Tránh việc “tiền mất, tật mang”
Qua rà soát, Khu đô thị Cầu Rào 2 do Vingroup làm chủ đầu tư hiện đủ điều kiện chuyển nhượng.
Năm 2002, chị Nguyễn Thị Thu mua lại nhà ở khu C, thuộc dự án nhà ở Đầm Trung, quận Ngô Quyền. Nhưng hiện gia đình chị chưa được cấp GCN, quyền sử dụng đất. Đây là tình cảnh chung của hộ mua nhà ở dự án này. Nguyên nhân là chủ đầu tư dự án nhà ở Đầm Trung bán đất cho người dân khi chưa nộp tiền sử dụng đất, vi phạm Luật Đất đai. Bên cạnh đó, chủ đầu tư có nhiều nhiều sai phạm quy hoạch, tự cắt đất giao thông, cây xanh để bán… Mặc dù, thời gian qua, UBND thành phố có nhiều văn bản chỉ đạo tháo gỡ vướng mắc, nhưng đến nay việc cấp “sổ đỏ” cho hộ dân chưa thực hiện được. Thống kê của Sở TNMT Hải Phòng, từ năm 2003 đến nay, trên địa bàn Hải Phòng có hơn 110 dự án phát triển nhà, trong đó hiện còn hơn nửa số dự án người mua nhà chưa được cấp GCN. Việc chậm trễ trong cấp GCN phần lớn do chủ đầu tư có sai sót trong thực hiện dự án đầu tư, xây dựng, như: chuyển nhượng cho người dân khi UBND thành phố chưa có quyết định cho phép; tự ý phá vỡ quy hoạch…
Giám đốc Văn phòng Đăng ký đất đai (Sở TNMT) Phạm Văn Mỹ cho biết: Trước đây, Sở TNMT cấp GCN cho chủ đầu tư; các quận, huyện cấp GCN cho người mua nhận chuyển nhượng: Thường cơ quan chức năng các quận, huyện không nắm bắt được đầy đủ thông tin về dự án, việc tuân thủ các quy định pháp luật của chủ đầu tư, như: Việc thực hiện nghĩa vụ tài chính, quy hoạch sử dung đất, thiết kế xây dựng… Hệ quả, Sở TNMT chỉ phát hiện sai sót sau khi các quận, huyện hoàn tất hồ sơ cấp GCN cho người nhận chuyển nhượng và chuyển lên Sở TNMT để xác nhận chỉnh lý biến động đất đai trên GCN của chủ đầu tư. Do đó, không ít hồ sơ cấp GCN cho người nhận chuyển nhượng của các quận huyện bị để lại, không được tiếp tục giải quyết.
Từ thực tế đó, cuối năm 2019, Sở TNMT có văn bản đề nghị UBND thành phố giao việc cấp GCN cho người mua nhà ở dự án, nhà ở thương mại về Văn phòng Đăng ký đất đai. Để không xảy ra tình trạng chủ đầu tư chuyển nhượng khi chưa đủ các điều kiện theo quy định pháp luật, Sở TNMT thực hiện thêm bước kiểm tra hiện trạng và các điều kiện chuyển nhượng của các dự án nhà ở. Sở TNMT sẽ thông tin về những dự án, những thửa đất trong dự án đủ điều kiện chuyển nhượng công khai thông tin trên phương tiện truyền thông để người dân tìm hiểu và có quyết định chính xác.
Bảo đảm quyền lợi người nhận chuyển nhượng
Việc đổi mới này khắc phục được tình trạng người mua nhà dự án nhưng chậm được cấp GCN do những sai phạm của chủ đầu tư. Công tác kiểm tra về dự án được thực hiện toàn diện ở các lĩnh vực từ sử dụng đất, quy hoạch, nghĩa vụ tài chính. Việc kiểm tra kết hợp giữa đo vẽ hiện trạng với rà soát các hồ sơ dự án. Sở TNMT chủ trì kiểm tra với sự tham gia của các ngành liên quan là Sở Kế hoạch- Đầu tư, Xây dựng, Cục Thuế thành phố. Nội dung kiểm tra gồm: hiện trạng xây dựng, quy hoạch, xây dựng và nghĩa vụ tài chính...
Trong tháng 2-2020, Sở TNMT có đợt kiểm tra hiện trạng sử dụng đất nhà ở và công trình xây dựng, điều kiện chuyển nhượng quyền sử dụng đất, bán nhà ở đối với 249 thửa đất xây dựng nhà ở thấp tầng trong dự án đầu tư xây dựng Khu đô thị Cầu Rào 2. Kết quả kiểm tra xác định, chủ đầu tư thực hiện việc thi công công trình, nhà ở theo đúng quy hoạch chi tiết tỷ lệ 1/500 được phê duyệt, thiết kế cơ sở, thiết kế bản vẽ thi công công trình, nhà ở của dự án; đồng thời chủ đầu tư hoàn thành việc đầu tư xây dựng công trình bảo đảm kết nối hạ tầng trong khu vực, bảo đảm cung cấp các dịch vụ thiết yếu cho người dân khi mua nhà ở, nhận chuyển nhượng quyền sử dụng đất. Căn cứ các quy định hiện hành Sở TNMT xác nhận công trình đủ điều kiện chuyển nhượng quyền sử dụng đất, bán nhà ở đối với 249 thửa đất trên. Theo đó, chủ đầu tư nộp hồ sơ và bản xác nhận điều kiện chuyển nhượng tại bộ phận “một cửa” của Sở TNMT để thực hiện thủ tục đăng ký, cấp GCN cho người nhận chuyển nhượng.
Mới đây, vợ chồng ông bà Trần Cao Thắng nhận chuyển nhượng quyền sử dụng đất, nhà ở tại thửa 4, lô 1 dự án nhà ở do Công ty CP Hóa chất vật liệu điện Hải Phòng làm chủ đầu tư tại xã An Đồng, huyện An Dương. Trước khi xét cấp GCN, dự án này cũng được Sở TNMT kiểm tra hiện trạng và điều kiện chuyển nhượng, bảo đảm quyền lợi của người mua, tránh hậu quả phức tạp phát sinh.
Nguyên Mai - Ảnh: Duy Thính
