Từ mô hình 'Tổ dân phố không ma túy', phường Thủy Nguyên (Hải Phòng) huy động sức dân, chủ động phòng ngừa, phát hiện và ngăn chặn ma túy từ cơ sở.
Sau sáp nhập, từ 3 tổ dân phố: Bạch Đằng 1, Bạch Đằng 2 và Hàm Long, Tổ dân phố Núi Đèo 1 hiện có 1.132 hộ với hơn 3.300 nhân khẩu. Địa bàn rộng, dân cư đông, có nhiều cơ sở kinh doanh dịch vụ karaoke, massage, nhà nghỉ, khách sạn, nhà trọ nên tình hình cư trú, di biến động dân cư tương đối phức tạp.
Trên địa bàn hiện có khoảng 20 trường hợp đang điều trị nghiện ma túy bằng methadone. Thực tế đó đặt ra yêu cầu đối với công tác phòng, chống ma túy, không thể chỉ trông chờ vào lực lượng chuyên trách mà trở thành trách nhiệm chung của cả hệ thống chính trị và mỗi người dân.
Mô hình được triển khai từ cuối tháng 1/2026 với mục tiêu huy động sức mạnh toàn dân tham gia phòng, chống ma túy, tệ nạn xã hội ngay từ cơ sở. Ông Lương Văn Sùng, Trưởng Ban Công tác Mặt trận Tổ dân phố Núi Đèo 1 thông tin, công tác tuyên truyền được xác định là nhiệm vụ đi trước một bước.
Thay vì chỉ tuyên truyền trong các đợt cao điểm, nội dung về tác hại của ma túy, các quy định pháp luật, trách nhiệm phát hiện và tố giác vi phạm liên quan đến ma túy được lồng ghép trong các cuộc họp tổ dân phố, sinh hoạt chi hội, tổ liên gia, hoạt động cộng đồng và đăng tải trên nhóm Zalo.
Các gia đình được vận động tăng cường quản lý, giáo dục con em, nhất là thanh thiếu niên bỏ học, không có việc làm, có biểu hiện lệch lạc để chủ động nhận diện, phòng ngừa từ sớm, từ xa nguy cơ liên quan đến ma túy.
Cùng với tuyên truyền, mô hình chú trọng tạo những “kênh mở” để người dân phản ánh thông tin. Người dân có thể báo trực tiếp với cán bộ tổ dân phố qua điện thoại, hòm thư kín tại Nhà văn hóa Bạch Đằng 1 hoặc nhóm Zalo “Tổ dân phố không ma túy” nhằm phát huy vai trò giám sát của cộng đồng.
Theo Bí thư Chi bộ Tổ dân phố Núi Đèo 1 Đinh Văn Phương, điểm nổi bật của mô hình là phát huy tính gương mẫu, trách nhiệm của từng cán bộ, đảng viên và người dân. Mỗi đảng viên phụ trách từ 2-3 hộ gia đình, vừa tuyên truyền, vận động vừa nắm bắt tâm tư, hoàn cảnh và những biểu hiện bất thường tại khu dân cư.
Còn người dân chính là những “tai mắt” gần cơ sở nhất. Một số phản ánh được tiếp nhận, chuyển đến lực lượng chức năng kịp thời góp phần phòng ngừa vi phạm ngay từ khu dân cư.
Từ thực tiễn triển khai, Tổ tự quản phòng, chống ma túy được hình thành với sự tham gia của Ban Công tác Mặt trận, các đoàn thể và những cá nhân có uy tín trong cộng đồng. Thành viên tổ tự quản có trách nhiệm nắm tình hình tại các cụm dân cư, tổ liên gia, phát hiện nguy cơ, phối hợp Công an phường khi có vụ việc cần xác minh, đồng thời, vận động các gia đình quản lý, giáo dục con em.
