Công nghệ tiếp sức ngành đóng tàu

Đưa công nghệ vào từng công đoạn

Tại Công ty TNHH một thành viên Đóng tàu Phà Rừng, công nghệ cắt laser, cắt ống được sử dụng phổ biến trong gia công thân tàu. Với các đơn hàng xuất khẩu, yêu cầu về độ chính xác, kỹ thuật và mỹ thuật ngày càng cao. Máy móc, thiết bị hiện đại giúp người thợ thực hiện chính xác hơn những công đoạn trước đây phụ thuộc nhiều vào thao tác thủ công.

Ông Nguyễn Văn Trình, Tổ trưởng Sắt hàn 2, Công ty TNHH một thành viên Đóng tàu Phà Rừng cho biết, các chủ tàu nước ngoài ngày càng đặt yêu cầu cao về kỹ thuật, chất lượng sản phẩm. Vì vậy, cùng với nâng cao tay nghề, người lao động phải làm quen, sử dụng thành thạo thiết bị mới như máy cắt laser, máy cắt ống. Bản vẽ điện tử, phần mềm chuyên dụng, thiết bị tự động cũng dần trở thành công cụ làm việc thường xuyên của nhiều kĩ sư, công nhân.

Tại Công ty CP Đóng tàu Sông Cấm, quá trình hợp tác với đối tác Hà Lan thúc đẩy doanh nghiệp chuẩn hóa sản xuất, tối ưu các công đoạn và ứng dụng công nghệ số trong quản lý. Ông Bùi Đức Chiến, Tổ trưởng tổ ống của công ty cho biết, thay đổi công nghệ kéo theo thay đổi trong tổ chức sản xuất. Những công đoạn được tự động hóa giúp giảm thao tác thủ công, hạn chế sai số, đồng thời hỗ trợ kiểm soát tiến độ giữa các bộ phận. Người lao động có thêm công cụ xử lý những yêu cầu kỹ thuật phức tạp.

Theo Cục Hàng hải và Đường thủy Việt Nam (Bộ Xây dựng), thị trường đóng tàu thế giới đã qua giai đoạn trầm lắng và đang nhanh chóng hồi phục. Với sự phát triển của thương mại toàn cầu, tốc độ tăng trưởng bình quân ngành đóng tàu trên thế giới đạt khoảng 4%/năm, đến năm 2030 dự kiến đạt giá trị khoảng 195 tỷ USD. Trong đó, các dòng tàu ứng dụng công nghệ xanh và kỹ thuật tiên tiến ngày càng được chủ tàu ưu tiên.

Sự thay đổi của thị trường khiến yêu cầu đối với các nhà máy đóng tàu cũng thay đổi. Không chỉ bảo đảm chất lượng, doanh nghiệp phải rút ngắn thời gian sản xuất, kiểm soát chi phí và đáp ứng các tiêu chuẩn kỹ thuật ngày càng cao. Vì thế, đổi mới công nghệ là yêu cầu tất yếu.

Ông Park Jie Young, Tổng giám đốc Công ty TNHH Yentec, đối tác của Công ty TNHH một thành viên Đóng tàu Phà Rừng cho biết, yêu cầu đối với sản phẩm đóng tàu ngày càng cao, nhất là về độ chính xác, chất lượng và tiến độ. Việc đầu tư thiết bị, ứng dụng công nghệ mới vào từng công đoạn giúp nhà máy kiểm soát tốt hơn chất lượng sản phẩm, rút ngắn thời gian thi công và bảo đảm an toàn trong quá trình thực hiện.

Mở rộng dư địa cạnh tranh

Cuối tháng 7 vừa qua, Công ty TNHH SOS Hàng hải Việt Nam ở phường An Hải hạ thủy sà lan Seafarm Feeder 300T xuất khẩu sang Nhật Bản. Sản phẩm dài 24,1 m, rộng 9,6 m, trọng tải 300 tấn, do doanh nghiệp tự thiết kế, thi công. Với hơn 30 lao động thường xuyên, việc thực hiện trọn gói một sản phẩm xuất khẩu cho thấy năng lực sản xuất được mở rộng nhờ ứng dụng công nghệ.

Giám đốc Công ty TNHH SOS Hàng hải Việt Nam Bùi Xuân Ngọc cho biết, hơn một năm qua, doanh nghiệp đưa phần mềm vào quản lý, kế toán, quảng bá sản phẩm; đồng thời nghiên cứu tiếp nhận công nghệ cơ khí tự động từ Australia. Nhờ đó, doanh nghiệp tiết kiệm hơn 300 triệu đồng chi phí nhân công, năng suất và chất lượng sản phẩm được nâng lên. Số đơn hàng đóng mới xuồng, gia công chi tiết tăng. Doanh nghiệp bắt đầu tham gia các đơn hàng liên danh với đối tác Trung Quốc và Australia.

Tại Công ty CP Đóng tàu Sông Cấm, hiệu quả được thể hiện rõ qua năng lực sản xuất. Năm 2020, đối tác đánh giá khả năng đóng mới của nhà máy chỉ ở mức 25 - 27 tàu/năm. Đến nay, nhờ tích cực ứng dụng công nghệ, năng lực sản xuất tăng gấp 2 - 3 lần. Công nghệ giúp nhà máy thực hiện nhiều đơn hàng hơn trong cùng khoảng thời gian, qua đó tăng sức cạnh tranh và uy tín trên thị trường.

Theo Tiến sĩ Phạm Hoài Chung, Chủ tịch Hội đồng thành viên Tổng công ty Công nghiệp tàu thủy (SBIC), Phó Chủ tịch Hội Khoa học kỹ thuật tàu thủy Việt Nam (VISIA), Hải Phòng có lợi thế để phát triển công nghiệp đóng tàu theo hướng hình thành hệ sinh thái công nghiệp hàng hải gắn với cảng biển, logistics, công nghiệp hỗ trợ và dịch vụ.

Tuy nhiên, để khai thác lợi thế này, các doanh nghiệp đóng tàu thành phố cần từng bước làm chủ công nghệ lõi, từ thiết kế, thép đóng tàu, động cơ đến hệ thống điều khiển, tự động hóa và thiết bị điện tử hàng hải. Khi chủ động được những khâu có giá trị cao, doanh nghiệp Hải Phòng không chỉ nâng tỷ lệ nội địa hóa mà còn có khả năng tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị, cạnh tranh ở những đơn hàng lớn.

Đây cũng là hướng các doanh nghiệp đóng tàu Hải Phòng đang từng bước thực hiện, qua đó nâng cao sức cạnh tranh, mở rộng thị trường và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị đóng tàu trong nước, quốc tế.