Báo động “đỏ”
![]() |
Gia đình, nhà trường, xã hội cần có những giải pháp giáo dục, bảo vệ trẻ em trước vấn nạn xâm hại trẻ em hiện nay. (ảnh có tính minh họa) |
Theo các báo cáo trên, trung bình mỗi ngày cả nước có 5 trẻ em bị xâm hại. Thực tế, với tính chất riêng của loại tội phạm này, rất nhiều vụ, nạn nhân bị chính kẻ xâm hại dọa dẫm hoặc vì lý do nào đó không dám tố cáo, không được thống kê, nên số trẻ em bị xâm hại còn cao hơn báo cáo. Không chỉ gia tăng về số lượng, tính chất các vụ xâm hại ngày càng phức tạp. Đầu tháng 4 vừa qua, vụ việc bé gái 11 tuổi tại xã An Phước, huyện Man Thít, tỉnh Vĩnh Long bị chính cha ruột và ông nội xâm hại tình dục nhiều lần được cơ quan điều tra tỉnh Vĩnh Long khởi tố, đặt tình trạng xâm hại trẻ em ở mức “báo động đỏ”.
Tại Hải Phòng, tháng 3 vừa qua, phiên tòa xét xử bị cáo 70 tuổi có hành vi dâm ô với bé gái 11 tuổi ở huyện Thủy Nguyên khiến người dân làng quê xôn xao. Bị cáo bị tuyên phạt 12 tháng tù treo song nhìn hình ảnh rụt rè, ánh mắt hoảng sợ, bước đi lầm lũi của nạn nhân, nhiều người cho rằng, bản án chưa tương xứng. Trước đó, TAND thành phố xét xử phúc thẩm bị cáo N.T.M ở phường Vạn Mỹ, quận Ngô Quyền về tội dâm ô đối với cháu V.T.L. Trong khi L mới 10 tuổi, có tiền sử bị bệnh động kinh, lặp đi lặp lại những lời khai ngây thơ về hành vi bỉ ổi của bị cáo 60 tuổi khiến nhiều người xót xa. Cháu N.T.H ở huyện Vĩnh Bảo gánh chịu hậu quả nặng nề hơn, sau khi bị xâm hại đã mang thai. Khi vụ việc được phát hiện, cháu H 16 tuổi, thai được 7 tháng. Đáng phẫn nộ hơn khi lần đầu bị xâm hại H mới 14 tuổi.
Cần có thủ tục tố tụng riêng
Hiện các quy định về bảo vệ trẻ em tương đối đầy đủ, từ hệ thống Công ước quốc tế về quyền của trẻ em đến Luật chăm sóc và giáo dục trẻ em. Bộ luật Hình sự quy định các tội hiếp dâm, giao cấu, dâm ô và tội cưỡng dâm trẻ em có các mức hình phạt nghiêm khắc, đến 20 năm tù, chung thân hoặc tử hình. Thế nhưng tình trạng xâm phạm tình dục trẻ em vẫn không giảm, mà ngày càng nghiêm trọng, phức tạp hơn.
Luật sư Nguyễn Thị Thùy, Văn phòng luật sư Lam Sơn (quận Lê Chân) nêu quan điểm, những quy định pháp luật hiện hành đối với tội xâm hại trẻ em không còn phù hợp thực tiễn. Theo quy định bắt buộc phải có kết luận giám định pháp y và những chứng cứ để xác định người thực hiện hành vi phạm tội. Song, trẻ bị xâm hại nhỏ, khó cung cấp chứng cứ một cách nhất quán cho cơ quan điều tra. Trẻ khó khăn khi mô tả lại một cách chính xác hành vi phạm tội, trong khi thuật ngữ “dâm ô” trong luật rất chung chung. Nhiều vụ xâm hại không có người làm chứng, gia đình tố cáo muộn và không biết thu giữ vật chứng cần thiết để giao nộp cho cơ quan chức năng, khó giám định pháp y dẫn đến không xử lý được tội phạm. Việc xâm hại bé gái khác bé trai, nhưng các quy định pháp luật chưa quy định rõ. Bà Thùy cho rằng, cần tăng nặng các hình phạt đối với tội xâm hại trẻ em, không áp dụng hình phạt án treo, cải tạo không giam giữ đối với tội này.
Bà Đào Thị Mai- Giám đốc Trung tâm trợ giúp pháp lý Hải Phòng cho biết, công tác phòng chống xâm hại tình dục trẻ em còn nhiều bất cập, khoảng trống, thậm chí khiến các nạn nhân thêm sợ hãi. Quy định tố tụng hiện nay, khiến các em phải đeo đuổi thời gian dài, rất mệt mỏi về tinh thần. Trong khi, hậu quả của việc xâm hại tình dục rất nặng nề, nhiều em có thể bị ám ảnh cả đời, ngơ ngẩn, điên dại. Những trẻ em ít được bố mẹ quan tâm, giáo dục, trẻ em có hoàn cảnh éo le, ở vùng sâu, vùng xa có khả năng bị xâm hại cao hơn. Theo bà Mai, gia đình, nhà trường, xã hội cần làm tốt hơn việc tuyên truyền, phổ biến pháp luật về trẻ em cho người dân, tăng cường giáo dục giới tính để các cháu phòng tránh. Các cơ quan nhà nước cần sửa đổi, bổ sung quy định của pháp luật, xây dựng thủ tục tố tụng đối với tội xâm hại trẻ em, theo hướng có biện pháp bảo vệ quyền lợi, bí mật tuyệt đối cho nạn nhân, tăng nặng hình thức xử phạt tội phạm. Các cơ quan báo chí đăng tin thông tin vụ việc xâm hại tình dục trẻ em cần thận trọng bảo đảm bí mật cá nhân, không để ảnh hưởng đến cuộc sống sau này của nạn nhân cũng như người thân của họ tránh hậu quả đáng tiếc như vụ việc bé gái 13 tuổi ở Cà Mau tự tử đầu tháng 4 vừa qua vì không chịu đựng được áp lực xã hội.
Bộ luật Hình sự 2015 đang được bổ sung, sửa đổi. Đây là cơ hội để các nhà làm luật khắc phục những lỗ hổng của luật, xây dựng thủ tục tố tụng riêng đối với tội xâm hại trẻ em, phù hợp với thực tế phát sinh, tránh bỏ lọt tội phạm.
Theo thống kê của Tòa án thành phố, trong 3 năm từ 2014 đến 2016, TAND các cấp thụ lý và xét xử 39 vụ xâm hại trẻ em trên địa bàn. Trong đó, 10 vụ hiếp dâm trẻ em, 23 vụ giao cấu với trẻ em, 6 vụ dâm ô trẻ em. |
Ngọc Nhi