(HPĐT)- Năm nào cũng vậy như đến hẹn, cứ bước qua rằm tháng Chạp là bọn trẻ lại lẵng nhẵng theo mẹ đòi làm món bánh rế (bánh làm bằng bột nếp nắn … sợi, quần bện vào nhau như vành rế đem rán giòn). Ngày thường thì có nài nỉ mấy mẹ cũng nhất định không. Mẹ bảo làm bánh rế tốn mỡ, mua đắt, lại rán xong mỡ còn thừa phải bỏ, phí phạm vô cùng…. Mẹ tôi vốn tiết kiệm, cái gì dở dang phải bỏ đi đều khiến cụ xót lắm. Cũng phải thôi, gốc con nhà nghèo, mưu sinh bằng nghề nông vất vả, không hà tiện lấy gì nuôi con?
Ảnh minh họa.
Vậy nhưng tới Tết lại khác.
Ấy là dịp trọng đại duy nhất trong năm mẹ chiều con làm món bánh rế. Một chảo mỡ to đặt trên bếp than hồng. Cục bột nếp nhồi dẻo kế bên. Thêm tô đường cát trắng phau nữa là đủ bộ. Nghe nói làm bánh rế, đứa nào cũng sáng mắt, sáng mũi hò reo, xúm chạy đi rửa tay xong tập trung ngồi quanh thau bột với lò than. Không phải chờ ăn đâu, mà chờ để… phụ làm! Phải, bánh rế là món bánh duy nhất mà lớn hay bé, có “tay nghề” hay không đều có thể làm. Lại nữa, làm bánh vui lắm bởi cái trò nắn bánh hệt như đang chơi nắn… đất sét. Chỉ cần xoe hai “sợi bột” dài đem quấn xoắn bện nhau (như vành rế) thả xuống chảo mỡ sôi sùng sục. Ấy là kiểu bánh rế “kinh điển” như đã gọi tên. Vậy nhưng, cứ một kiểu đơn điệu làm hoài cũng chán, chúng tôi bèn hò nhau “phát minh” ra trò mới: nắn bột thành hình những con giống đủ loại: Từ bò, ngựa, gà chim… tới các đồ vật ngộ nghĩnh linh tinh. Mẹ nhăn mặt, nhưng cha thì phì cười, bảo, kệ đi; cho chúng vui một chút. Tết mà…
Bột nắn xong, thả xuống chảo dầu sôi kêu xèo, sủi bọt lăn tăn trước nhiều sau ít. Những cái bánh bềnh bồng trong chảo, “uống” no mỡ dần “cứng mình” lại, ngả màu vàng ươm. Canh cái nào vàng đủ sẫm mẹ thò đũa gắp, bỏ lên chiếc vỉ gác ngang miệng chảo. Đợi mỡ thừa hết xuống lòng chảo mẹ mới gắp bánh lăn qua đường cát cho đường bọc kín lớp ngoài. Xong. Giờ chỉ cần giũ nhẹ cho bớt đường thừa, xong cho “thành phẩm” ra mẹt lót giấy báo chờ đem phơi hoặc sấy…
Bánh rế rán “tới” (tức rán đủ độ chín) cắn ăn giòn công cốc, hơi cứng với người yếu răng nhưng với lũ nhỏ thì tuyệt ngon. Vị ngọt của đường, vị béo của mỡ cộng với vị thơm bùi của nếp thành một thứ vị tổng hòa, khá kích thích vị giác nhưng lại không có vị nào quá độ tới mức gây ngán. Cái bánh rế vàng ươm, lấm tấm bám đường mới nhìn thôi đã thấy ngon. Thêm nữa, nhai giòn rùm rụm cũng là một cái thú hết chê. Vậy nên bánh sấy phơi xong mẹ luôn cho vào túi nilon dày lót giấy báo để giữ bánh giòn lâu. “Công quả” của bọn trẻ xúm nắn bột làm bánh được mẹ thưởng trước cho vài ba cái còn lại hẹn… cúng ông bà xong mới được đụng đến! Lệnh mẹ nghiêm lắm, phải chờ (ít ra cũng tới chiều ba mươi Tết).
Tôi chờ đợi, chỉ cần nhấm nháp trong trí tưởng cảnh sau lễ cúng tất niên hay giao thừa được một mình bê nguyên đĩa bánh rế đầy ụ là đã nghe ngon đến nhức lưỡi rồi…/.
Y NGUYÊN
