(HPĐT)- Nghị quyết số 19-NQ/TW của Bộ Chính trị xác định mục tiêu tổng quát đến năm 2030 xây dựng nông thôn theo hướng hiện đại gắn với đô thị hóa, trong đó đầu tư xây dựng kết cấu hạ tầng nông thôn đồng bộ, hiện đại, kết nối đô thị, nhất là các khu vực ven đô thị lớn, thị trấn, thị tứ, từng bước tiệm cận điều kiện hạ tầng, dịch vụ của đô thị. Triển khai Nghị quyết, tháng 2-2023, Thủ tướng Chính phủ ban hành Chỉ thị số 04/CT-TTg về định hướng phát triển quy hoạch kiến trúc nông thôn Việt Nam, tạo bản sắc và giữ gìn kiến trúc truyền thông, đề ra các yêu cầu, giải pháp quy hoạch, thực hiện phát triển nông thôn gắn với quá trình đô thị hóa.
Trong khuôn khổ Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới, thành phố chỉ đạo các huyện rà soát đồ án quy hoạch chung xây dựng xã. Kết quả, 137/147 xã của Hải Phòng hoàn thành tiêu chí quy hoạch và triển khai hiệu quả, từ đó huy động nguồn lực, hình thành các trung tâm dịch vụ hỗ trợ sản xuất cấp huyện, cụm công nghiệp, tiểu thủ công nghiệp, phù hợp tiến trình công nghiệp hóa, hiện đại hóa nông nghiệp, nông thôn. Sau khi hoàn thành xây dựng xã nông thôn mới, thành phố triển khai xây dựng xã nông thôn mới kiểu mẫu, chủ động xây dựng tiêu chí. Được ưu tiên triển khai “làm mẫu”, tiêu chí đường giao thông nông thôn mới kiểu mẫu tiệm cận với đô thị. Ngoài mở rộng, nâng cấp mặt đường, còn xây dựng rãnh thoát nước, bố trí vỉa hè và điện chiếu sáng, trồng cây xanh. Mục tiêu đến năm 2025, 100% số xã cơ bản đạt chuẩn nông thôn mới kiểu mẫu. Đến nay, thành phố cơ bản hoàn thành xây dựng nông thôn mới cấp huyện và cấp xã, đang tiến hành triển khai nhiệm vụ xây dựng nông thôn mới cấp tỉnh; có 42 xã được công nhận xã đạt chuẩn nông thôn mới nâng cao, 22 xã hoàn thành tiêu chí xã nông thôn mới kiểu mẫu.
Tuy nhiên, thẳng thắn nhìn nhận, công tác quy hoạch xây dựng nông thôn mới gắn với đô thị hóa còn nhiều khó khăn. Thành phố chưa có các đồ án quy hoạch vùng huyện được xây dựng, phê duyệt, dẫn đến sự kết nối giữa nông thôn và đô thị còn hạn chế. Do vậy, các trung tâm đô thị, thị trấn chưa phát huy được vai trò đầu tàu về kinh tế, chưa tạo ra hiệu ứng lan tỏa. Quy hoạch xây dựng nông thôn chủ yếu mới tập trung vào 3 vấn đề chính là xây dựng, sản xuất, sử dụng đất. Quy hoạch chi tiết trung tâm xã, các điểm dân cư, cảnh quan kiến trúc chưa thực sự quan tâm gìn giữ bản sắc khu vực nông thôn, nhất là kiến trúc đặc trưng, mà có hiện tượng đồng hóa giống đô thị. Ở một số địa phương, triển khai quy hoạch chủ yếu ưu tiên cho hạ tầng đô thị và sản xuất, chưa quan tâm đầu tư hệ thống hạ tầng khung để kết nối, đồng bộ giữa đô thị và các vùng nông thôn, nhất là vùng ven nội thành. Ngoài ra, tại các huyện, xã ven nội thành có tốc độ đô thị hóa cao, quỹ đất trống để phát triển các khu chức năng sản xuất, thương mại dịch vụ nông thôn bị hạn chế, không còn nhiều…
Thành phố đang tập trung hoàn thiện điều chỉnh Quy hoạch chung xây dựng thành phố đến năm 2040, tầm nhìn đến năm 2050. Đây là cơ sở quan trọng để nghiên cứu, xây dựng Đồ án quy hoạch vùng huyện theo quy định, nhất là với hai huyện An Dương, Thủy Nguyên- các địa phương có tốc độ đô thị hóa cao, được định hướng chuyển đổi thành đơn vị hành chính quận, thành phố trực thuộc thành phố trong nhiệm kỳ 2020-2025. Làm tốt công tác quy hoạch mang tính định hướng, sẽ thuận lợi huy động, tạo nguồn lực lớn để thành phố tiếp tục xây dựng nông thôn mới theo hướng gắn với đô thị hóa, bảo đảm thực chất, đi vào chiều sâu, hiệu quả cao, bền vững./.
hoàng minh
