Từ tiếng trống Kim Sơn đến bản hùng ca Tân Trào

Bài và ảnh: THANH VÂN 20/04/2025 13:11

(HPĐT)- Trong dòng chảy hào hùng của lịch sử cách mạng, tiếng trống kháng Nhật vang lên từ làng Kim Sơn (xã Tân Trào, huyện Kiến Thụy) năm 1945 không chỉ đánh thức tinh thần yêu nước đang âm ỉ, mà còn trở thành hồi trống mở màn cho phong trào khởi nghĩa giành chính quyền tại Hải Phòng – Kiến An. Đó là dấu mốc lịch sử quan trọng, khơi dậy khí thế sục sôi, góp phần đưa cách mạng tiến tới thắng lợi toàn diện trên toàn quốc.

Đình làng Kim Sơn, nơi Ủy ban Dân tộc Giải phóng Kim Sơn ra đời.

Làng Kim Sơn – vùng quê ven biển giàu truyền thống yêu nước và tinh thần thượng võ – sớm đón nhận ánh sáng cách mạng. Ngay từ năm 1936, phong trào yêu nước tại đây âm thầm được khơi dậy qua các hình thức hoạt động hợp pháp như tổ Hướng đạo sinh, lớp học chữ quốc ngữ, nói chuyện lịch sử... Dưới sự lãnh đạo của Đảng, tổ chức Việt Minh và các hội cứu quốc lần lượt ra đời, từng bước biến Kim Sơn thành căn cứ cách mạng quan trọng của vùng Kiến An, tạo thế và lực cho những bước chuyển mình lớn của cách mạng địa phương. Theo cuốn Lịch sử Đảng bộ xã Tân Trào (1936 - 2025), ngày 12-7-1945, tại sân đình làng Kim Sơn, hàng trăm người dân cùng lực lượng tự vệ tụ họp dưới cờ đỏ sao vàng, chứng kiến lễ tuyên bố thành lập Ủy ban Dân tộc Giải phóng - chính quyền cách mạng lâm thời đầu tiên của vùng Hải Phòng - Kiến An. Đây là mốc son lịch sử khi Kim Sơn giành chính quyền thành công, trước cả khi nổ ra Tổng khởi nghĩa Tháng Tám năm 1945 trên toàn quốc. 

Chính quyền cách mạng non trẻ lập tức bị đe dọa. Ngày 4-8-1945, hơn 40 lính Nhật cùng lính bảo an kéo về Kim Sơn nhằm đàn áp phong trào. Trước tình thế nguy cấp, tiếng trống báo động vang lên từ đình làng, chùa, các nhà thờ họ. Nhân dân Kim Sơn cùng các làng lân cận như: Kỳ Sơn, Ngọc Tỉnh, Đa Ngư, Đoan Xá, Lão Phong… đồng loạt đứng lên, tay gậy, tay súng, quyết tử giữ chính quyền. Cuộc chiến không cân sức nhưng đầy khí phách khiến quân Nhật phải rút lui sau vài giờ giao tranh. Cụ bà Nguyễn Thị Tập, khi ấy 70 tuổi, ra đình thúc trống cổ vũ tinh thần. Những người như ông Đoàn Đắc Mải, chị Nguyễn Thị Bám… chiến đấu và ngã xuống, trở thành biểu tượng sống động cho tinh thần Kim Sơn bất khuất. Chiến thắng vang dội làm chấn động cả vùng Duyên hải Bắc Bộ, tiếp lửa cho phong trào khởi nghĩa ở Hải Phòng - Kiến An. Nhà sử học Trần Huy Liệu từng ví sự kiện này như “tiếng trống mở màn cho bản hùng ca Cách mạng Tháng Tám lịch sử”. 

Tiếp nối tinh thần ấy, suốt hơn 9 năm kháng chiến chống Pháp, nhân dân Kim Sơn - Tân Trào kiên cường bám đất, giữ làng. Sau chiến thắng Điện Biên Phủ, khi Hiệp định Geneva được ký kết, Tân Trào trở thành vùng tập kết 300 ngày của quân Pháp. Trước âm mưu dụ dỗ di cư và phá hoại Hiệp định, Huyện ủy Kiến Thụy kịp thời chuyển hướng tuyên truyền, bảo vệ sự bình yên quê hương. Ngày 10-5-1955, lính Pháp rút khỏi Tân Trào. Ngày 14- 5, bộ đội tiếp quản, được nhân dân chào đón nồng nhiệt, Tân Trào bước vào thời kỳ hòa bình, kiến thiết và phát triển. 

Gần 80 năm kể từ ngày tiếng trống khởi nghĩa vang lên từ làng Kim Sơn, xã Tân Trào hôm nay khoác lên mình diện mạo mới – năng động, hiện đại và đầy tiềm năng phát triển. Hạ tầng giao thông được đầu tư đồng bộ; các tuyến đường liên thôn, liên xã đều được nhựa hóa, bê tông hóa, mở rộng kết nối, tạo điều kiện thuận lợi cho giao thương, phát triển sản xuất. Những vùng đồng sâu, ruộng trũng trước đây nay trở thành các khu chuyên canh nông sản áp dụng tiến bộ kỹ thuật, mang lại giá trị kinh tế cao. Hợp tác xã kiểu mới được hình thành, tư duy sản xuất chuyển biến tích cực, từng bước tạo dựng các chuỗi liên kết nông nghiệp hiện đại. Các ngành nghề tiểu thủ công nghiệp, dịch vụ, nuôi trồng thủy sản, thương mại cũng phát triển mạnh mẽ, góp phần giải quyết việc làm, nâng cao thu nhập và chất lượng cuộc sống cho người dân. 

Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã Tân Trào Đoàn Thị Quý cho biết: Thu nhập bình quân đầu người hiện đạt hơn 80 triệu đồng/năm; tỷ lệ hộ nghèo giảm còn 0%. Đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân không ngừng được nâng lên; các lĩnh vực giáo dục, y tế, văn hóa – xã hội đều phát triển toàn diện. Đặc biệt, Tân Trào đã được công nhận đạt chuẩn xã nông thôn mới nâng cao và nông thôn mới kiểu mẫu - là niềm tự hào và là kết quả của sự chung sức, đồng lòng trong suốt quá trình đổi mới. 

Không chỉ tự hào với quá khứ vẻ vang, Tân Trào hôm nay đang chuyển mình mạnh mẽ, vươn ra biển lớn, đón đầu những cơ hội phát triển mới trong bối cảnh hạ tầng giao thông liên vùng được đầu tư hoàn thiện, các khu – cụm công nghiệp được quy hoạch, thu hút nhà đầu tư đến với địa phương. Hào khí tiếng trống Kim Sơn năm xưa vẫn vang vọng, tiếp thêm sức mạnh để thế hệ hôm nay nối tiếp truyền thống, chung tay dựng xây quê hương ngày càng giàu đẹp, văn minh và thịnh vượng. 

Bài và ảnh: THANH VÂN
(0) Bình luận
Nổi bật
    Tin mới nhất
    Từ tiếng trống Kim Sơn đến bản hùng ca Tân Trào