Xử lý trụ sở, tài sản công sau khi sắp xếp đơn vị hành chính: Bảo đảm phương án sử dụng phù hợp, hiệu quả

Đề nghị xử lý, sử dụng trụ sở dôi dư hợp lý, hiệu quả 

Thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã trên địa bàn, quận An Dương sắp xếp 10 phường hiện tại để thành lập 3 phường mới gồm: An Dương, An Hải và An Phong. Dự kiến trụ sở của phường mới được bố trí tại trụ sở Trung tâm Chính trị - Hành chính quận, trụ sở Trung tâm Chính trị - Hành chính phường Đồng Thái và trụ sở Trung tâm Chính trị - Hành chính phường Hồng Phong hiện nay. Như vậy, xét về số lượng, dự kiến sau khi sắp xếp, trên địa bàn quận dôi dư khoảng 8 trụ sở phường. Do đó, một trong vấn đề cử tri quận quan tâm khi thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính là có phương án xử lý, sử dụng trụ sở dôi dư một cách hợp lý, hiệu quả, tránh tình trạng bỏ không sử dụng gây xuống cấp, lãng phí. Trước đó, thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã giai đoạn 2023-2025 và chuyển đổi đơn vị hành chính quận, trên địa bàn dôi dư một số trụ sở xã cũ, các trụ sở này hiện đang được giao cho lực lượng công an phường tạm sử dụng. 

Không riêng trên địa bàn quận An Dương, vấn đề sắp xếp, xử lý trụ sở, tài sản công dôi dư sau sắp xếp đơn vị hành chính đợt này được cử tri thành phố quan tâm. Cử tri nhiều địa phương mong muốn các trụ sở dôi dư sẽ được chuyển đổi công năng phục vụ sinh hoạt công cộng của người dân như: chuyển đổi làm nhà văn hóa cho các tổ dân phố chưa có nhà văn hóa, thư viện... Qua rà soát của sở, ngành thành phố và các địa phương, hiện nay, tổng số trụ sở của cấp huyện và xã đang sử dụng trên địa bàn thành phố là 307 địa điểm. Cụ thể gồm: trụ sở làm việc của 15 quận, huyện, thành phố Thủy Nguyên đang sử dụng với tổng diện tích đất 25,4 ha được kê khai tại 65 địa điểm; trụ sở làm việc của 81 xã, 79 phường và 7 thị trấn đang sử dụng với tổng diện tích đất 67,9 ha được kê khai tại 242 địa điểm. Trong đó, trụ sở đơn vị hành chính cấp xã trên địa bàn thành phố Thủy Nguyên 37 địa điểm, quận An Dương 10 địa điểm, quận Lê Chân 18 địa điểm, quận Đồ Sơn 7 địa điểm, quận Hồng Bàng 13 địa điểm, quận Ngô Quyền 17 địa điểm, quận Hải An 10 địa điểm, quận Kiến An 7 địa điểm, quận Dương Kinh 6 địa điểm, huyện Vĩnh Bảo 40 địa điểm, huyện An Lão 20 địa điểm, huyện Tiên Lãng 27 địa điểm, huyện Cát Hải 10 địa điểm và huyện Kiến Thụy 20 địa điểm. 

Khi thực hiện sắp xếp 168 đơn vị hành chính cấp xã hiện tại để thành lập 50 đơn vị hành chính cấp xã mới, dự kiến 15 xã mới sẽ tiếp tục sử dụng trụ sở của 15 cấp huyện cùng vị trí theo địa giới hành chính. Theo đó, dự kiến sẽ tiếp tục sử dụng 66 địa điểm. Đối với 35 xã còn lại, về nhu cầu trụ sở trung bình sẽ cần bố trí 4 địa điểm cho Đảng ủy, HĐND, UBND, Ủy ban MTTQ Việt Nam, các đoàn thể cấp xã và Trung tâm phục vụ hành chính công nên nhu cầu sẽ là khoảng 140 địa điểm. Như vậy, số dôi dư dự kiến là 101 địa điểm có cơ sở nhà, đất.

