(HPĐT)- Với những ưu đãi vượt trội từ thiên nhiên và bề dày truyền thống văn hóa lịch sử quý báu, Hải Phòng đang nắm giữ cơ hội vàng để vươn mình trở thành trung tâm du lịch đường sông hàng đầu cả nước. Nhận thức rõ tiềm năng này, thành phố đã xác định du lịch đường sông là một trong những lĩnh vực ưu tiên phát triển trong thời gian tới, nhằm lan tỏa mạnh mẽ thương hiệu "Thành phố của những dòng sông" trên bản đồ du lịch Việt Nam và quốc tế.
Thành phố của những dòng sông
Hải Phòng sở hữu hệ thống sông ngòi dày đặc, bao phủ hơn 20% diện tích tự nhiên của toàn thành phố. Các dòng sông lớn như sông Cấm, sông Lạch Tray, sông Văn Úc, sông Thái Bình... tạo nên một mạng lưới giao thông thủy rộng khắp. Hệ sinh thái nơi đây vô cùng đa dạng, từ nước ngọt đến nước lợ và mặn, hình thành những vùng cảnh quan sinh thái phong phú, mang đến lợi thế lớn cho việc phát triển các loại hình du lịch sinh thái, du lịch nông nghiệp và du lịch cộng đồng độc đáo. Những dòng sông ở Hải Phòng từ lâu đã trở thành những "chứng nhân" thầm lặng của lịch sử. Bạch Đằng Giang là dòng sông huyền thoại, linh thiêng và hào hùng bậc nhất Việt Nam, nơi ghi dấu ba trận đại chiến lừng lẫy chống quân Nguyên Mông xâm lược trong lịch sử dân tộc. Sông Cấm lại là biểu tượng của sự hòa quyện giữa quá khứ, hiện tại và tương lai, chứng kiến bao đổi thay của thành phố. Ba hành lang cảnh quan ven sông Cấm, sông Lạch Tray và sông Văn Úc đang trên đà phát triển mạnh mẽ, hứa hẹn sẽ trở thành những trọng điểm du lịch đường sông hấp dẫn.
Không chỉ vậy, hệ thống sông hồ nội đô, tiêu biểu như sông Tam Bạc và sông Lạch Tray, còn mở ra tiềm năng to lớn để phát triển du lịch nội đô, kết hợp các chuyến city tour và food tour độc đáo. Những trải nghiệm "trên bến, dưới thuyền", len lỏi qua những tuyến phố cổ kính, các khu di tích lịch sử, thưởng thức ẩm thực đặc trưng của thành phố Cảng chắc chắn sẽ là những kỷ niệm khó quên đối với mỗi du khách khi đặt chân đến Hải Phòng.
Mặc dù giàu tiềm năng nhưng du lịch đường sông ở Hải Phòng đang “ngủ quên”. Theo TS. Dương Đức Hùng, Phó giám đốc Sở Văn hóa Thể thao và Du lịch Hải Phòng, trước đây, nhắc đến Hải Phòng là nhắc đến du lịch biển đảo mà bỏ quên sông hồ. Bởi vậy, các nhà quản lý chưa có chiến lược, quy hoạch, kế hoạch, đề án, dự án để phát triển du lịch đường sông. Cũng chính vì thế, thành phố chưa có chính sách đặc thù để phát triển du lịch đường sông, nhất là chính sách rõ ràng, hấp dẫn thu hút đầu tư vào cơ sở hạ tầng du lịch đường sông. Hạ tầng giao thông đường thủy phục vụ du lịch đường sông chưa như mong muốn. Các cảng, bến tàu của thành phố là cảng tổng hợp và hàng hóa, không có bến du thuyền quốc tế, không có cảng tàu du lịch, tại nhiều điểm đến không có bến tàu. Cảnh quan chung quanh các dòng sông cũng chưa được đầu tư để phát triển du lịch.
Đánh thức tiềm năng du lịch sông nước
Nhận diện rõ những tồn tại và hạn chế trong phát triển du lịch đường sông, tháng 4 vừa qua, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hải Phòng đã phối hợp với Cục Du lịch quốc gia Việt Nam tổ chức hội thảo chuyên đề "Phát triển du lịch đường thủy tại Hải Phòng: Cơ sở khoa học, định hướng và giải pháp". Hội thảo nhằm làm sâu sắc thêm sự cần thiết, tiềm năng, lợi thế, cơ sở khoa học, định hướng và các giải pháp then chốt để phát triển du lịch đường sông tại Hải Phòng. Đây là cơ sở quan trọng để Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hải Phòng đề xuất UBND thành phố phê duyệt chủ trương xây dựng đề án và các dự án cụ thể cho phát triển du lịch đường sông trong thời gian tới.
Theo đó, việc quy hoạch đồng bộ hạ tầng du lịch đường sông được đặt lên hàng đầu, song song với việc xây dựng một đề án phát triển du lịch đường sông bài bản và thu hút các nguồn lực đầu tư để triển khai hiệu quả đề án này. Các tuyến đường sông cần được nạo vét, mở rộng, bảo đảm an toàn và thuận tiện cho các hoạt động du lịch. Cùng với đó, thành phố sẽ đầu tư xây dựng các bến tàu, cầu cảng hiện đại, phù hợp với quy mô và loại hình tàu thuyền du lịch, đồng thời phát triển các dịch vụ hỗ trợ đa dạng như nhà hàng, khách sạn, khu trải nghiệm văn hóa, sinh thái ven sông và hệ thống chiếu sáng mỹ quan, nhằm nâng cao chất lượng trải nghiệm cho du khách. Để tăng thêm sức hấp dẫn, Hải Phòng có kế hoạch xây dựng các chương trình biểu diễn nghệ thuật đẳng cấp quốc tế trên mặt sông, thiết kế những đội tàu du lịch đẹp mắt, mang đậm bản sắc Hải Phòng và phù hợp với từng loại hình du lịch, đồng thời nâng cao chất lượng dịch vụ trên tàu và tại các điểm đến.
Bên cạnh đó, thành phố chỉ đạo các sở, ngành và địa phương liên quan tăng cường liên kết vùng, xây dựng các tour du lịch liên tỉnh, kết hợp tham quan nhiều địa điểm trên cùng một tuyến đường sông, mang đến những trải nghiệm phong phú và đa dạng hơn cho du khách. Tương tự như các sản phẩm du lịch khác, đề án phát triển du lịch đường sông cũng xác định tầm quan trọng hàng đầu của công tác bảo vệ môi trường và cảnh quan các dòng sông, hướng đến xây dựng một sản phẩm du lịch đường sông xanh, phát triển bền vững trong tương lai.
Theo đồng chí Trần Thị Hoàng Mai, Giám đốc Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hải Phòng, phát triển du lịch đường sông gắn với các sản phẩm du lịch nghỉ dưỡng biển đảo, du lịch khám phá, trải nghiệm văn hóa, sinh thái là hướng ưu tiên trong Chiến lược phát triển du lịch Hải Phòng đến năm 2030. Sự phát triển du lịch đường sông trong tương lai sẽ làm thay đổi sâu sắc bộ mặt du lịch của thành phố Cảng, tạo nên khung cảnh nhộn nhịp trên bến dưới thuyền, thu hút du khách trong và ngoài nước, từng bước biến Hải Phòng trở thành thành phố không ngủ, phát triển kinh tế ngày và kinh tế đêm, góp phần đưa du lịch thực sự trở thành ngành kinh tế mũi nhọn của thành phố Cảng.
