(HPĐT)- Ngày 12-3 vừa qua, Công an quận Ngô Quyền tiếp nhận đơn trình báo của người dân về việc bị các đối tượng cho vay tiền qua ứng dụng (app) trực tuyến đăng ảnh vu khống đòi nợ, mặc dù không liên quan đến việc vay tiền. Đây là hồi chuông cảnh báo những người vẫn tin tưởng vào cách thức vay tiền đơn giản, không cần chứng minh thu nhập, dễ bị “mắc bẫy” các app vay tiền với lãi suất vay “cắt cổ” và kiểu đòi nợ trái pháp luật.
Người dân cần tìm hiểu kỹ thông tin về đơn vị cung cấp dịch vụ, chính sách cho vay tiền qua app để đề phòng rủi ro.
“Khủng bố” tinh thần
Hiện nay, tìm kiếm trên mạng internet từ khóa “vay online”, một loạt các ứng dụng vay tiền lập tức hiện ra với những lời quảng cáo hấp dẫn: đáp ứng nhu cầu tài chính tức thời, thủ tục, cách thức cho vay nhanh gọn. Các giao dịch được thực hiện đơn giản thông qua các trang web, sàn giao dịch trực tuyến hoặc các ứng dụng được cài đặt trên điện thoại thông minh. Tuy nhiên, sau khi nhận được tiền, những người đi vay thực sự lao đao bởi lãi suất “cắt cổ” và cách thức đòi nợ “khủng bố” của chủ các app vay tiền khi chưa kịp trả nợ.
Anh Vũ Việt L., ở phường Lam Sơn (quận Lê Chân) cho biết: Ngày 5-3, vì cần tiền chi tiêu gấp, nên anh vay 5 triệu đồng qua app “idong”, song số tiền thực anh nhận được chỉ là 3,5 triệu đồng, số tiền còn lại được tính vào các loại phí. Sau một tuần, anh L. phải trả đủ 5 triệu đồng, đồng nghĩa với việc anh L. phải chịu lãi suất hơn 7%/ngày, tương ứng với hơn 2.500%/năm. Trong khi đó, theo Điều 486 Bộ luật Dân sự 2015, lãi suất vay do các bên thỏa thuận không được vượt quá 20%/năm. Đến ngày 20-3 là hạn thanh toán, nhưng anh L. không chuẩn bị kịp tiền. Lúc này, người bên app “idong” liên tục “khủng bố” bạn bè, người thân của anh L. bằng việc đăng tin đòi nợ trên Facebook, gọi và gửi tin nhắn cho người thân, bạn bè của anh L. để bôi nhọ và đe dọa cho người “xử” anh L. khiến anh sợ hãi.
Trong khi đó, mặc dù không liên quan và không hề biết đến việc vay nợ qua app của người thân, song chị Hà Thị Thu H., ở phường Nghĩa Xá (quận Lê Chân) “tá hỏa” khi nhận được cuộc điện thoại của một người đàn ông yêu cầu chị và gia đình lập tức trả tiền vay nợ thay người chị họ của mình. Trao đổi với phóng viên Báo Hải Phòng, chị H. cho biết: Ngay khi nhận được câu trả lời là không liên quan và từ chối trả tiền nợ thay, các đối tượng cho vay tiền lập tức ghép ảnh của chị và những người trong gia đình vào cáo phó và “gắn mác” gia đình chị là “đồng phạm vay tiền- quỵt nợ, có dấu hiệu chiếm đoạt tài sản” với người chị họ, sau đó đăng tải lên Facebook. Điều này ảnh hưởng nghiêm trọng đến tinh thần và sinh hoạt của những người thân trong gia đình chị H. Việc các đối tượng cho vay đe dọa chỉ dừng lại khi chị H. kiên quyết bác bỏ lời vu khống trên Facebook cá nhân và thông báo đã trình báo sự việc này lên cơ quan công an.
Lựa chọn nguồn vay minh bạch
Đội trưởng đội 6, Phòng Cảnh sát hình sự (Công an thành phố) Đoàn Hữu Đông cho biết: Từ năm 2020 đến nay, đơn vị tiếp nhận một số phản ánh, khiếu nại của người dân liên quan đến hoạt động cho vay trực tuyến. Qua quá trình xác minh, có thể thấy, để được vay tiền, người vay chỉ cần tiến hành các thao tác đăng ký đơn giản trên máy tính hoặc điện thoại thông minh như: Điền thông tin cá nhân, số tài khoản nhận tiền, gửi ảnh chụp cá nhân và chứng minh nhân dân, đồng ý cho app truy cập danh bạ cá nhân hoặc cung cấp liên hệ của người thân nhằm tạo uy tín... Tuy nhiên, đây chính là điểm yếu để các đối tượng cho vay dễ dàng gây sức ép đòi nợ. Bởi vậy, người dân không nên vay tiền trực tuyến từ các tổ chức, cá nhân cho vay không có thông tin giới thiệu là công ty tài chính, ngân hàng có chức năng cho vay, hoặc không nêu rõ thông tin về tên công ty, địa chỉ, số điện thoại, hoặc có nhưng địa chỉ, thông tin liên hệ ở nước ngoài. Cuối năm 2020, Bộ Công an từng khuyến cáo, người dân khi vay tiền qua app, để bảo đảm quyền lợi cũng như hạn chế những rắc rối có thể xảy ra, cần tìm hiểu, lựa chọn đơn vị cung cấp dịch vụ uy tín, thể hiện đầy đủ các thông tin trên website như: tên công ty, mã số doanh nghiệp, địa chỉ, các chính sách cụ thể về lãi suất vay (trả nợ trước hạn, chậm trả,…), mẫu hợp đồng, trách nhiệm của các chủ thể tham gia giao dịch…
Nếu các hành vi đòi nợ gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến danh dự cá nhân thì người dân cần làm đơn tố cáo gửi lên cơ quan công an kèm theo các tài liệu chứng minh để cơ quan công an xác minh, điều tra, xử lý theo quy định. Mặt khác, mỗi người dân cần có trách nhiệm tìm hiểu kỹ thông tin về tổ chức, cá nhân cho vay trước khi quyết định vay tiền qua app.
Minh Khuê - Ảnh: phan tuấnKhoản 1, khoản 2 Điều 201 Bộ luật Hình sự năm 2015 nêu rõ, người nào trong giao dịch dân sự mà cho vay với lãi suất gấp 5 lần lãi suất cao nhất quy định trong Bộ luật Dân sự, thu lợi bất chính từ 30 triệu đồng đến dưới 100 triệu đồng, hoặc đã bị xử phạt vi phạm hành chính về hành vi này hoặc đã bị kết án về tội này, chưa được xóa án tích mà còn vi phạm, thì bị phạt tiền từ 50 triệu đồng đến 200 triệu đồng hoặc phạt cải tạo không giam giữ đến 3 năm. Còn đối với hành vi gọi điện đe dọa, tung tin sai, bôi nhọ người vay chưa trả đúng hạn lên mạng xã hội có thể bị truy tố theo Điều 155 Bộ luật Hình sự 2015 về tội làm nhục người khác./.
