(HPĐT)- Tại kỳ họp thường lệ cuối năm 2024, HĐND thành phố xem xét cho ý kiến về Đề án thu nộp tiền thuê nhà ở thuộc tài sản công tại các khu chung cư trên địa bàn thành phố. Đề án được thông qua sẽ là cơ sở để thành phố xác định giá thuê nhà và lộ trình thu nộp tiền cho thuê nhà ở tại 12 chung cư thuộc tài sản công theo từng giai đoạn, bảo đảm phù hợp điều kiện thực tế khả năng chi trả của các hộ dân và nguyên tắc bảo toàn vốn theo đúng quy định.
Giá thuê nhà điều chỉnh tăng từ 2-8 lần
Theo Sở Xây dựng, trên địa bàn thành phố hiện có 12 chung cư mới thuộc tài sản công. Trong đó có 6 chung cư phục vụ tạm cư, tái định cư được xây dựng và đưa và sử dụng trong giai đoạn từ năm 2005- 2015 gồm: khu 5 tầng Khúc Thừa Dụ, 7 tầng Vĩnh Niệm, 5 tầng Cát Bi, 5 tầng Kênh Dương, 9 tầng Đông Khê và 9 tầng Lô 27 Lê Hồng Phong; 6 chung cư mới được đầu tư cải tạo, xây dựng lại đưa vào sử dụng từ năm 2017 đến nay gồm: N1-N2 Lê Lợi, U19 Lam Sơn, Đ2 Đồng Quốc Bình, HH1-HH2, HH3- HH4 Đồng Quốc Bình và khu 5 tầng quận Đồ Sơn.
Hiện, giá thuê nhà tại các chung cư này được thành phố tạm tính với mức giá rất thấp, trung bình khoảng 10 nghìn đồng/m2. Trong khi đó, áp dụng theo đúng quy định, giá cho thuê phải từ 51-95 nghìn đồng/m2/tháng, cao gấp khoảng 5-10 lần so với giá đang tạm thu. Song nếu áp dụng ngay theo mức giá quy định sẽ gây áp lực đối với các hộ dân, do phần lớn các hộ thu nhập khá thấp. Tuy nhiên, nếu tiếp tục duy trì mức giá cho thuê như hiện nay, số tiền thu được từ tiền cho thuê ít, khiến công tác quản lý, vận hành chung cư gặp nhiều khó khăn, ảnh hưởng đến quyền và lợi ích hợp pháp của người dân đang sinh sống tại các chung cư. Vì vậy, thành phố xem xét giao Sở Xây dựng nghiên cứu, chủ trì, phối hợp các ngành xây dựng Đề án thu nộp tiền thuê nhà ở thuộc tài sản công tại các khu chung cư trên địa bàn thành phố làm cơ sở xác định giá thuê nhà theo hướng vận dụng các quy định để tính toán lại giá thuê nhà phù hợp điều kiện thực tế tại địa phương và khả năng chi trả của các hộ dân trong từng giai đoạn mà vẫn bảo đảm nguyên tắc bảo toàn vốn theo đúng quy định.
Theo đó, nguyên tắc xác định giá thuê nhà được thực hiện theo đúng quy định tại điểm a, Khoản 1 Điều 31 Nghị định số 100 ngày 26- 7-2024 của Chính phủ. Ngoài ra, để phù hợp tình hình thực tế của Hải Phòng và bảo đảm tính tương đồng giữa các dự án đầu tư xây dựng chung cư mới trên địa bàn thành phố, bổ sung một số nguyên tắc xác định giá thuê tại các chung cư. Trong đó bổ sung chi phí giải phóng mặt bằng phần diện tích đế chung cư vào tổng chi phí xây dựng trên phần diện tích nhà ở xã hội đối với các chung cư N1-N2 Lê Lợi, Đ2 Đồng Quốc Bình, HH1-HH2, HH3-HH4 Đồng Quốc Bình, Đồ Sơn; không tính lãi suất bảo toàn vốn đầu tư với chung cư 5 tầng quận Đồ Sơn. Với các chung cư còn lại, lãi suất bảo toàn vốn đầu tư lấy bằng với lãi suất chương trình cho vay ưu đãi nhà ở xã hội theo Quyết định 486 của Thủ tướng Chính phủ. Trường hợp thu giá thuê nhà thấp hơn giá thuê nhà trong đề án, phần tiền chênh lệch trong thời gian cho thuê nhà được phân bổ vào giá thuê nhà trong các năm còn lại để bảo toàn vốn theo quy định. Sau khi áp dụng nguyên tắc nêu trên, giá thuê nhà tại các chung cư dự kiến từ 17- 80 nghìn đồng/m2/tháng, cao gấp 2 - 8 lần so với giá thuê nhà người dân đang chi trả.
