Chính phủ quyết tâm giữ ổn định vĩ mô và khơi thông nguồn lực

Tại họp báo Chính phủ thường kỳ diễn ra ngày 4/3 tại Hà Nội, đại diện Bộ Tài chính đã thông tin chi tiết về các giải pháp điều hành kinh tế vĩ mô nhằm đạt mục tiêu tăng trưởng năm 2026, cũng như phương án tháo gỡ khó khăn cho hàng nghìn dự án tồn đọng để khơi thông nguồn lực phát triển cho đất nước.

Kiên định mục tiêu tăng trưởng và giữ vững ổn định vĩ mô

Trả lời câu hỏi về các giải pháp nhằm giữ ổn định vĩ mô và đạt mục tiêu tăng trưởng năm 2026, Thứ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Đức Chi cho biết ngay từ đầu năm, Chính phủ đã ban hành Nghị quyết số 01/NQ-CP ngày 8/1/2026 về nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu thực hiện kế hoạch phát triển kinh tế xã hội và dự toán ngân sách nhà nước năm 2026. Nghị quyết yêu cầu các cấp, ngành, địa phương tập trung chỉ đạo, điều hành thực hiện mục tiêu tăng trưởng GDP cả nước năm 2026 phấn đấu từ 10% trở lên, gắn với giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát và bảo đảm các cân đối lớn. Đồng thời, văn bản này cũng xác định rõ kịch bản tăng trưởng GDP theo từng quý và các chỉ tiêu cụ thể cho từng nhóm ngành, lĩnh vực.

Theo Thứ trưởng, Chính phủ và Thủ tướng Chính phủ đã lãnh đạo, chỉ đạo các bộ, ngành tổ chức triển khai ngay các công việc nhằm giữ đà, giữ nhịp. Các đơn vị thực hiện quyết liệt, hiệu quả Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng, các nghị quyết, kết luận của Đảng, Quốc hội, các nghị quyết đột phá của Bộ Chính trị và Chỉ thị số 06/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ về nhiệm vụ trọng tâm sau kỳ nghỉ Tết Nguyên đán, phấn đấu hoàn thành kịch bản tăng trưởng trong quý 1/2026.

Trong bối cảnh thế giới dự báo tiếp tục khó lường, nhất là căng thẳng địa chính trị, xung đột quân sự và chính sách thương mại của các nền kinh tế lớn, kinh tế toàn cầu tiềm ẩn nhiều rủi ro tăng trưởng chậm. Ở trong nước, khối lượng công việc cần triển khai ngay sau Tết rất lớn, đòi hỏi các cấp phải khẩn trương xử lý với tinh thần làm việc sớm, vào việc ngay, quyết liệt và linh hoạt hơn nữa trong chỉ đạo.

Để đảm bảo hoàn thành mục tiêu tăng trưởng năm 2026, Thứ trưởng Bộ Tài chính đã nêu 5 nhóm giải pháp trọng tâm. Thứ nhất là hoàn thiện đồng bộ thể chế, pháp luật, nâng cao hiệu quả tổ chức thi hành pháp luật; đẩy mạnh cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính và cải thiện môi trường đầu tư kinh doanh. Thứ hai là tiếp tục ưu tiên thúc đẩy tăng trưởng gắn với giữ vững ổn định kinh tế vĩ mô, kiểm soát lạm phát; đảm bảo nợ công và bội chi ngân sách nhà nước trong giới hạn quy định; làm mới các động lực tăng trưởng truyền thống như đầu tư, tiêu dùng, xuất khẩu đồng thời khai thác các động lực tăng trưởng mới.

