'Xã không ma tuý' Vĩnh Lại

Nhiều yếu tố tiềm ẩn phức tạp

Những ngày đầu năm 2026, lực lượng Công an xã Vĩnh Lại đang đẩy mạnh tuyên truyền đến từng thôn về phòng chống ma tuý, phòng chống pháo nổ dịp Tết.

Trên địa bàn xã có khoảng 4 km quốc lộ 37; 4 km đường tỉnh 392 và 2 tuyến đường sông, tạo điều kiện thuận lợi cho giao thương, phát triển kinh tế. Xã cũng có một cụm công nghiệp với 4 doanh nghiệp lớn, thu hút khoảng 2.000 lao động cùng nhiều cơ sở sản xuất nhỏ lẻ khác.

Trước khi thực hiện chính quyền địa phương 2 cấp, những yếu tố trên khiến Vĩnh Lại trở thành địa bàn có nguy cơ tiềm ẩn về tội phạm và tệ nạn xã hội, trong đó có ma túy. Việc người lao động từ nhiều địa phương đến cư trú, làm việc, cộng với hệ thống giao thông thuận lợi, có thể bị các đối tượng lợi dụng để vận chuyển, mua bán, sử dụng trái phép chất ma túy.

Trước khi sáp nhập, trên địa bàn các xã cũ vẫn còn một số trường hợp sử dụng hoặc tàng trữ chất ma tuý. Cụ thể, xã Tân Hương có 2 người sử dụng trái phép chất ma túy, 1 người bị quản lý sau cai, 5 người nghiện (trong đó 3 người cai nghiện tập trung, 2 người điều trị methadone). Xã Nghĩa An có 3 người sử dụng trái phép chất ma túy. Xã Ứng Hòe có 1 người bị quản lý sau cai.

“Trước thực tế trên, Công an xã Vĩnh Lại chủ động tham mưu cho Đảng ủy, UBND xã ban hành các nghị quyết, kế hoạch rà soát toàn diện các đối tượng nghiện, nghi nghiện và nghi sử dụng trái phép chất ma túy”, Trung tá Trịnh Viết Xây, Phó Trưởng Công an xã Vĩnh Lại cho biết.

Đảng ủy, UBND xã quán triệt, triển khai nghiêm các nghị quyết, kế hoạch của Trung ương, Thành ủy và UBND TP Hải Phòng về phòng chống ma túy. Công an xã giữ vai trò nòng cốt trong nắm tình hình, quản lý đối tượng, tham mưu giải pháp phù hợp với đặc điểm địa bàn. Các đoàn thể tích cực tuyên truyền, vận động hội viên, góp phần lan tỏa thông điệp phòng chống ma túy sâu rộng trong cộng đồng.

"Xã không ma tuý"

Từ khi sáp nhập đến nay, 5 người ở xã Vĩnh Lại từng trong diện sử dụng trái phép chất ma túy đã chấp hành tốt pháp luật và được loại khỏi danh sách quản lý. 3 người chấp hành xong cai nghiện tập trung, trong đó 1 người không trở về địa phương, 2 người còn lại được Công an xã lập hồ sơ theo dõi, giám sát chặt chẽ.

Hiện nay, xã chỉ còn 2 người đang điều trị nghiện bằng methadone và 4 người bị quản lý sau cai nghiện.

Qua công tác điều tra cơ bản thường xuyên, đến nay địa phương chưa phát hiện thêm trường hợp sử dụng trái phép chất ma túy, chưa xảy ra vụ việc vi phạm pháp luật liên quan đến ma túy, không phát sinh tụ điểm phức tạp.

Khi nhận quyết định quản lý, giám sát con trai tại gia đình của Công an xã, ông Đ. V. P., bố của người từng sử dụng trái phép chất ma túy ở thôn 3, cho biết: “Tôi thấy an tâm hơn khi có chính quyền, Công an xã quan tâm, hướng dẫn cụ thể, không bỏ mặc cháu. Từ khi có sự phối hợp chặt chẽ giữa lực lượng công an, chính quyền địa phương và gia đình, con trai tôi chấp hành tốt các quy định, tránh xa bạn bè xấu, tập trung lao động và sinh hoạt lành mạnh”.

Một trong những cách làm nổi bật của xã Vĩnh Lại là triển khai mô hình “Xã không ma túy” một cách bài bản, có lộ trình, bắt đầu từ thôn, trường học. Đến nay, xã ra mắt mô hình “Trường THCS Nghĩa An không ma túy” và đang triển khai 100% số thôn không ma túy. Các thôn tổ chức ký cam kết, đưa tiêu chí không ma túy vào bình xét thi đua, xây dựng nếp sống văn hóa, góp phần nâng cao ý thức cộng đồng.

Xác định giữ vững danh hiệu “xã không ma túy” là nhiệm vụ lâu dài, xã Vĩnh Lại tiếp tục triển khai đồng bộ nhiều giải pháp trọng tâm. Địa phương duy trì sự vào cuộc trực tiếp, thường xuyên của cấp ủy, chính quyền; gắn trách nhiệm người đứng đầu với kết quả phòng chống ma túy; đưa tiêu chí “không ma túy” vào đánh giá thi đua hằng năm.

Xã đổi mới hình thức tuyên truyền, tập trung vào thanh thiếu niên, lao động tự do, các gia đình có nguy cơ cao; phát huy vai trò của gia đình, dòng họ, người có uy tín; nhân rộng các mô hình “Thôn không ma túy”, “Gia đình không ma túy”, “Trường học không ma túy”.

Lực lượng Công an xã thường xuyên rà soát địa bàn, cập nhật danh sách đối tượng, phân công cán bộ phụ trách cụ thể, tăng cường kiểm tra các khu nhà trọ, ngành nghề kinh doanh có điều kiện như karaoke, internet, massage… Phối hợp tuần tra, kiểm soát, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm, không để hình thành đường dây, tụ điểm phức tạp.

Địa phương khuyến khích cai nghiện tự nguyện, hỗ trợ đào tạo nghề, tạo việc làm, giúp người sau cai ổn định cuộc sống, hạn chế tái nghiện.

Đại uý Nguyễn Quang Thắng, cán bộ Phòng Cảnh sát điều tra tội phạm về ma tuý (PC04 - Công an thành phố Hải Phòng) cho biết địa bàn xã Vĩnh Lại tương đối phức tạp. Tuy nhiên, ngay sau khi thực hiện chính quyền 2 cấp, lực lượng Công an xã đã nỗ lực xây dựng “xã không ma túy”. Đến nay, căn cứ vào các tiêu chí, xã Vĩnh Lại đạt "xã không ma tuý năm 2025".

Để duy trì xã không ma tuý, cả hệ thống chính trị và nhân dân xã Vĩnh Lại tiếp tục đồng lòng, kiên trì, đoàn kết thực hiện các giải pháp đã đề ra.