(HPĐT)- Năm 2022-2023, huyện An Lão tiếp tục triển khai xây dựng nông thôn mới (NTM) kiểu mẫu ở 3 xã Bát Trang, An Thắng và An Tiến. Tuy nhiên, đến đầu tháng 4-2023, một số công trình, chủ yếu là đường giao thông trên địa bàn các xã tiến độ chậm do khó khăn trong giải phóng mặt bằng.

Xã An Thắng đang tập trung giải phóng mặt bằng để đẩy nhanh tiến độ xây dựng nông thôn mới kiểu mẫu.
Một số tuyến đường chờ mặt bằng
Theo phản ánh của lãnh đạo các xã trên, tuyến đường giao thông chậm chủ yếu là tuyến đường trục thôn xã loại 9m, 7m, 5,5m. Cụ thể, tại xã An Thắng, tuyến đường giao thông nông thôn loại 9m, khối lượng ước đạt 47,6%. Đường giao thông nông thôn loại 7m khối lượng ước đạt 30%. Đường giao thông nông thôn loại 5,5m khối lượng ước đạt 58%. Tại các xã: An Tiến và Bát Trang, tuyến đường trục thôn 7m, 5,5m tiến độ thi công mới đạt 50-60%.
Theo lãnh đạo các xã: An Tiến, Bát Trang và An Thắng, khó khăn lớn nhất làm chậm tiến độ thi công các tuyến đường NTM kiểu mẫu hiện nay là giải phóng mặt bằng trong trình trạng “xôi đỗ”. Trong đó, khó khăn lớn nhất là việc áp dụng cơ chế, chính sách hỗ trợ chưa phù hợp. Ở một số địa phương, quá trình thi công vướng vào cột điện cao thế, chính quyền địa phương đề xuất nắn chỉnh tuyến đường sang phía bên kia cột điện, khiến các hộ dân phải hiến nhiều đất hơn trong khi kinh phí hỗ trợ vật kiến trúc thấp... Ở các xã đều có trường hợp người dân sinh sống trên đất hành lang giao thông không được thành phố hỗ trợ kinh phí nên còn đắn đo chưa bàn giao mặt bằng. Ở một số địa phương, có trường hợp người dân hiến nhiều đất, không còn đất ở, nhưng các địa phương chưa bố trí được khu vực tái định cư.
Nguyên nhân của những khó khăn trên do từ năm 2022, cơ chế của thành phố hỗ trợ kinh phí di dời vật kiến trúc đối với các hộ dân thay đổi so với những năm trước đó. Cụ thể, trước năm 2022, đất hành lang giao thông được hỗ trợ kinh phí di dời vật kiến trúc nhưng từ năm 2022 không được hỗ trợ. Chủ tịch UBND xã Bát Trang Phan Viết Lệ cho biết, ở tuyến đường 7m từ cống ông Thưởng đến cống ông Giáo có 33 hộ dân có đất hành lang giao thông. Các hộ dân sinh sống ổn định nhiều năm qua, xây nhà và các công trình kiến trúc kiên cố nên hiện không hỗ trợ kinh phí di dời vật kiến trúc, các hộ không có điều kiện để ổn định cuộc sống. Đối với một số địa phương cần nắn chỉnh một số tuyến đường, người dân chưa nhận thức rõ được trách nhiệm, nên chính quyền địa phương không dễ dàng vận động, thuyết phục các hộ hiến đất.
Theo Phòng Nông nghiệp và Phát triển nông thôn huyện An Lão, năm 2023, thành phố hỗ trợ 3 xã An Tiến, Bát Trang, An Thắng gần 400 tỷ đồng để triển khai 32 công trình NTM kiểu mẫu. Tính đến đầu tháng 4-2023, các xã hoàn thành 60-70% khối lượng công trình NTM kiểu mẫu.
Phát huy cao vai trò tuyên tuyền, vận động
Để giải phóng mặt bằng phục vụ xây dựng NTM kiểu mẫu, thời gian qua, các địa phương phát huy cao vai trò tuyên truyền, vận động. Ở các xã đều có tổ tuyên truyền, vận động với sự tham gia của các đoàn thể chính trị, xã hội địa phương. Tổ công tác vận động tuyên truyền của các xã phối hợp thôn đến từng hộ tuyên truyền, vận động thuyết phục. Phần lớn các xã đều phát huy cao vai trò của đảng viên trong việc gương mẫu đi đầu hiến đất, đồng thời vận động các hộ khác cùng hiến đất làm đường. Cùng với đó, chính quyền các địa phương đều công khai các hạng mục công trình được đầu tư xây dựng, kinh phí thành phố hỗ trợ để người dân nắm rõ...
Theo lãnh đạo huyện An Lão, mục tiêu của huyện trong tháng 5 phải cơ bản giải phóng xong mặt bằng phục vụ thi công các tuyến đường NTM kiểu mẫu tại 3 xã trên, đồng thời tiếp tục triển khai xây dựng NTM kiểu mẫu giai đoạn 2023-2024 tại 4 xã tiếp theo. Vì vậy, thời gian tới, Chủ tịch UBND huyện An Lão Ngô Thị Thanh Thủy yêu cầu UBND các xã: An Thắng, An Tiến, Bát Trang phải tiếp tục tuyên truyền, vận động nhân dân hiến đất bằng nhiều giải pháp linh động, tạo điều kiện để người dân bàn giao mặt bằng sớm nhất. Để tháo gỡ vướng mắc, khó khăn cho một số xã có diện tích đất ở sau khi hiến đất không còn đủ để các hộ dân tiếp tục sinh sống, Chủ tịch UBND huyện An Lão yêu cầu Phòng Tài nguyên và Môi trường thẩm định nguồn gốc đất, tổng hợp các trường hợp hiến đất mà diện tích đất ở còn lại sau khi hiến không đủ để ở, báo cáo UBND thành phố xem xét giải quyết.
Tại các xã triển khai xây dựng NTM kiểu mẫu, chính quyền địa phương đặt công tác giải phóng mặt bằng là nhiệm vụ cấp bách. Chủ tịch UBND xã An Tiến Bùi Văn Bút cho biết, có hộ dân thuộc diện giải phóng mặt bằng đường NTM kiểu mẫu nhưng không có mặt tại địa phương; thời gian tới, các đoàn thể địa phương tiếp tục bám sát tuyên truyền, vận động. Ở xã Bát Trang, Chủ tịch UBND xã Phan Viết Lệ thông tin, xã sẽ có cơ chế khuyến khích người dân hiến đất làm đường bằng cách khi vận động được hộ dân, xã huy động kinh phí của cán bộ địa phương ứng trước để hỗ trợ giải phóng mặt bằng trước khi cơ quan chức năng huyện làm thủ tục để các hộ được nhận kinh phí hỗ trợ./.
Bài và ảnh: HƯƠNG AN