(HPĐT)- Thành phố vừa hoàn thành đề án, trình Chính phủ xem xét, phê duyệt chủ trương thành lập Khu kinh tế (KKT) phía Nam Hải Phòng, với sân bay quốc tế Tiên Lãng, cảng biển nước sâu Nam Đồ Sơn, đặc biệt là đề xuất táo bạo về khu thương mại tự do. Nhằm tạo lập không gian rộng lớn mới cho phát triển nhanh và bền vững, những đề xuất trên cơ sở, luận cứ từ thực tiễn phát triển của thành phố thể hiện sự chủ động, sẵn sàng tâm thế để đón “làn sóng” chuyển dịch đầu tư, nhất là với những nhà đầu tư chiến lược, tầm cỡ toàn cầu. KKT phía Nam sẽ là một trong những động lực quan trọng để Hải Phòng hiện thực hóa các mục tiêu theo định hướng Nghị quyết 45 của Bộ Chính trị.
Kỳ 1: Bài học thành công từ Khu kinh tế Đình Vũ - Cát Hải
Hiệu quả đứng đầu cả nước
Được thành lập năm 2008 theo Quyết định số 06/2008/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ, KKT Đình Vũ - Cát Hải trở thành một động lực tăng trưởng to lớn, góp phần quan trọng thúc đẩy Hải Phòng phát triển theo hướng công nghiệp hóa, hiện đại hóa.
Từ những chủ trương đúng đắn, KKT Đình Vũ - Cát Hải sau 16 năm thành lập phát triển sôi động, hiệu quả đứng đầu cả nước. Theo quy hoạch, cả nước có 19 KKT, diện tích khoảng 871.500 ha, trong đó 18 KKT đã thành lập, có tỷ lệ lấp đầy đạt trung bình khoảng 40%. Tỷ lệ này tại các khu công nghiệp trong KKT Đình Vũ - Cát Hải đến nay đạt hơn 65%, riêng với các KCN đã hoàn thiện hạ tầng lên đến hơn 80%, đặc biệt KCN Tràng Duệ và KCN MP Đình Vũ đạt 100%.
Lũy kế đến nay, KKT Đình Vũ - Cát Hải thu hút đầu tư đạt hơn 19,7 tỷ USD, với hơn 300 dự án. Theo Trưởng Ban Quản lý Khu Kinh tế Hải Phòng Lê Trung Kiên, tính đến năm 2023, hiệu quả thu hút vốn đầu tư của KKT Đình Vũ - Cát Hải đạt 1,81 triệu USD/ha, cao nhất cả nước và gấp 2,24 lần so với KKT Vũng Áng của tỉnh Hà Tĩnh- KKT đứng thứ 2 cả nước về mặt này. Hầu hết KKT ven biển chỉ đạt tỷ trọng đóng góp từ 5-7% ngân sách địa phương, nhưng KKT Đình Vũ-Cát Hải đạt hiệu suất thu ngân sách đứng đầu, có tỷ lệ đóng góp ngân sách từ khi thành lập đạt 11,82%. Riêng 3 năm 2021-2023, tỷ lệ này đạt 14,54%, dự kiến những năm tới càng tăng do ưu đãi về tài chính ngày càng giảm qua thời gian hoạt động. KKT cũng có mức độ hấp dẫn, thu hút lực lượng lao động lớn nhấthơn 185 nghìn người, với mức thu nhập cao nhất, đạt trung bình 11,5 triệu đồng/người/tháng.
KKT Đình Vũ - Cát Hải thực sự trở thành động lực tăng trưởng lớn, đóng góp quan trọng vào quá trình chuyển đổi cơ cấu kinh tế và sự phát triển bứt phá của thành phố. Đây là điều người dân thành phố đều cảm nhận rõ. Minh chứng, đảo Cát Hải nằm trọn trong KKT Đình Vũ - Cát Hải, trước năm 2014 là địa bàn kinh tế đặc biệt khó khăn với ngành nghề chính là nuôi trồng thủy sản và khai thác hải sản gần bờ. Đến nay, với tốc độ phát triển vượt nhiều chỉ tiêu quy hoạch, đảo Cát Hải trở thành khu vực phát triển công nghiệp trọng điểm và logistics lớn nhất thành phố. Tại KKT Đình Vũ - Cát Hải có sự hiện diện của những nhà đầu tư lớn, tham gia sâu vào chuỗi giá trị toàn cầu như các dự án của Tập đoàn LG (hơn 8,2 tỷ USD); Tổ hợp sản xuất ô tô VinFast (khoảng 7,6 tỷ USD), các nhà máy Bridgestone (1,2 tỷ USD), Regina Miracle International (1 tỷ USD), Pegatron (gần 900 triệu USD)... KKT Đình Vũ - Cát Hải hoạt động sôi động, hiệu quả cao, có sức hấp dẫn đặc biệt với các nhà đầu tư cũng bởi lợi thế riêng có, hội đủ 5 loại hình giao thông, kết nối thuận lợi không chỉ mang tính liên vùng mà cả trong khu vực, quốc tế với cảng nước sâu tại Lạch Huyện.
