Bảo vệ hệ thống thủy lợi Bắc Hưng Hải mùa mưa bão

Bảo vệ nghiêm ngặt công trình đầu mối

Âu thuyền Cầu Cất ở phường Hải Dương là công trình đầu mối quan trọng của hệ thống Bắc Hưng Hải. Âu thuyền có nhiệm vụ điều tiết nước giữa kênh Kim Sơn và sông Thái Bình. Trong mùa mưa bão, âu thuyền có vai trò then chốt khi hỗ trợ tháo gạn, tiêu tự chảy và ngăn nước sông ngoài, bảo đảm an toàn cho khu vực đô thị. Phương án bảo vệ âu thuyền được Công ty TNHH một thành viên Khai thác công trình thủy lợi Bắc Hưng Hải (Công ty Bắc Hưng Hải) xây dựng kỹ lưỡng trên cơ sở phân tích các yếu tố tác động và đánh giá hiện trạng công trình.

Theo ông Nguyễn Văn Nhã, Trạm trưởng Trạm Quản lý công trình Sông Sặt, xác định tầm ảnh hưởng của âu thuyền Cầu Cất khi xảy ra mưa bão, đơn vị đã tham mưu phương án ứng phó phù hợp trong từng tình huống thiên tai cụ thể.

Chủ động việc tuần tra, canh gác, kiểm tra, phát hiện và xử lý, ứng cứu ngay từ giờ đầu, nhằm bảo vệ an toàn công trình trước diễn biến của mưa, bão, lũ. Phối hợp chặt chẽ với chính quyền địa phương chuẩn bị nhân lực, vật tư, phương tiện để không bị động, bất ngờ trước thiên tai.

“Trước mùa mưa bão, đơn vị đã kiểm tra thực trạng công trình. Từ đó, giả định một số sự cố có thể xảy ra để lên kế hoạch ứng phó phù hợp như sự cố cánh hạ lưu, sạt mái đê phía sông...”, ông Nhã nói.

Trạm bơm My Động ở xã Nam Thanh Miện là trạm bơm tiêu úng duy nhất của hệ thống Bắc Hưng Hải, phục vụ tiêu cho gần 3.300 ha, trong đó có hơn 2.400 ha của thành phố Hải Phòng.

Đây được xác định là công trình trọng điểm phòng chống lụt bão, có nhiệm vụ bơm tiêu chống ngập úng trong lưu vực và giữ an toàn cống qua đê sông Luộc, bảo vệ sản xuất và dân sinh. Bước vào mùa mưa bão năm 2026, Công ty Bắc Hưng Hải duy tu, bảo dưỡng 10 tổ máy, bảo đảm hoạt động ổn định, đạt yêu cầu bơm chống úng.

Đơn vị tổ chức kiểm tra, đánh giá chất lượng các hạng mục nhà máy, bể hút, bể xả, kênh dẫn, kênh xả..., sửa chữa các hư hỏng để công trình vận hành an toàn, hiệu quả.

Ông Nguyễn Văn Duyệt, Phó Trạm trưởng Trạm Quản lý công trình Neo - My Động cho biết: "Bão Yagi hồi tháng 9 năm 2024 đã tạo ra những kỷ lục về mưa, lũ khiến chúng tôi không thể chủ quan trước tình huống thiên tai bất thường. Do đó, đơn vị rất cẩn trọng khi xây dựng phương án ứng phó nhằm hạn chế thấp nhất thiệt hại nếu mưa bão xảy ra”.

Giữ an toàn các tuyến kênh

Hệ thống thuỷ lợi Bắc Hưng Hải xây dựng từ cuối năm 1958 đi qua các tỉnh, thành phố Hà Nội, Bắc Ninh, Hưng Yên và Hải Phòng. Bên cạnh nhiệm vụ tưới trong mùa khô và phục vụ dân sinh, hệ thống còn bảo đảm tiêu, chống ngập úng cho hơn 192.000 ha thuộc lưu vực và vùng phụ cận. Ngoài 14 công trình đầu mối, hệ thống Bắc Hưng Hải còn có 14 tuyến kênh chính với chiều dài hơn 232 km.

Trên cơ sở mạng lưới kênh, lưu vực của hệ thống Bắc Hưng Hải được chia thành 10 tiểu vùng thì có tới 5 tiểu vùng nằm trên địa bàn phía tây Hải Phòng.

Qua rà soát, Công ty Bắc Hưng Hải đánh giá có 29 địa phương thuộc lưu vực hệ thống trên địa bàn thành phố có nguy cơ ngập úng nếu xảy ra mưa lớn. Xác định 130 điểm xung yếu trên bờ kênh trong mùa mưa bão năm 2026.

Các điểm xung yếu có mặt bờ kênh hẹp, cao trình thấp, mái bờ kênh không bảo đảm kỹ thuật. Khi mưa lũ xảy ra có thể dẫn đến sự cố tràn cục bộ bờ kênh, sạt trượt mái kênh, ảnh hưởng tới hoạt động sản xuất nông nghiệp và dân sinh.

Đánh giá được mức độ nguy hiểm của các điểm xung yếu, Công ty Bắc Hưng Hải đã gia cố 12 đoạn kênh bằng biện pháp công trình. Đồng thời phối hợp với các địa phương chuẩn bị nhân lực, phương tiện, vật tư để sẵn sàng ứng phó khi mưa bão gây sự cố.

Ông Vũ Nhị Châu, Trưởng Phòng Quản lý công trình Công ty Bắc Hưng Hải cho biết bão, lũ thường xuất hiện cùng với triều cường, kèm theo mưa lớn diện rộng sẽ là một tổ hợp bất lợi, nguy hiểm. Mức độ nguy hiểm nếu xảy ra sự cố trên hệ thống Bắc Hưng Hải được đánh giá tương đương với sông ngoài. Do đó, đơn vị luôn chủ động, sẵn sàng ứng phó trước mọi tình huống thiên tai.