(HPĐT)- Nghị quyết 35 của Bộ Chính trị về phát triển vùng đồng bằng sông Hồng và Nghị quyết 45 của Chính trị về định hướng phát triển Hải Phòng đặt mục tiêu phát triển thành phố trở thành trung tâm dịch vụ logistics hiện đại. Song, bên cạnh những lợi thế riêng có về cảng biển, để thực hiện mục tiêu còn nhiều khó khăn, trở ngại.

Thành phố xác định logistics là một trong 3 trụ cột phát triển kinh tế.
Trong ảnh: Vận chuyển container tại cảng container quốc tế Tân Cảng- Hải Phòng (HITC), cảng container nước sâu lớn nhất miền Bắc. Ảnh: Lê Dũng
Còn nhiều khó khăn
Với vị trí cảng biển, giao thương thuận lợi, tăng trưởng kinh tế cao trong những năm qua, Hải Phòng là địa phương giữ vai trò trọng điểm phát triển logistics khu vực phía Bắc. Khối lượng vận chuyển hàng hóa lưu thông trên địa bàn thành phố luôn giữ mức tăng trưởng 2 con số nhiều năm qua. Tổng trưởng phòng khối bán hàng Công ty TNHH ô tô Mitsubishi Việt Nam Lê Minh Vũ cho biết, theo tính toán của doanh nghiệp, riêng với mặt hàng ô tô nguyên chiếc nhập khẩu cũng sẽ tăng nhanh trong 2-3 năm tới, đòi hỏi hạ tầng cảng biển, kho bãi hiện đại để bảo đảm nhu cầu vận chuyển, cũng như giảm chi phí logistics…
Tuy nhiên, để đáp ứng với nhu cầu tăng cao, thực sự trở thành trung tâm logistics trọng điểm của cả nước, Hải Phòng còn nhiều khó khăn, rào cản cần tháo gỡ. Bởi, hoạt động dịch vụ logistics hiện chủ yếu tập trung khâu vận chuyển, đưa rút hàng khỏi cảng- một trong những khâu ít mang lại giá trị gia tăng nhất trong chuỗi cung ứng dịch vụ logistics. Tổng giám đốc Công ty CP container Việt Nam (VICONSHIP) Bùi Minh Hưng cho rằng, hệ thống đường, nút giao thông kết nối cảng biển còn nhỏ. Hệ thống tuyến đường sắt cũ, lạc hậu, thiếu tính kết nối; đường thủy nội địa chưa phát huy vai trò, hỗ trợ các loại hình giao thông khác do chưa có tuyến đường thủy nội địa vận chuyển container... Bên cạnh đó, cơ sở hạ tầng logistics còn manh mún, chưa có các khu dịch vụ logistics quy mô lớn hỗ trợ khai thác cảng biển được đầu tư lớn, đồng bộ, hiện đại. Chi phí logistics còn cao do tổ chức vận tải chưa hợp lý. Các khu kho hàng, bến bãi dịch vụ vệ tinh chưa được quy hoạch, vẫn phát triển tự phát, nhỏ lẻ bám theo các cảng, manh mún, gây cạnh tranh, chưa gắn kết với các cảng cạn tại khu vực hậu phương, các trung tâm sản xuất tiêu thụ hàng hóa chủ yếu.
Ngoài những vấn đề về cơ sở hạ tầng, kết nối giao thông, các doanh nghiệp logistics ở Hải Phòng phần lớn quy mô vừa và nhỏ, nhân lực dưới 50 người, chưa có nhiều doanh nghiệp quy mô lớn mang tính dẫn dắt. Việc ứng dụng công nghệ thông tin hiện đại tại các doanh nghiệp còn hạn chế. Chủ tịch Hiệp hội Logistics Hải Phòng Trần Tiến Dũng cho biết, hiệp hội có 95 hội viên, còn khiêm tốn so với số lượng doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực logistics. Điều đáng nói, do phần lớn doanh nghiệp quy mô nhỏ lẻ, dễ dẫn tới sự cạnh tranh chưa lành mạnh.
Tập trung đầu tư hạ tầng để phát huy lợi thế phát triển
Dù còn nhiều khó khăn, nhưng cộng đồng doanh nghiệp luôn tin tưởng, đánh giá cao những tiềm năng, cơ hội phát triển logistics của thành phố. Chủ tịch, Tổng giám đốc Công ty CP giao nhận vận tải Con Ong Đinh Hữu Thạnh cho rằng, ngoài lợi thế cảng biển, Hải Phòng có cơ hội lớn trong phát triển logistics qua đường hàng không, đáp ứng xu hướng phát triển thương mại điện tử. Với vị trí trung tâm khu vực, các hành lang kinh tế, kết nối giao thông thuận lợi, Cảng hàng không quốc tế Cát Bi có thể trở thành trung tâm trung chuyển hàng hóa thương mại điện tử từ Trung Quốc, cũng như các nước trong khu vực sau đó đến các tỉnh, thành phố. Hiện, công ty đã hợp tác với Vietnam Airlines thí điểm vận chuyển hàng hóa từ Đà Nẵng, thành phố Hồ Chí Minh đi Hàn Quốc, Nhật Bản… Doanh nghiệp luôn sẵn sàng nếu Hải Phòng có chủ trương kêu gọi, thu hút đầu tư, xã hội hóa trong xây dựng, khai thác kho hàng hóa tại cảng hàng không quốc tế Cát Bi.
Từ phân tích những hạn chế, Tổng giám đốc Công ty VICONSHIP Bùi Minh Hưng nêu quan điểm, để tạo đà phát triển logistics, thành phố tiếp tục tập trung đầu tư hạ tầng giao thông. Đó là sớm hình thành hệ thống giao thông kết nối cảng biển, khu công nghiệp phía Đông Nam thành phố với đường cao tốc Hà Nội – Hải Phòng; hoàn thiện hệ thống đường vành đai 2, vành đai 3, đường cao tốc ven biển; xây dựng tuyến đường sắt kết nối các cảng Đình Vũ, cảng cửa ngõ quốc tế Hải Phòng; nạo vét, nâng cấp tuyến đường thủy nội địa để phát huy vai trò hỗ trợ đường bộ, nhất là mở đường thủy nội địa có thể chuyên chở container... Dù lợi thế cảng biển nước sâu nhưng cần nâng cấp luồng hàng hải, hạn chế luồng 1 chiều, không để phát sinh tăng chi phí cho hãng tàu, chi phí chuyển tải…
Phát biểu tại hội nghị triển khai Chương trình hành động của Chính phủ thực hiện Nghị quyết số 30-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển kinh tế-xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh vùng đồng bằng sông Hồng, Chủ tịch UBND thành phố Nguyễn Văn Tùng nhấn mạnh, phát triển trung tâm dịch vụ logistics hiện đại không chỉ riêng cho Hải Phòng mà còn đóng góp quan trọng trong phát triển của cả vùng. Hiện nay, thành phố chủ trương kêu gọi đầu tư với 2 danh mục dự án ưu tiên là các bến cảng tại khu vực cảng Lạch Huyện; đường sắt vào cảng cửa ngõ quốc tế Hải Phòng. Cùng với đó, năm 2023, thành phố tiếp tục tập trung nhiều dự án trọng điểm về hạ tầng giao thông, cảng biển, cảng hàng không, sẽ tạo thêm những thuận lợi, để thành phố đi đúng hướng, thực sự trở thành trung tâm logistics hiện đại của cả nước./.
HOÀNG MINH