Xóa “vùng trũng” cơ giới hóa nông nghiệp

- Quê ta chưa có dịch vụ thuê máy gặt thu hoạch đồng bộ hả chú?

- Có chứ anh, nhưng chỉ với diện tích lớn, chứ ruộng nhà mình nhỏ thế này, máy gặt không vào làm được. Nhiều hộ cũng như nhà mình thôi.

Qua tìm hiểu, anh Hòa mới biết do diện tích canh tác nhỏ lẻ, hạ tầng thiếu đồng bộ nên nhiều hộ vẫn trong “vùng trũng” cơ giới hóa sản xuất, chưa được máy móc hỗ trợ các khâu canh tác. Nhiều người có nhu cầu dịch vụ phun thuốc bảo vệ thực vật bằng máy bay không người lái, nhưng khi doanh nghiệp đến khảo sát thì thấy ruộng nhỏ, không liền thửa, chỗ cao, chỗ thấp, nếu sử dụng dịch vụ hiệu quả kinh tế không cao...

Cơ giới hóa gắn liền với nền nông nghiệp sản xuất hàng hóa hiện đại. Do vậy, những năm vừa qua, cùng với cơ cấu lại ngành nông nghiệp và phát triển kinh tế nông thôn, Hải Phòng tập trung dồn điền đổi thửa; nâng cấp hạ tầng giao thông, thủy lợi nội đồng; hỗ trợ nông dân mua sắm trang thiết bị, máy móc… Nhờ đó, tỷ lệ cơ giới hóa trong sản xuất nông nghiệp cũng được cải thiện, tuy nhiên mới chỉ tập trung vào khâu làm đất và thu hoạch. Các khâu khác tỷ lệ ứng dụng cơ giới hóa đạt khá thấp. Một bộ phận lớn nông dân chưa có động lực, điều kiện đầu tư hoặc liên kết đầu tư, chủ động mua sắm máy móc, trang thiết bị cơ khí, ứng dụng các công nghệ hiện đại trong sản xuất, bảo quản, chế biến sản phẩm... Theo Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật Hải Phòng, thực tế, việc cơ giới hóa trong sản xuất nông nghiệp chưa đồng bộ, một số khâu trong sản xuất lúa tỷ lệ cơ giới hóa còn thấp do nguồn kinh phí hạn hẹp, các cá nhân, tổ chức làm dịch vụ này chưa mua sắm được đa dạng thiết bị, mới tập trung vào một số loại máy móc phục vụ khâu thiết yếu.

Cùng với đó, thực tế địa hình nhiều vùng sản xuất không bằng phẳng, nhỏ lẻ nên khó ứng dụng cơ giới hóa các khâu. Những hạn chế này đang từng bước được khắc phục khi các địa phương của Hải Phòng đang tích cực thực hiện Đề án cơ giới hóa trong sản xuất nông nghiệp theo Quyết định 654 ngày 28-2-2022 của UBND thành phố. Để đạt được các mục tiêu như: Đối với khâu sản xuất lúa, đến năm 2025, phải tập trung cao, tăng nhanh tỷ lệ cơ giới hóa trong khâu gieo cấy và sấy thóc; khâu gieo cấy, chuyển dần từ gieo sạ bằng công cụ sang sử dụng mạ khay, máy cấy và máy cấy lúa tốc độ cao, phấn đấu đưa mức độ cơ giới hóa từ 7,2% hiện nay lên 20%; diện tích phun thuốc bảo vệ thực vật bằng máy bay không người lái đạt 10%; tỷ lệ thóc được sấy bằng máy đạt 15%, đối với các vùng sản xuất tập trung đạt 100%; tỷ lệ ứng dụng máy làm đất và máy gặt đập liên hợp đạt 100%... , ngành Nông nghiệp đang đề xuất thành phố có cơ chế, chính sách hỗ trợ kịp thời việc xây dựng các mô hình trình diễn kỹ thuật, chuyển giao công nghệ, ứng dụng máy móc hiện đại; tạo điều kiện cho các tổ hợp tác, HTX dịch vụ vay vốn ưu đãi để tập trung đầu tư mua đa dạng các loại máy móc, thiết bị phục vụ sản xuất; mở các lớp đào tạo nhân lực điều khiển các loại máy nông nghiệp.

Cùng với sự chủ động từ ngành, các địa phương cần xây dựng kế hoạch và tổ chức triển khai thực hiện đề án cơ giới hóa đồng bộ trong sản xuất nông nghiệp; dành một phần ngân sách địa phương để hỗ trợ các dự án, mô hình theo hướng này. Điều quan trọng nữa, các địa phương chủ động, tích cực chỉ đạo thực hiện dồn đổi ruộng đất, xây dựng các vùng sản xuất lúa tập trung, cánh đồng lớn để thuận tiện ứng dụng cơ giới hóa; tránh tình trạng “vùng trũng” chỉ vì ruộng đất nhỏ lẻ, hạ tầng không đồng bộ./.