Ưu tiên sử dụng cho mục đích y tế, giáo dục, công cộng 

Tại phiên họp của Ban Chỉ đạo của Chính phủ tổng kết việc thực hiện Nghị quyết số 18-NQ/TW mới đây, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính giao Bộ Tài chính hướng dẫn về cơ sở vật chất, trụ sở các cơ quan sau khi sắp xếp, bảo đảm phù hợp, hiệu quả, tránh lãng phí, ưu tiên sử dụng cho y tế, giáo dục và mục đích công cộng. Theo thông tin từ Bộ Tài chính, Bộ có công văn hướng dẫn xử lý tài sản công khi thực hiện sắp xếp, tổ chức lại đơn vị hành chính gửi tới các bộ, cơ quan ngang bộ, UBND tỉnh, thành phố. Việc xây dựng phương án bố trí, sắp xếp, xử lý tài sản công phải được thực hiện đồng thời với quá trình xây dựng đề án sắp xếp, tổ chức lại đơn vị hành chính các cấp. Cụ thể, trụ sở, cơ sở hoạt động sự nghiệp dôi dư ưu tiên chuyển đổi công năng để làm cơ sở y tế, giáo dục, sử dụng cho các mục đích công cộng khác của địa phương như: thư viện, công viên, thiết chế văn hóa, thể thao… 

Căn cứ hướng dẫn của Bộ Tài chính, thành phố xây dựng phương án sắp xếp, xử lý trụ sở dôi dư. Theo đó, để bảo đảm sử dụng hiệu quả trụ sở, tài sản công sau sắp xếp, thành phố thống nhất cao thực hiện nguyên tắc: không đầu tư xây dựng mới trụ sở làm việc của Đảng ủy, HĐND, UBND tại các đơn vị hành chính cấp xã thực hiện sắp xếp (trừ các công trình đã triển khai thực hiện). UBND cấp huyện xem xét, đề xuất lựa chọn sử dụng trụ sở của 1 đơn vị hành chính cấp xã ở trung tâm hoặc sử dụng trụ sở của đơn vị hành chính cấp xã mới sau sắp xếp. Trụ sở phải ở khu vực có vị trí địa lý thuận lợi, hạ tầng kinh tế -xã hội đồng bộ, nhất là hệ thống giao thông kết nối, tạo thuận lợi cho giao dịch hành chính của nhân dân; đối với phương án nhập xã, thị trấn cần ưu tiên lựa chọn Trung tâm là đô thị hoặc nơi đã được quy hoạch là đô thị. Trụ sở làm việc là cơ sở vật chất còn lại sẽ được sử dụng làm các công trình công cộng của đơn vị hành chính cấp xã mới sau khi sắp xếp. Các trụ sở dôi dư sẽ được ưu tiên sử dụng vào mục đích giáo dục, y tế hoặc sử dụng vào mục đích công cộng khác; trường hợp không phù hợp vào mục đích trên sẽ chuyển giao tổ chức phát triển quỹ đất để quản lý, khai thác theo Luật Đất đai. Cũng qua khảo sát tại các trụ sở làm việc của cơ quan nhà nước trên địa bàn thành phố, việc chuyển đổi công năng phù hợp nhất là sử dụng vào mục đích công cộng như: nhà văn hóa, thư viện, nơi sinh hoạt cộng đồng của dân cư… Trong 101 trụ sở dôi dư sau sắp xếp, thành phố dự kiến lộ trình xử lý cụ thể. Theo đó, năm 2025 là 39 địa điểm; năm 2026 là 32 địa điểm; năm 2027 là 20 địa điểm và năm 2028 là 10 địa điểm. 

Đối với tài sản công dôi dư, UBND thành phố tiến hành rà soát, thống kê, xây dựng phương án tiếp tục bố trí, sử dụng, thực hiện điều chuyển cho cơ quan, đơn vị khác hiện còn thiếu so với tiêu chuẩn, định mức (đối với tài sản còn sử dụng được) hoặc tổ chức thanh lý tài sản (đối với tài sản hư hỏng, không thể sử dụng) theo đúng quy định về quản lý, sử dụng tài sản công, không để xảy ra thất thoát, lãng phí, bảo đảm trong vòng 3 năm kể từ ngày Nghị quyết của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về việc sắp xếp đơn vị hành chính cấp xã của thành phố Hải Phòng có hiệu lực thi hành. UBND thành phố cam kết hoàn thành việc sắp xếp, xử lý tài sản công theo đúng quy định.