Tại cuộc làm việc của Đoàn công tác Tiểu ban Văn kiện Đại hội 14 của Đảng với Ban Thường vụ Thành ủy, đồng chí Nguyễn Xuân Thắng, Ủy viên Bộ Chính trị, Chủ tịch Hội đồng Lý luận Trung ương, Giám đốc Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh, Thường trực Tiểu ban Văn kiện đánh giá: Hải Phòng là nơi khởi nguồn của nhiều tư tưởng đổi mới. Trong thực tiễn gần 40 năm đổi mới của đất nước, ở nhiều giai đoạn, Hải Phòng luôn nỗ lực tìm kiếm những tư duy mới, cách làm mới để có được sự phát triển bứt phá. Hải Phòng cũng đã chứng minh được luận điểm rất quan trọng trong văn kiện Nghị quyết Đại hội 13 của Đảng, đó là thực hiện phát triển nhanh, bền vững. Thành phố luôn ý thức sâu sắc, nhận thức đầy đủ tiềm năng, lợi thế, vị trí địa lý riêng có để tận dụng cơ hội phát triển mạnh mẽ hơn.
Việc thành phố hoàn thành đề án, trình Chính phủ xem xét, phê duyệt chủ trương thành lập KKT phía Nam Hải Phòng với những đề xuất táo bạo về mô hình, cơ chế hoạt động để tạo không gian to lớn mới cho phát triển nhanh, bền vững là minh chứng khẳng định đánh giá trên. Khi được triển khai, KKT phía Nam sẽ là một trong những động lực quan trọng để Hải Phòng hoàn thành thắng lợi các mục tiêu phát triển thành phố theo định hướng Nghị quyết 45 của Bộ Chính trị.
Đổi mới tư duy phát triển, chủ động nắm bắt cơ hội
Theo đồng chí Lê Tiến Châu, Bí thư Thành ủy, Trưởng Đoàn đại biểu Quốc hội Hải Phòng, một trong những nguyên nhân quan trọng giúp thành phố phát triển mạnh mẽ, bứt phá chính là sự đổi mới tư duy phát triển, mạnh dạn thí điểm mô hình mới, cách làm hiệu quả cao, chủ động đề xuất và triển khai cơ chế, chính sách đặc thù phù hợp để phát huy tốt tiềm năng, lợi thế.
Sự phát triển của KKT Đình Vũ - Cát Hải khẳng định chủ trương đúng đắn, sự năng động, đổi mới, sáng tạo, quyết liệt hành động của lãnh đạo thành phố, cùng với sự ủng hộ, giúp đỡ thiết thực, hiệu quả của Chính phủ, các bộ, ngành Trung ương, để biến “không thành có”, kiến tạo những vùng bãi hoang, đầm lầy trở thành nơi hội tụ của nhiều dự án tầm cỡ “tỷ đô”. Thành công từ KKT Đình Vũ - Cát Hải là kết quả từ chủ trương đúng đắn, từ cơ sở lý luận gắn với thực tiễn để tận dụng tối đa lợi thế riêng có của Hải Phòng về cảng biển, về phát triển kinh tế biển, cũng là gắn kết chặt chẽ giữa phát triển kinh tế với bảo vệ quốc phòng - an ninh.
Đồng thời, từ thực tế phát triển KKT, để đáp ứng yêu cầu thu hút đầu tư, nhất là những tập đoàn lớn hàng đầu thế giới, thành phố luôn chủ động, có những quyết sách phù hợp với tâm thế sẵn sàng đón những cơ hội, “làn sóng” đầu tư lớn. Điển hình, lãnh đạo thành phố quyết tâm, thống nhất đề nghị Chính phủ và các bộ, ngành Trung ương để điều chỉnh quy hoạch, đưa KCN Tràng Duệ vào KKT Đình Vũ- Cát Hải. Chính sự nhanh nhạy, chủ động, điều chỉnh kịp thời ranh giới KKT là tiền đề, “cú hích” quan trọng để Hải Phòng thu hút được những dự án “khủng” từ Hàn Quốc, như của Tập đoàn LG. Đến nay, Hàn Quốc trở thành quốc gia đầu tư lớn nhất tại Hải Phòng. Sự điều chỉnh quy hoạch cũng là cơ sở để triển khai KCN, khu phi thuế quan và dịch vụ Xuân Cầu với diện tích hơn 700 ha, tổng vốn đầu tư 11.000 tỷ đồng, được xem có ưu thế đặc biệt nổi trội để thu hút đầu tư.
Thực hiện Quyết định số 323 của Thủ tướng Chính phủ về Điều chỉnh quy hoạch chung xây dựng thành phố Hải Phòng đến năm 2040, tầm nhìn đến năm 2050, kỳ họp thứ 11, HĐND thành phố khóa 16 thông qua Nghị quyết về nhiệm vụ điều chỉnh quy hoạch chung xây dựng KKT Đình Vũ - Cát Hải đến năm 2045. Theo đó, KKT Đình Vũ- Cát Hải tiếp tục có những điều chỉnh phù hợp và cần thiết, được xác định là trung tâm kinh tế biên, ̉ đa ngành, đa lĩnh vực của vùng Duyên hải Băc bô ́ ̣ và của cả nước; có cơ sở hạ tầng kỹ thuật và hạ tầng xã hội hiện đại, đồng bộ, gắn với bảo vệ môi trường, phát triển bền vững, bảo đảm quốc phòng - an ninh.
Với động lực phát triển lớn từ KKT, Hải Phòng luôn duy trì vị trí trong nhóm đầu của cả nước thu hút đầu tư trực tiếp từ nước ngoài; quá trình thu hút đầu tư có bước tiến mạnh cả về số lượng vốn và chất lượng, hiệu quả dự án. Tốc độ tăng trưởng chỉ số sản xuất công nghiệp (IIP) của thành phố luôn giữ mức cao, hơn 2 con số, đứng tốp đầu của cả nước và thứ 2 vùng đồng bằng sông Hồng.
BÀI: MINH HIỆP
