác định thời hạn và xác định thời hạn. Đối với hợp đồng không xác định thời hạn hay còn gọi là “chế độ biên chế suốt đời” của viên chức sẽ không còn được áp dụng với các đối tượng mới được tuyển dụng sau ngày 1-7-2020. Như vậy, căn cứ khoản 2 Điều 2 sửa đổi, bổ sung Điều 25 Luật Viên chức hiện hành, việc thực hiện hợp đồng loại không xác định thời hạn chỉ còn được áp dụng với 3 trường hợp gồm: Viên chức được tuyển dụng trước ngày 1-7-2020; cán bộ, công chức chuyển thành viên chức; người được tuyển dụng làm viên chức làm việc tại vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn.

Kéo dài thời hạn hợp đồng làm việc của viên chức lên 60 tháng

Theo đó, luật nâng thời hạn thực hiện hợp đồng xác định thời hạn của viên chứctừ 36 tháng như quy định hiện nay lên 60 tháng. Trước khi hết hạn 60 ngày, người đứng đầu đơn vị sự nghiệp công lập phải ký tiếp hoặc chấm dứt hợp đồng với viên chức. Trong đó, nếu viên chức đáp ứng đầu đủ các yêu cầu và đơn vị còn nhu cầu thì bắt buộc phải ký tiếp hợp đồng. Ngược lại, nếu từ chối phải có văn bản nêu rõ lý do.

Thêm trường hợp được tuyển dụng vào công chức

Ngoài hình thức thi tuyển, Luật Cán bộ, công chức sửa đổi, bổ sung thêm hình thức xét tuyển với các sinh viên tốt nghiệp xuất sắc, nhà khoa học trẻ tài năng; người học theo chế độ cử tuyển theo quy định của Luật Giáo dục, sau khi tốt nghiệp về công tác tại địa phương cử đi học… Trước đây, các hình thức thi tuyển, xét tuyển hay tuyển dụng đặc biệt nêu trên chỉ được quy định tại các Thông tư 03/2019/TT-BNV, Nghị định số 161/2018/NĐ-CP của Chính phủ mà chưa được luật hóa.