Năm 1885, Bonnal được cử sang làm Công sứ tại Hải Phòng cho đào một con kênh ở phía Nam nối từ sông Tam Bạc vòng ra tới sông Cấm - gọi là kênh vành đai hoặc kênh Bonnal. Nhiều tài liệu cho rằng Bonnal đào kênh để lấy đất lấp các hồ ao và đắp nền làm nhà. Tuy nhiên, qua nghiên cứu và xem xét các tài liệu lịch sử, có giải thuyết cho rằng việc đào kênh vành đai còn nhằm bảo đảm an ninh cho vùng đất mà người Pháp đang chiếm cứ. Kênh vành đai cùng với sông Tam Bạc và sông Cấm ôm trọn một dải đất hình cái rìu mà chỉ 10 năm sau đó phát triển thành khu phố Pháp - hạt nhân ban đầu của Hải Phòng ngày nay. Với chiều rộng trung bình 74m, kênh vành đai là dải nước cách ly giữa khu thị dân (vốn không có thành lũy bảo vệ) và các làng của người Việt bản xứ ở phíaNam. Tương tự như vậy là kênh đào Hạ Lý ở phía Tây, cũng nối sang Tam Bạc và sông Cấm. Nhưng ngoài mục đích bảo vệ còn phục vụ vận tải cho nhà máy xi măng.
Đến những năm 1920, khi khu phố Pháp vượt ra khỏi phạm vi ban đầu với lớp ô phố thứ hai phát triển sang bờ Nam của kênh vành đai, thì chức năng là dải nước cách ly và bảo đảm an ninh không còn nữa. Người Pháp cho lấp kênh này và đưa kênh trở thành một dải vườn hoa - lúc này nằm trong lòng đô thị. Đây là một sự chuyển hóa hợp lý về chức năng, thích ứng về không gian và cảnh quan trong một đô thị đang phát triển mở rộng, thể hiện sự uyển chuyển về tư duy của người Pháp trong quy hoạch đô thị. Trên dải vườn hoa này, ngày nay vẫn còn một phần mặt nước của kênh vành đai năm xưa, do người Pháp không lấp đi toàn bộ kênh mà vẫn giữ lại một đoạn giáp sông Tam Bạc - sau gọi là sông Lấp và nay là hồ Tam Bạc. Hồ Tam Bạc ngày nay là một thành tố cảnh quan không thể tách rời của dải vườn hoa trung tâm, tiếp tục tham gia vào việc tạo dựng trục cảnh quan trung tâm của Hải Phòng và kết nối liên tục giữa các thành phần đô thị với nhau.
Tận dụng ưu thế địa hình sông nước và gần biển của Hải Phòng, người Pháp sớm hoạch định thành phố này là một đô thị công nghiệp và cảng biển của miền Bắc. Sông Cấm có vai trò rất quan trọng trong việc hình thành một thành phố công nghiệp - cảng biển Hải Phòng. Dưới thời Pháp thuộc, cảng Pasquier - bến Sáu kho theo cách gọi dân dã, hay cảng Hải Phòng ngày nay - được xây dựng sâu trong đất liền nhờ có dòng chảy sâu rộng của sông Cấm. Với cảng biển lớn và quan trọng nhất của miền Bắc được hình thành ngay trong giai đoạn đầu phát triển thành phố (có từ năm 1876), Hải Phòng tạo được cho mình vị thế phát triển riêng. Các công trình kiến trúc từ nhà ở tới thương mại, sản xuất hướng nhiều đến tính giao lưu thương mại, trao đổi hàng hóa.
Cầu Paul Doumer bắc qua kênh vành đai nối vùng phía Nam của người bản xứ với khu phố Pháp ở phía Bắc. Bên kia cầu là nhà hát lớn Hải Phòng
Từ địa thế sông nước với khả năng trao đổi hàng hóa bằng đường thủy thuận lợi, các cơ sở công nghiệp (nhà máy Xi măng, nhà máy Sợi, các xưởng cơ khí sửa chữa tàu thủy...) được người Pháp sớm xây dựng ở những vùng đất ven sông. Những cơ sở công nghiệp này góp phần tạo thêm sức sống và phần nào là căn nguyên cho sự lớn mạnh nhanh chóng của Hải Phòng thời đó. Với sự gia tăng nhu cầu cư trú, sinh hoạt, giải trí và học tập của những người Pháp cùng gia đình tới làm việc tại đây, hàng loạt đường phố đã được mở mang, các công trình văn hóa, xã hội, giáo dục đã được xây dựng. Vì vậy, chỉ sau 20 - 30 năm Hải Phòng trở thành một đô thị tổng hợp loại I cùng với Sài Gòn và Hà Nội.
Trong suốt quá trình phát triển của mình, Hải Phòng luôn gắn liền với quá trình cải tạo, chỉnh trang các con sông. Nhiều người cho rằng các con sông ở Hải Phòng chính là nguồn gốc của thành phố. Từ thuở đầu hình thành với sự xâm nhập và xây dựng đô thị của người Pháp cách đây hơn 100 năm, yếu tố sông nước đã luôn đóng vai trò quan trọng có tính quyết định. Qua năm tháng và những biến chuyển lịch sử, từ một khu phố ban đầu bên sông Cấm, sông Tam Bạc, ngày nay Hải Phòng mở rộng ra tới sông Lạch Tray. Với tương lai là một đô thị lớn được bao phủ bởi ba con sông và biển Đông, yếu tố sông nước lại tiếp tục gắn bó với và chi phối nhất định công cuộc phát triển của Hải Phòng. Không chỉ đi vào nghiên cứu của các nhà kiến trúc quy hoạch, sông nước Hải Phòng còn đi vào thơ ca, nhạc, họa và luôn phả hơi thở của mình vào đời sống đô thị./.
