Nhiều ca khúc về đề tài công nhân, người lao động được dàn dựng, biểu diễn, đến với đông đảo công chúng.
Trong ảnh: Biểu diễn ca khúc “Tiếng nói của người thợ”- sáng tác của nhạc sĩ Phan Lạc Long.
Nhắc tới các ca khúc viết về đề tài công nhân, người lao động thành phố Cảng phải kể tới tác phẩm “Thành phố chúng ta, nhà máy chúng ta” của nhạc sĩ Hoàng Vân. Được biết, nhạc sĩ Hoàng Vân viết bài hát này sau chuyến đi thực tế ở Hải Phòng năm 1965, đúng dịp kỷ niệm 10 năm Ngày giải phóng thành phố (13-5). Lời bài hát không có nhiều địa danh quen thuộc với người Hải Phòng như sau này ta bắt gặp ở bài “Thành phố hoa phượng đỏ”, nhưng chỉ vài hình ảnh thôi cũng đủ làm người nghe xao xuyến. Vẻ đẹp của thành phố thợ, của đất và người Hải Phòng khó lẫn vào đâu được: “…Đồng lúa đây, nhà máy này, công sức ta hơn mười năm trời. Tay búa đây, nòng súng này, giông tố phong ba thề không rời. Hải Phòng đang tiến lên, đã sẵn sàng…”. Thể hiện thành công ca khúc này, ngoài NSND Trần Khánh, còn có ca sĩ Doãn Thịnh.
Tiếp đó, “Bến cảng quê hương tôi” do nhạc sĩ Hồ Bắc viết năm 1970 cũng là sáng tác tiêu biểu về đề tài công nhân, lao động. Trước đó, nhiều lần ông đến bến cảng Hải Phòng, thấy những hoạt động nhộn nhịp của tàu thuyền nơi đây. Trong chiều lang thang ở cầu cảng, nhạc sĩ Hồ Bắc bắt gặp hình ảnh những nữ thanh niên mặc áo công nhân bạc màu, đi giày vải, đội mũ nhựa trắng với mái tóc buông dài bay trong gió biển. Những hình ảnh ấy đánh thức cảm xúc trong tâm hồn nhạc sĩ và khi trở về, ông viết ca khúc “Bến cảng quê hương tôi” chỉ trong hai ngày. Nhiều ca sĩ trình bày ca khúc này, như: Thúy Hà, Bằng Kiều, Tuyết Thanh… Với nhạc sĩ Hồ Bắc, Thúy Hà là người trình bày thành công nhất, bởi từ phong thái, biểu cảm, cảm xúc thể hiện cô như đang thả hồn vào cuộc sống nhộn nhịp nơi bến cảng trong bài hát: “Khi xuân sang trên bến cảng, đàn hải âu tung cánh bay rợp trời… Ơi cô gái lái xe trên cảng/ Xe em bon nhanh và tóc em bay trên sóng biển quê hương…”.
Hiện nay, nhắc đến công nghiệp Hải Phòng, người ta thường nhắc đến các khu công nghiệp, khu chế xuất công nghệ cao, trải đều ở các quận, huyện hay các dự án lớn như dự án tổ hợp Nhà máy ô tô VinFast… Số lượng công nhân, người lao động đông, đa dạng lĩnh vực, tổ chức công đoàn cũng lớn mạnh hơn nhiều. Vì thế, trong sáng tác của các nhạc sĩ Hải Phòng hôm nay, mảng đề tài về Công đoàn, công nhân, người lao động có nhiều thay đổi. Trong đó, tập trung đề cập vai trò cũng như gửi gắm niềm tin, hy vọng vào tổ chức đại diện của giai cấp công nhân, lao động thành phố Cảng.
Như tháng 3-2017, để chào mừng Đại hội Công đoàn thành phố lần thứ 14, Liên đoàn Lao động thành phố phát động cuộc thi sáng tác thơ, ký và ca khúc với chủ đề “Công đoàn- Một chặng đường lịch sử”. Sau tròn một năm phát động (tháng 3-2017 đến tháng 3-2018), Ban tổ chức cuộc thi tiếp nhận 328 tác phẩm dự thi, trong đó có 25 ca khúc. Theo Chủ tịch Liên đoàn Lao động thành phố Tống Văn Băng, mặc dù số lượng không nhiều, nhưng nhiều tác phẩm âm nhạc được đầu tư kỹ lưỡng, nội dung sâu sắc, có tính nghệ thuật cao. Tiêu biểu như tác phẩm “Bài ca Công đoàn Hải Phòng” của nhạc sĩ Nguyễn Xuân Bình với các ca từ vui tươi: “…Hải Phòng chào đón tia nắng bình minh/Vì lợi ích giai cấp công nhân, cùng ca vang bài ca kết đoàn/Dưới cờ đỏ vinh quang, có Đảng, Bác soi đường…”. Hay các ca khúc: “Hoa Công đoàn” của nhạc sĩ Thanh Yên, “Tiếng nói của người thợ” của nhạc sĩ Phan Lạc Long... cũng được trao giải xứng đáng.
Điều đáng kể là, các ca khúc hay về đề tài Công đoàn, công nhân, người lao động sau khi ra đời đều được hỗ trợ thu âm, khi đoạt giải được làm đĩa gửi xuống cơ sở; được dàn dựng, biểu diễn trong các liên hoan, hội diễn, để “đứa con tinh thần” của các nhạc sĩ đến với đông đảo công chúng.
Bài và ảnh: Tường Minh
