OpenAI, Google, Microsoft và Anthropic thống nhất cơ chế giúp các cơ quan báo chí kiểm soát việc sử dụng nội dung để huấn luyện AI.
OpenAI, Google, Microsoft và Anthropic vừa cam kết áp dụng một cơ chế chung, cho phép các cơ quan báo chí và đơn vị xuất bản kiểm soát việc sử dụng nội dung của họ để huấn luyện trí tuệ nhân tạo (AI).
Theo AFP, động thái này diễn ra trong bối cảnh các đơn vị xuất bản ngày càng phản đối việc các công ty công nghệ thu thập nội dung báo chí để phát triển AI, thậm chí đưa tranh chấp ra tòa án.
Hiện nay, các đơn vị xuất bản phải thiết lập lệnh chặn riêng cho từng loại bot thu thập dữ liệu trên Internet. Cơ chế mới sẽ cho phép họ sử dụng một chỉ dẫn chuẩn hóa duy nhất, được các công ty AI tham gia cam kết công nhận và tuân thủ.
Tuy nhiên, việc triển khai sẽ không diễn ra đồng thời. Microsoft dự kiến áp dụng từ ngày 1/2/2027, trong khi Google chưa ấn định thời điểm cụ thể trong năm 2027. OpenAI, công ty phát triển ChatGPT, cho biết sẽ triển khai trong những tháng tới, còn Anthropic đã bắt đầu thực hiện.
Dù vậy, cơ chế này vẫn có những giới hạn. Theo Microsoft, quy định mới chỉ áp dụng đối với việc sử dụng nội dung để huấn luyện các mô hình AI trong tương lai, chứ không ngăn chặn hoàn toàn hoạt động thu thập dữ liệu. Theo thiết lập mặc định, nội dung vẫn có thể được thu thập nếu đơn vị xuất bản không chủ động thay đổi cài đặt.
Microsoft và Google cũng cảnh báo rằng việc từ chối cho phép sử dụng nội dung để huấn luyện AI có thể làm giảm khả năng các bài viết xuất hiện trong những ứng dụng và dịch vụ dựa trên công nghệ này.
Cam kết chung được đưa ra khi tranh chấp bản quyền giữa ngành báo chí và các công ty AI ngày càng gay gắt. Tháng 12/2023, The New York Times khởi kiện OpenAI và Microsoft, cáo buộc hai công ty sử dụng trái phép hàng triệu bài báo để huấn luyện ChatGPT mà không xin phép hoặc trả phí. Hai công ty viện dẫn nguyên tắc “sử dụng hợp lý” trong luật bản quyền để bảo vệ lập luận của mình.
Song song với các vụ kiện, nhiều giải pháp kỹ thuật và thương mại cũng được triển khai nhằm bảo vệ quyền lợi của đơn vị xuất bản. Từ tháng 7/2025, nhà cung cấp hạ tầng Internet Cloudflare mặc định chặn bot AI trên các trang web của khách hàng mới. Trong khi đó, tiêu chuẩn Really Simple Licensing cho phép các đơn vị xuất bản thu phí bot truy cập nội dung.
Như vậy, cơ chế chung của bốn công ty công nghệ được xem là bước tiến trong việc trao thêm quyền kiểm soát cho các đơn vị xuất bản, dù hiệu quả thực tế còn phụ thuộc vào phạm vi áp dụng và cách thức thực thi.
QH (theo TTXVN)
.png "Phát triển Mạng lưới chuyên gia trí tuệ nhân tạo Việt Nam toàn cầu")