Mức tăng điều chỉnh theo lộ trình
Với mức tăng cao gấp 2-8 lần so với giá thuê nhà người dân đang chi trả, nếu áp dụng ngay sẽ tạo áp lực lớn, gây khó khăn với các hộ dân. Vì vậy, Đề án đưa giải pháp thực hiện tăng giá thuê nhà theo lộ trình phù hợp, để các hộ dân có thể chấp nhận dần với giá thuê nhà mới. Theo đó, giá cho thuê nhà được tính thấp trong năm đầu tiên, tăng dần trong các năm tiếp theo và giữ ổn định trong thời gian khai thác còn lại nhưng vẫn bảo đảm tổng doanh thu không thay đổi trong toàn bộ thời gian khai thác công trình; bảo đảm nguyên tắc bảo toàn vốn đầu tư tại các chung cư theo đúng quy định. Cụ thể, đối với 6 chung cư cải tạo, xây dựng lại thực hiện điều chỉnh giá thuê tăng dần trong 10 năm đầu, ổn định từ năm thứ 11 đến khi hết niên hạn sử dụng công trình. Đối với 6 chung cư phục vụ tái định cư, tạm cư áp dụng điều chỉnh giá thuê tăng dần trong 5 năm đầu, ổn định từ năm thứ 6 đến khi hết niên hạn sử dụng công trình.
Theo đó, giai đoạn từ khi công trình nhà chung cư được hoàn thành nghiệm thu, bàn giao đưa vào sử dụng, bố trí các hộ dân về ở đến thời điểm năm 2026 thực hiện thu tiền thuê nhà theo mức giá thành phố tạm thu 10.000 đồng/m2/tháng. Đến năm 2026 khi áp dụng Đề án, trong giai đoạn từ năm 2026-2030 sẽ thực hiện mức thu khởi điểm các năm đầu khoảng từ 25-30 nghìn đồng/m2/tháng và lộ trình tăng giá thuê nhà theo bước giá tăng khoảng 25% trong 5 năm để người dân có thể chấp nhận được và đủ khả năng chi trả tiền thuê nhà. Giai đoạn sau năm 2030 đến hết niên hạn sử dụng công trình nhà chung cư, thành phố sẽ thực hiện tăng thu để bảo đảm nguyên tắc bảo toàn vốn, đồng thời đến thời điểm đó người dân dần quen mới mức chi trả tiền thuê nhà theo giá mới và có khả năng chi trả tiền thuê nhà theo quy định.
Có thể nói, với nguyên tắc tính và lộ trình điều chỉnh giá cho thuê nhà, phương án thu như trên sẽ không gây xáo trộn đột biến về giá cho thuê nhà, góp phần ổn định đời sống người dân, phù hợp điều kiện thực tế của các hộ khi thực hiện chính sách cải tạo chung cư cũ trên địa bàn thành phố, nay được bố trí, sắp xếp trở về các khu chung cư mới. Đồng thời, bảo đảm sự thống nhất, đồng bộ với chính sách thực hiện cải tạo các khu chung cư cũ nguy hiểm, xuống cấp của thành phố.