Đáng chú ý, không chỉ phát hiện, xử lý, mô hình còn hỗ trợ người có nguy cơ hoặc người sau cai nghiện. Hiện, trên địa bàn có 3 trường hợp sau cai nghiện được hỗ trợ vay vốn từ Ngân hàng Chính sách xã hội mức 100 triệu đồng/trường hợp với lãi suất ưu đãi, tạo điều kiện phát triển kinh tế hộ gia đình, ổn định cuộc sống.
Sau thời gian triển khai, mô hình “Tổ dân phố không ma túy” tại Tổ dân phố Núi Đèo 1 bước đầu phát huy hiệu quả, tạo chuyển biến trong nhận thức và trách nhiệm của cộng đồng. Từ đầu năm 2026 đến nay, địa bàn không phát sinh vụ việc phức tạp liên quan đến ma túy, không có người nghiện mới, không hình thành điểm, tụ điểm phức tạp về ma túy.
Ông Trịnh Văn Đinh, người dân cho biết, từ khi triển khai mô hình, bà con thấy rõ hơn trách nhiệm trong quản lý, nhắc nhở con em cũng như chủ động phản ánh những biểu hiện bất thường đến lực lượng chức năng.
Theo bà Vũ Thị Thanh Nhàn, Chủ tịch Ủy ban MTTQ Việt Nam phường Thủy Nguyên, mô hình đã khơi dậy, phát huy vai trò chủ thể của người dân trong phòng, chống ma túy ngay từ cơ sở.
Thời gian tới, Ủy ban MTTQ Việt Nam phường tiếp tục chỉ đạo kiện toàn Ban Chỉ đạo mô hình điểm tại Tổ dân phố Núi Đèo 1; phối hợp Công an phường đẩy mạnh tuyên truyền, nâng cao nhận thức, kỹ năng phòng ngừa ma túy cho nhân dân; thăm hỏi, động viên, hỗ trợ các mô hình phát triển kinh tế của người sau cai nghiện, giúp họ ổn định cuộc sống, tạo sinh kế bền vững, hạn chế nguy cơ tái nghiện, góp phần giữ vững kết quả của mô hình.
Từ mô hình điểm tại Tổ dân phố Núi Đèo 1, phường Thủy Nguyên đặt mục tiêu đến hết năm 2026, 100% tổ dân phố trên địa bàn được tuyên truyền, rà soát, đánh giá thực trạng; phấn đấu xây dựng 35% số tổ dân phố đạt tiêu chí “không ma túy”. Giai đoạn 2031 - 2035, giữ vững các tổ dân phố đạt tiêu chí; phấn đấu xây dựng 100% số tổ dân phố còn lại đạt tiêu chí “không ma túy”, hoàn thành mục tiêu xây dựng phường Thuỷ Nguyên trở thành “phường không ma tuý”.
Là đơn vị nòng cốt trong triển khai mô hình, thời gian tới, Công an phường Thủy Nguyên tham mưu Đảng ủy, UBND phường triển khai đồng bộ các biện pháp phòng, chống ma túy; thường xuyên nắm, phân tích tình hình, rà soát người nghiện, người sử dụng trái phép chất ma túy, người sau cai; kiểm tra các cơ sở kinh doanh có điều kiện về an ninh, trật tự và xử lý kịp thời tin báo của nhân dân.
Đơn vị tập trung quản lý chặt địa bàn, không để sót, lọt đối tượng; đồng thời, phối hợp với MTTQ, các đoàn thể, tổ dân phố để phòng ngừa từ cộng đồng. Mục tiêu là không để hình thành điểm phức tạp về ma túy, từng bước xây dựng môi trường sống an toàn, lành mạnh.
NGUYÊN NGUYÊN
.jpg "Đông Hải xây dựng những 'pháo đài' phòng chống ma túy")
.jpg "Trang bị kỹ năng phòng chống ma túy cho trẻ em Làng SOS Hải Phòng")
.jpg "Thanh Hà triển khai 2 mô hình, 'phủ kín' 23 thôn phòng chống ma túy")