Thứ ba là chuyển đổi căn bản mô hình tăng trưởng dựa vào năng suất và đổi mới sáng tạo; cơ cấu lại nền kinh tế theo hướng xanh, số, tuần hoàn; lấy khoa học công nghệ làm động lực chính để nâng cao sức cạnh tranh và tính tự chủ của nền kinh tế. Thứ tư là tập trung đầu tư xây dựng hạ tầng chiến lược hiện đại, đồng bộ, nhất là các công trình giao thông trọng điểm, hệ thống trục quốc gia, đường sắt, sân bay quốc tế, cảng biển và năng lượng. Thứ năm là tạo đột phá phát triển khoa học công nghệ, chuyển đổi số quốc gia; chú trọng phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao trong các lĩnh vực chíp, bán dẫn và trí tuệ nhân tạo.

Thứ trưởng nhấn mạnh đây là các giải pháp không chỉ cho riêng quý 1 mà cho cả năm 2026 và giai đoạn 2026-2030. Về các nội dung cụ thể, Bộ Xây dựng đang tích cực tháo gỡ khó khăn cho dự án nhà ở xã hội, trong khi Bộ Công Thương chủ động phương án đảm bảo an ninh năng lượng cho sản xuất. Về đầu tư công, Bộ Tài chính đang hoàn thiện để trình Quốc hội kế hoạch đầu tư công trung hạn giai đoạn 2026-2030, tập trung vào các dự án quan trọng quốc gia theo định hướng của Đại hội XIV.

Thông tin về kết quả hai tháng đầu năm 2026, Thứ trưởng cho biết các chỉ số kinh tế đều tích cực. Thu ngân sách nhà nước đạt 601,3 nghìn tỷ đồng, tương đương 23,8% dự toán. Tổng kim ngạch xuất nhập khẩu tăng mạnh với xuất khẩu tăng 22,3% và nhập khẩu tăng 18,5%. Chỉ số sản xuất công nghiệp tăng khoảng 10% so với cùng kỳ. Đặc biệt, chỉ số nhà quản trị mua hàng (PMI) tháng 2 đạt 54,3 điểm, đánh dấu tháng thứ 8 liên tiếp nằm trên ngưỡng 50 điểm.

Khơi thông hơn 1,67 triệu tỷ đồng từ các dự án tồn đọng

Liên quan đến việc xử lý 3.289 dự án đất đai tồn đọng, chậm triển khai với tổng nguồn lực hơn 1,67 triệu tỷ đồng, Thứ trưởng Nguyễn Đức Chi khẳng định Chính phủ đang thực hiện tháo gỡ dựa trên 3 nguyên tắc xuyên suốt. Đó là xử lý theo hành lang pháp lý hiện hành; không hợp thức hóa sai phạm, xử lý nghiêm cá nhân tổ chức vi phạm theo kết luận thanh tra; và đẩy mạnh phân cấp cho địa phương trực tiếp xử lý dứt điểm theo thẩm quyền.

Đối với các dự án cần chính sách đặc thù, Chính phủ đã trình Quốc hội ban hành các nghị quyết như Nghị quyết số 170/2024/QH15 để tháo gỡ. Các văn bản hướng dẫn chi tiết cũng được ban hành để đảm bảo thực thi chặt chẽ, không để xảy ra trục lợi chính sách hay thất thoát lãng phí. Cơ chế giám sát cũng được thiết lập chặt chẽ với sự phối hợp của Tòa án nhân dân Tối cao, Viện Kiểm sát nhân dân Tối cao và Kiểm toán Nhà nước. Ban Chỉ đạo 751 yêu cầu các địa phương cập nhật kết quả xử lý định kỳ vào ngày 25 hàng tháng trên hệ thống để theo dõi và báo cáo Thủ tướng.

Bên cạnh đó, các vướng mắc pháp lý liên quan đến đầu tư, đất đai, xây dựng đã được Chính phủ rà soát và trình Quốc hội sửa đổi trong các luật chuyên ngành nhằm tạo hành lang pháp lý thông thoáng hơn. Thứ trưởng nhấn mạnh với tinh thần địa phương quyết, địa phương làm và chịu trách nhiệm, các bộ ngành đang chủ động rà soát để các dự án sớm được triển khai tiếp, góp phần nâng cao năng lực kinh tế xã hội cho đất nước.