(HPĐT)- Khắc phục tình trạng các lớp tập huấn, chuyển giao tiến bộ kỹ thuật trong sản xuất cho nông dân còn mang tính hình thức, nhiều cơ quan chức năng phối hợp chính quyền địa phương đổi mới cách thức tổ chức. Nhờ vậy, nông dân nhanh chóng nắm bắt kiến thức, ứng dụng vào thực tiễn đạt hiệu quả cao.

Cán bộ Công ty CP Hải Âu Việt hướng dẫn nông dân phương pháp thu hoạch lúa hữu cơ đúng cách để giảm tổn thất trong quá trình sản xuất.
Không còn học lý thuyết suông
Thời điểm này, khi lúa xuân đang phân hóa đòng, các trạm khuyến nông và trồng trọt - bảo vệ thực vật các huyện Tiên Lãng, Vĩnh Bảo, Kiến Thụy… tổ chức nhiều lớp tập huấn chuyển giao kỹ thuật chăm sóc và phòng trừ sâu bệnh cho nông dân. Khác trước đây, các lớp được tổ chức học lý thuyết kết hợp trải nghiệm thực tế trên đồng ruộng.
Tại xã Tự Cường (huyện Tiên Lãng), vụ lúa xuân năm 2022, tổng diện tích gieo cấy toàn xã đạt 248 ha. Thời gian gần đây, bệnh đạo ôn lá phát sinh, phát triển và gây hại khoảng 10 ha, trên một số giống lúa như: TBR225, BC15, BT số 7, nếp các loại… Trước tình hình đó, Cụm khuyến nông số 1 (Trạm Khuyến nông Tiên Lãng) phối hợp địa phương tổ chức tập huấn cho nông dân về kỹ thuật phòng trừ bệnh đạo ôn. Tại lớp tập huấn được tổ chức đầu bờ ở cánh đồng thôn Sa Đống và Lâm Cao, cán bộ khuyến nông hướng dẫn bà con phun trừ bệnh đạo ôn gây hại trên lúa xuân. Với sự hướng dẫn nhiệt tình “cầm tay, chỉ việc” của cán bộ khuyến nông, bà con thực hành cách sử dụng thuốc bảo vệ thực vật theo phương pháp “4 đúng”. Tham gia lớp tập huấn từ đầu đến cuối, bà Nguyễn Thị Hòa, ở thôn Sa Đống, rất phấn khởi chia sẻ: “Nếu tập huấn nhiều lần mà chỉ học lý thuyết chung, tôi rất dễ quên, khó nắm bắt để áp dụng vào thực tế. Đợt này, chúng tôi được cán bộ khuyến nông chỉ rõ những điểm cần tập trung trong khi học lý thuyết, đồng thời hướng dẫn thực hành ngay trên đồng ruộng nên dễ nắm bắt. Sau tập huấn, chúng tôi hoàn toàn có thể phân biệt rõ từng loại sâu bệnh và phòng trừ hiệu quả trên lúa xuân”.
Theo Trung tâm Khuyến nông Hải Phòng, trong năm 2021, Trung tâm và các trạm khuyến nông cơ sở tổ chức 409 lớp tập huấn chuyển giao tiến bộ kỹ thuật cho hơn 11.179 lượt người tham dự, trong đó chủ yếu là hướng dẫn về thời vụ gieo cấy, kỹ thuật chăm sóc lúa và rau màu, phòng trừ dịch hại, quy trình sản xuất an toàn theo tiêu chuẩn VietGAP… Cùng với đó, các đơn vị chức năng của Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn như: Chi cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật, Chi cục Quản lý chất lượng nông, lâm sản và thủy sản, Chi cục Phát triển nông thôn tổ chức 435 lớp tập huấn, bồi dưỡng về kỹ thuật sử dụng giống, phân bón, thuốc bảo vệ thực vật; phòng, chống sâu bệnh; thu gom bao gói thuốc bảo vệ thực vật sau sử dụng… Các buổi chuyển giao khoa học kỹ thuật chủ yếu được tổ chức tại đầu bờ hoặc hướng dẫn thực tế tại cơ sở.
Cần phối hợp từ nhiều phía
Mặc dù việc việc tập huấn tiến bộ kỹ thuật có ý nghĩa thiết thực với nông dân, nhưng một số bà con chưa nhận thức rõ tầm quan trọng nên chưa quan tâm, chú trọng. Mặc dù cơ quan chuyên môn thông tin cụ thể về lịch tập huấn nhưng không ít trường hợp vắng mặt; một số người tham dự chưa tập trung, tiếp thu, nắm bắt kiến thức được các cơ quan chuyên môn hướng dẫn, lưu ý.
Theo Trung tâm Khuyến nông Hải Phòng, nhằm giúp nông dân nắm vững kiến thức khoa học kỹ thuật, áp dụng hiệu quả vào sản xuất, các cơ quan chức năng được thành phố hỗ trợ kinh phí để tổ chức các lớp tập huấn. Tuy nhiên, nguồn kinh phí này ngày càng thu hẹp nên khó tổ chức hội thảo, hội nghị đầu bờ quy mô lớn. Có năm, kinh phí được giải ngân muộn nên khó tổ chức, hoặc phải tổ chức dồn tập huấn vào cuối năm nên hiệu quả thực hiện không cao.
Ở góc độ địa phương, Chủ tịch UBND xã Tân Dân (huyện An Lão) Vũ Văn Tiến đánh giá cao ý nghĩa của việc tập huấn khoa học, kỹ thuật đối với nông dân, nhưng kinh phí của địa phương hạn hẹp nên khó tổ chức được tập huấn độc lập. Nếu có sự phối hợp với cơ quan chức năng hoặc các đoàn thể địa phương để triển khai các lớp tập huấn, sẽ giảm được kinh phí, đồng thời các bên có thể hỗ trợ nhau trong quá trình tổ chức. Chẳng hạn, cơ quan chức năng chuẩn bị nội dung bài giảng, người thuyết trình; chính quyền địa phương chuẩn bị cơ sở vật chất như hội trường, trang thiết bị để học lý thuyết, tập hợp nông dân tham gia tập huấn...
Vì vậy, để nâng cao hiệu quả tập huấn, chuyển giao khoa học kỹ thuật cho nông dân, thời gian tới, các cơ quan chức năng phối hợp tốt với chính quyền địa phương để có thêm kinh phí tổ chức. Các cơ quan chức năng đổi mới hình thức các lớp tập huấn, xóa bỏ dần hình thức giới thiệu lý thuyết chung chung mà hướng tới các hội nghị, hội thảo đầu bờ, trực tiếp hướng dẫn bà con thực hành. Thành phố tăng kinh phí hỗ trợ cơ quan chức năng trong việc tổ chức tập huấn cho nông dân. Nguồn kinh phí này cần được giải ngân sớm từ đầu năm để các đơn vị chủ động có kế hoạch và triển khai thực hiện trong cả năm…
Chính quyền các địa phương cũng cần mở rộng mối liên hệ, hợp tác với các doanh nghiệp cung ứng phân bón, thuốc bảo vệ thực vật, giống cây trồng… để tổ chức tập huấn, chuyển giao khoa học kỹ thuật, đồng thời xây dựng các mô hình trình diễn. Như vậy, cả doanh nghiệp và nông dân đều có lợi. Cùng với đó, người dân cần tích cực tham gia các lớp tập huấn đầy đủ, tập trung nắm bắt được nội dung truyền đạt để sớm ứng dụng vào thực tế sản xuất…/.
Bài và ảnh: HƯƠNG AN