Trước diễn biến phức tạp của biến đổi khí hậu, thành phố Hải Phòng không chỉ ứng phó mà chủ động thích ứng trên cơ sở dự báo, quản trị rủi ro và chuyển đổi mô hình phát triển.
Hơn 13 năm thực hiện Nghị quyết số 24-NQ/TW ngày 3/6/2013 của Ban Chấp hành Trung ương về chủ trương ứng phó với biến đổi khí hậu, tăng cường quản lý tài nguyên và bảo vệ môi trường, mọi quyết định phát triển của thành phố Hải Phòng đều được tính đến yếu tố môi trường, ứng phó hiệu quả với biến đổi khí hậu.
Từ năm 2013, thành phố lập Đề án “Quy hoạch không gian biển thành phố Hải Phòng đến năm 2020 tầm nhìn đến năm 2030”. Quy hoạch không gian biển là khung hành động quản lý môi trường và sử dụng hợp lý tài nguyên, không gian biển.
Thực hiện chương trình tổng thể quản lý tổng hợp vùng bờ, thành phố Hải Phòng phối hợp với tỉnh Quảng Ninh, Cục Biển và Hải đảo Việt Nam xây dựng dự án “Hỗ trợ quản lý tổng hợp vùng cửa sông Hải Phòng, các vịnh Hạ Long và Bái Tử Long”. Dự án tiếp cận tổng thể và quản lý tổng hợp vùng bờ khu vực cửa sông Hải Phòng, các vịnh Hạ Long, Bái Tử Long bao gồm: vịnh Lan Hạ, vùng ven biển Hải Phòng và chung quanh các đảo Cát Bà, Cát Hải, vùng ven biển Đồ Sơn.
Kết quả của dự án tạo cơ sở để thành phố thực hiện tốt công tác điều phối đa ngành, đa lĩnh vực trong quá trình hoạt động phát triển bền vững kinh tế biển.
Đặc biệt, Hải Phòng đang chuyển mạnh sang cách tiếp cận quy hoạch dựa trên dữ liệu và khoa học. Tháng 6/2020, thành phố xây dựng đề án đánh giá tác động, mức độ dễ bị tổn thương, rủi ro và tổn thất do biến đổi khí hậu để làm căn cứ cho các quyết định quy hoạch.
Theo ông Nguyễn Toàn Thắng, Giám đốc Trung tâm Công nghệ khí tượng thủy văn, đơn vị tư vấn xây dựng đề án, các dữ liệu này được tích hợp vào quy hoạch đô thị, quy hoạch ngành, Hải Phòng sẽ có khả năng “dự báo trước một bước” thay vì bị động chạy theo thiên tai.
Việc lồng ghép các mục tiêu khí hậu vào quy hoạch sử dụng đất, quy hoạch đô thị, quy hoạch ngành phải được thực hiện nhất quán, tránh tình trạng “mạnh ai nấy làm”. Đây là những nền tảng quan trọng để Hải Phòng định hướng thay đổi căn bản về tư duy quy hoạch trong thời gian tới là không chỉ “ứng phó” mà phải “chủ động thích ứng” với biến đổi khí hậu trên cơ sở dự báo, quản trị rủi ro và chuyển đổi mô hình phát triển.
Nguyên Viện trưởng Viện Tài nguyên và Môi trường biển Trần Đình Lân nhận xét, Hải Phòng là đô thị ven biển địa hình thấp, chịu tác động của nước biển dâng, triều cường và bão mạnh, đòi hỏi quy hoạch cần trở thành "lá chắn" giúp thành phố thích ứng và phát triển bền vững.
Để đầu tư hoàn thiện hệ thống hạ tầng ứng phó biến đổi khí hậu, nâng cao khả năng chống chịu của cả hệ thống tự nhiên, kinh tế và xã hội quy hoạch phải đi trước một bước, tích hợp đầy đủ các yếu tố rủi ro khí hậu vào từng không gian phát triển.
Quy hoạch đúng sẽ không chỉ giúp Hải Phòng thích ứng với biến đổi khí hậu, mà còn là cơ hội để tái cấu trúc mô hình tăng trưởng, nâng cao chất lượng sống và khẳng định vị thế của một đô thị cảng hiện đại trong kỷ nguyên phát triển xanh.
Theo ông Phạm Văn Thuấn, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường, Hải Phòng chú trọng triển khai thực hiện các dự án chương trình mục tiêu ứng phó với biến đổi khí hậu và tăng trưởng xanh. Bởi các dự án này giúp thành phố đạt được mục tiêu chung là thích ứng với biến đổi khí hậu, từng bước giảm thiểu được các tác động của biến đổi khí hậu đến phát triển kinh tế - xã hội và đời sống của người dân, góp phần vào sự phát triển bền vững chung thành phố.
Bên cạnh đó, thành phố còn đạt được những mục tiêu cụ thể là nâng cao khả năng phòng, chống bão lũ, cứu hộ, cứu nạn, bảo đảm an ninh - quốc phòng vùng ven biển; bảo vệ đê sông, đê biển, bảo tồn đa dạng sinh học; tạo đai rừng chắn sóng, chắn gió bão, ổn định và mở rộng diện tích bãi bồi ngập mặn; phục vụ cấp nước cho đặc khu Bạch Long Vĩ nhằm bảo đảm đáp ứng nguồn nước ngọt cho nhu cầu thiết yếu về sinh hoạt của người dân trên đảo và góp phần cải thiện lập địa, phủ xanh đất trống đồi núi trọc, tăng diện tích rừng trong quy hoạch rừng phòng hộ của Bạch Long Vĩ.
Những kết quả này tạo nền tảng quan trong sự phát triển của thành phố Hải Phòng theo đúng định hướng Kết luận 75 của Ban chấp hành Trung ương Đảng, với quan điểm xuyên suốt là phát triển kinh tế phải đi đôi với bảo vệ môi trường, khai thác hợp lý, sử dụng hiệu quả tài nguyên, chủ động thích ứng với biến đổi khí hậu, lấy con người làm trung tâm, chất lượng môi trường sống làm thước đo của phát triển.
BẢO CHÂU - TRUNG KIÊN
.jpg "Sáng tạo trẻ trước thách thức biến đổi khí hậu")
