Tấp nập dâng sao, giải hạn
 |
| Người dân trong lễ dâng sao, giải hạn diễn ra tại đền Tam Kỳ. |
Chiều tối ngày 6-2 (tức ngày mồng 10 tháng Giêng Đinh Dậu), tại đền Nghè (quận Lê Chân) diễn ra lễ dâng sao giải hạn. Lễ vật được dâng trong khu chính điện, nhiều hình nhân nam, nữ xếp hai bên. Hàng chục người, hầu hết là những người sinh sống, buôn bán quanh khu vực chợ Tam Bạc lần lượt vào làm lễ, mỗi lượt 20 người. Ngay từ những ngày đầu năm mới, tại đền Tam Kỳ liên tục tổ chức lễ dâng sao giải hạn. Nhiều người cẩn thận đến đền đăng ký dâng sao giải hạn từ trước Tết nguyên đán. Chị Lê Thị Hà, ở phố Phan Bội Châu (quận Hồng Bàng) cho biết: chiều ngày mồng 10, chị đến đền Tam Kỳ lễ và hỏi thủ tục đăng ký làm lễ dâng sao, giải hạn, được nhà đền cho biết: việc dâng sao, giải hạn diễn ra hết tháng Giêng. Hiện những ngày gần đây, số người đến đăng ký đã quá tải nên chị phải đợi đến ngày 26 tháng Giêng mới đến lượt. Chị Nguyễn Thị Hường, ở phố Đình Đông (quận Lê Chân) thì làm lễ dâng sao giải hạn tại đền Trần Triều, ở khu Kiều Sơn, phường Đằng Lâm (quận Hải An). Chị Nguyễn Thị Thanh, ở phố Phương Lưu (quận Hải An) cho biết: năm nay chồng và con trai chị “ứng sao La Hán”, mà cháu sắp thi THPT quốc gia, nên chị đăng ký dâng sao, giải hạn cho yên tâm. Phí cầu an cả năm cho gia đình, giải hạn, tiến hình hết hơn triệu đồng.
Để biết mình thuộc sao tốt hay sao xấu chiếu mạng, tại một số đền, chùa khác như chùa Linh Quang (chùa Vẻn), đền Tam Kỳ, chùa Đỏ…đều có những tấm bảng coi sao cho nam- nữ khá lớn để người dân tiện xem, tra cứu. Một phật tử giúp việc trong chùa Vẻn tận tình giúp người dân tra tuổi, ứng sao của cả gia đình, tư vấn làm lễ. Nhìn chung, lễ dâng sao, giải hạn được thực hiện tại các đền, chùa với mức phí khoảng 100.000 đồng- 200.000 đồng/người. Các đền, chùa bố trí bàn đón tiếp, ghi danh sách, kinh phí đóng góp và cũng không quên dặn dò thí chủ ngày, giờ đến dự khóa lễ.
Biến tướng, lạm dụng thành mê tín dị đoan
Những năm trước đây, tục “dâng sao, giải hạn” không rầm rộ như hiện nay về số người tham gia cũng như mức đóng góp. Người thực hiện cốt chỉ để giải tỏa tâm lý. Việc thực hiện chủ yếu ở đền, chùa. Đến nay, hoạt động này ngày càng biến tướng, rầm rộ hơn, người tham gia nhiều và kinh phí cũng ngày càng cao. Việc thực hiện dâng sao, giải hạn không chỉ ở các đền, chùa mà cả một số điện thờ tư nhân hoặc do một số cá nhân đứng ra thực hiện. Một số người có “đội quân chân rết” rỉ tai nhau, truyền từ người nọ sang người kia rằng “Thầy A. làm lễ rất tốt; thầy B có kinh nghiệm và làm lễ rất linh nghiệm...”.
Chị Nguyễn Thị Được, tại xã Lưu Kiếm (huyện Thủy Nguyên) cho biết: con chị đang làm thủ tục đi du học vừa học vừa làm tại Nhật Bản. Những ngày đầu năm, chị đôn đáo đi lễ, cầu mong cho việc đi học của con “thuận buồm, xuôi gió”. Mới đây, chị đến xem tại nhà “thầy” Gái, ở thị trấn Minh Đức cùng huyện, “thầy” phán chị phải làm lễ dâng sao, giải hạn cho con để công việc của con chị “được hanh thông”. Thầy cũng chỉ cho chị mua sắm lễ, đồ mã hết 4 triệu đồng.
Dân gian có câu “sao Thái Bạch, sạch cửa nhà”, “Nam La Hầu, nữ Kế Đô)”… Bởi vậy, những người ứng với các sao hoặc tuổi này thường làm lễ “dâng sao, giải hạn”. Người có điều kiện thì tổ chức những “tua” riêng của gia đình đến giải hạn tại một vài đền quan ở Bắc Ninh, đền, chùa ở Ninh Bình và lên tận Yên Bái. Không ít người cầu kỳ chi cả chục triệu đồng mời thầy về làm lễ cúng đầu năm kết hợp với dâng sao giải hạn tại gia đình. Chỉ riêng đồ mã đem đốt cũng tới vài triệu đồng. Cùng với tác động của kinh tế thị trường, những nghi lễ này trở thành một loại hình dịch vụ ở một số cơ sở thờ tự. Không ít người quá tin tưởng vào dâng sao giải hạn, tiêu tốn không ít tiền của, thời gian để mời “thầy” làm lễ, đi hết đền kia miếu nọ chen lấn xô đẩy cầu khấn, ảnh hưởng xấu tới tâm lý, kinh tế gia đình.
Các cấp chính quyền cần tiếp tục tuyên truyền, vận động người dân thực hiện nếp sống văn hóa mới, không sa đà vào mê tín, dị đoan. Mỗi gia đình không nên tiêu tốn quá nhiều thời gian và tiền bạc vào việc cúng sao giải hạn, vừa lãng phí không cần thiết vừa chuốc bực vào người ngay trong những ngày đầu năm mới.
Minh Đức
