Bảo vệ sức khỏe trước thời tiết nắng nóng

Tăng nguy cơ

Trưa 8/6, chị Nguyễn Thị Hằng (sinh năm 1996) ở tỉnh Bắc Ninh, là thuyền viên tàu BN 3393, do làm việc trong thời tiết nắng nóng, lại có lịch sử bệnh nền nên có dấu hiệu bị tai biến, ngã đập đầu và mặt xuống sàn tàu.

Ngay khi nhận được tín hiệu cần hỗ trợ gấp, Đội Trinh sát và Đội Cảnh sát đường thuỷ 2 (Phòng Cảnh sát giao thông Công an thành phố Hải Phòng) đang làm nhiệm vụ tại tuyến sông Văn Úc (xã An Quang) đã nhanh chóng tiếp cận, dùng xuồng cao tốc, đưa nạn nhân đến Bệnh viện Kiến An cấp cứu kịp thời.

Theo các bác sĩ, khi làm việc dưới thời tiết nắng nóng, cơ thể tiết nhiều mồ hôi để điều hòa thân nhiệt, kéo theo sự mất nước và chất điện giải. Nếu không được bổ sung kịp thời, lượng máu đến thận giảm sút, làm suy giảm chức năng thận và có thể dẫn đến suy thận cấp.

Nghiêm trọng hơn, tình trạng sốc nhiệt và mất nước quá mức còn có thể gây tiêu cơ vân, giải phóng các chất độc từ cơ vào máu, làm tổn thương thận nặng hơn và đe dọa tính mạng.

Nắng nóng không chỉ ảnh hưởng đến những người làm việc ngoài trời, mà còn là mối nguy hiểm cho người cao tuổi và có bệnh lý nền.

Ghi nhận tại Khoa Đột quỵ (Bệnh viện Đa khoa Hải Dương) hơn 10 ngày qua, số lượng người bệnh đột quỵ tăng nhanh. Ngày 11/6, khoa đang cấp cứu và điều trị cho 59 người bệnh, phần lớn là người cao tuổi có bệnh lý nền. Trong đó, ngày cao điểm khoa tiếp nhận đến 15 ca cấp cứu.

Theo các bác sĩ, thời tiết thay đổi đột ngột, nắng nóng kéo dài là một trong những nguyên nhân dễ dẫn đến đột quỵ. Người bệnh thường bị mất nước, kèm theo các bệnh lý nền khó kiểm soát, dẫn đến biến chứng đột quỵ.

Dấu hiệu nhận biết đột quỵ là mất thăng bằng, giảm thị lực, méo miệng, yếu tay chân, nói khó, nói ngọng, không hiểu lời người khác.

Khi có dấu hiệu này, cần đưa ngay đến cơ sở y tế để được cấp cứu trong “giờ vàng”, từ 4 - 5 giờ đầu sau khi có biểu hiện đột quỵ. Đây là thời điểm tốt nhất để xử trí, tái thông mạch, nâng cao hiệu quả điều trị và giảm di chứng cho người bệnh.

Tại Bệnh viện Nhi Hải Phòng, số trẻ nhập viện do các bệnh lý liên quan đến thời tiết nắng nóng có xu hướng gia tăng. Trẻ thường có các biểu hiện, triệu chứng như say nắng, sốc nhiệt; mất nước, rối loạn điện giải; viêm đường hô hấp, viêm phổi do thay đổi nhiệt độ đột ngột giữa môi trường ngoài trời và phòng điều hòa; rôm sảy, viêm da; rối loạn tiêu hóa do thực phẩm dễ ôi thiu trong thời tiết nóng ẩm.

Chủ động phòng tránh

Nhập viện đúng đợt nắng nóng cao điểm vào ngày 5/6 do đột quỵ, sau 6 ngày điều trị, ông Nguyễn Khắc Lự (61 tuổi ở thôn Tràng Kênh, xã Cẩm Giàng) đã đi lại vận động tốt hơn, giao tiếp bình thường và chỉ còn hơi choáng nhẹ. Ông là một trong số nhiều bệnh nhân được cấp cứu trong giờ vàng nên hồi phục nhanh, hầu như không để lại di chứng.

Bác sĩ Mạc Doanh Thịnh, Trưởng khoa Đột quỵ (Bệnh viện Đa khoa Hải Dương) cho biết nhờ được phát hiện sớm trong “thời điểm vàng”, cùng với trang thiết bị hiện đại và đội ngũ chuyên môn sâu, khoa đã thực hiện điều trị tiêu sợi huyết, can thiệp nội mạch, giúp nhiều người bệnh cải thiện nhanh, giảm tàn phế và rút ngắn thời gian điều trị. Tại khoa có người bệnh 97 tuổi sau hơn 4 giờ tiêu sợi huyết đã cải thiện rõ rệt. Nhiều ca được điều trị tiêu sợi huyết chỉ sau 3 - 5 ngày điều trị đã được xuất viện.

Để bảo vệ sức khỏe người cao tuổi có bệnh lý nền trong những đợt nắng nóng, các bác sĩ khuyến cáo cần kiểm soát tốt huyết áp, đường huyết và các yếu tố nguy cơ; thường xuyên theo sức khỏe, có chế độ vận động phù hợp, bổ sung đầy đủ nước, chất điện giải và dinh dưỡng; hạn chế ra ngoài trong khung giờ nắng nóng gay gắt (10 - 16 giờ hằng ngày).

Đối với trẻ nhỏ, các bác sĩ khuyến cáo hạn chế cho trẻ ra ngoài trong khung giờ cao điểm nắng gắt; cho trẻ uống đủ nước, tăng cường hoa quả tươi; mặc quần áo rộng rãi, thấm hút mồ hôi; không để trẻ trong ô tô đóng kín dù chỉ trong thời gian ngắn; duy trì nhiệt độ điều hòa phù hợp (26 - 28°C), tránh chênh lệch nhiệt độ quá lớn; hạn chế để quạt hoặc điều hòa thổi trực tiếp vào trẻ và bảo đảm vệ sinh an toàn thực phẩm trong mùa hè.

Đối với người lao động, trong trường hợp bắt buộc phải làm việc ngoài trời trong điều kiện thời tiết nắng nóng khắc nghiệt, cần bố trí thời gian nghỉ hợp lý, tránh làm việc quá lâu dưới nắng gắt.

Người lao động nên mặc quần áo sáng màu, rộng rãi, thấm hút mồ hôi; sử dụng mũ, nón, kính, khẩu trang và kem chống nắng khi di chuyển ngoài trời. Bên cạnh đó, cần bổ sung đủ nước cho cơ thể, không đợi đến khi khát mới uống, có thể bổ sung nước oresol hoặc nước trái cây để cân bằng điện giải…

Khi phát hiện các dấu hiệu như sốt cao, da đỏ nóng, đau đầu dữ dội, choáng váng, mất ý thức hoặc co giật sau khi tiếp xúc với nắng nóng, cần nhanh chóng đưa người bệnh vào nơi thoáng mát, hạ thân nhiệt bằng khăn mát và chuyển đến cơ sở y tế gần nhất để được xử trí kịp thời.